Đam Mỹ Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 60

Dương Diệp đưa về trạch hai người từ dân chạy nạn: đầu bếp tên Dư Đạt, đại phu tên Thẩm Đa Niên. Đúng dịp Tết, chưa tiện sắp xếp việc ngay, hắn để họ ở tạm trong nhà. Cuối năm, Dương Diệp và Dương Thành bận rộn: hắn chạy việc quan, Dương Thành lo buôn bán. Ngô Vĩnh Lan dẫn con cái, xử lý họ hàng xa đến nương tựa. Việc nhà tự nhiên rơi vào A Hỉ.

Tết đến, đã gọi người về, không thể bạc đãi. A Hỉ sai hạ nhân may hai bộ áo ấm cho Dư Đạt và Thẩm Đa Niên, sắp xếp một phòng cho họ ở. Ngày 24 tháng Chạp, nhà bận rộn: quét dọn, tế thần, chuẩn bị bữa tối thịnh soạn, tuy không bằng giao thừa, nhưng hơn ngày thường. Hạ nhân tất bật, nhưng vui, vì theo lệ Dương gia, hôm nay được thưởng bạc.

A Hỉ dẫn hai nha đầu, Tiểu Cúc và Tiểu Mân, cắt giấy hoa. Hai nam hài, Bàng Viên và Đầu Hổ, dán giấy lên cửa sổ. Bàng Viên lớn hơn, trèo thang treo đèn lồng, Đầu Hổ giữ thang. Dư Đạt và Thẩm Đa Niên nghỉ hai ngày, nhận áo mới, vuốt đường may tinh tế, yêu thích không thôi. Thẩm Đa Niên đỏ mắt – vợ ông mất trên đường chạy nạn, ngày xưa thường may áo bền cho ông, nay mặc áo ấm, tâm trạng xúc động.

Dư Đạt an ủi, nói: “Dương cử nhân thiện lương, cho ta cơm áo, chẳng bắt làm gì. Hôm nay năm cũ, hạ nhân bận, ta muốn giúp nấu bữa tối.” Thẩm Đa Niên gật đầu, nhưng lo: ông là đại phu, không khỏe bằng người trẻ, chưa có việc hợp. Dư Đạt gợi ý: “Hồi ở huyện cũ, Tết, nhà giàu hay bố thí gạo, hoặc mời đại phu chữa bệnh từ thiện, lấy danh phủ trạch, được tiếng tốt. Dương lão gia là cử nhân, tiếng tốt giúp ích lớn. Thẩm đại phu thử chữa bệnh từ thiện dưới danh Dương gia, vừa hay kiểm chứng y thuật.”

Thẩm Đa Niên thấy hay, nhưng lo Dương gia chưa tin ông. Dư Đạt nói: “Dương lão gia quý phu lang, việc nhà chắc phu lang quyết định được. Ta tìm ngài ấy.” Thẩm Đa Niên run tay: “Được, ta đi cùng.”

Ra ngoài, A Hỉ đang xem Đầu Hổ dán giấy cửa sổ. Cậu vụng, dán lệch, Tiểu Cúc nhìn, gạt tay: “Chân tay vụng, dán cửa sổ cũng không xong, để ta!” A Hỉ nhìn hai đứa cãi nhau, mắt ánh ý cười.

Lư Viên dẫn Dư Đạt, Thẩm Đa Niên đến: “Phu lang, Dư đầu bếp và Thẩm đại phu tìm ngài.” Cả hai ngượng, hành lễ. Ngày ở cửa thành, chỉ thoáng thấy A Hỉ trên kiệu, nay gần mới biết phu lang Dương gia dung mạo diễm lệ, khí chất rực rỡ.

A Hỉ dịu dàng: “Hôm… hôm nay ra khỏi phòng, thân thể ổn chưa?” Dư Đạt vỗ chân bị thương: “Nhờ thuốc Thẩm đại phu, đi lại đã dễ hơn, không còn đau nhức. Thấy khỏe, muốn làm việc. Nghe Lư Viên nói bếp bận, ta xin giúp.”

A Hỉ cười: “Tối lão gia mở tiệc mời vài bạn, cần thêm món. Nếu Dư đầu bếp muốn, cứ thử.” Dư Đạt vui mừng, Lư Viên dẫn hắn đến bếp. A Hỉ hỏi Thẩm Đa Niên: “Thẩm đại phu có việc sao?”

Thẩm Đa Niên nói ý tưởng chữa bệnh từ thiện. A Hỉ động lòng. Phúc Hỉ Trai ở tỉnh thành đã vào guồng, dân đông, tiêu tiền nhiều, kiếm nhanh hơn Văn Dương Thành. Là cử nhân, Dương Diệp có tiếng tăm, làm việc thiện giúp ích quan trường, buôn bán. Chữa bệnh từ thiện là cách hay, vừa đáp ứng dân, vừa được lòng người.

A Hỉ nói: “Ý Thẩm đại phu rất tốt. Nhưng Tết, huyện đông người, ngài một mình khó xoay xở. Nếu làm việc thiện, phải làm chu đáo. Ta… ta sai Lư Viên mời thêm đại phu, hỗ trợ ngài, Lư Viên làm trợ thủ, sẽ bớt bận.”

Thẩm Đa Niên mừng, thầm khen A Hỉ thông minh. Mời thêm đại phu, kiểm chứng lẫn nhau, tránh sai sót, kín kẽ. Quả không hổ phu lang của cử nhân, dù nói lắp, vẫn được cưới làm chính thất, không thị thiếp.

A Hỉ để tâm việc này. Tiệm nhỏ Phúc Hỉ Trai ở Vân phố đã đóng, cậu chọn nơi đó làm điểm chữa bệnh từ thiện, chi một lượng bạc mời Trần đại phu từ dược đường khám ba ngày cùng Thẩm Đa Niên. Hai đại phu xem bệnh, kê đơn, dân tự mua thuốc. Tiết kiệm phí khám, vốn từ vài văn đến vài chục văn, dân nghèo thích chữa bệnh từ thiện.

Chuẩn bị xong, Lư Viên gào to ở phố: “Chữa bệnh từ thiện đây! Dương trạch mời đại phu, miễn phí khám bệnh, ai cần cứ vào!” Vân phố đông, nghe hô, dân đổ xô xem náo nhiệt. Hai đại phu ngồi trước bàn dài, dụng cụ đầy đủ. Dân nhận ra Trần đại phu, lạ lẫm Thẩm Đa Niên, hỏi: “Thật không lấy tiền?”

Lư Viên khẳng định: “Phu lang mời Trần đại phu và Thẩm đại phu, miễn phí khám, kê đơn.” Dân còn nghi, đến khi một người khám xong, cầm đơn chạy ra: “Thật không tốn tiền! Chỉ khám ba ngày, mau vào đi!” Dân yên tâm, ùa vào. Ban đầu ít, tìm Trần đại phu, sau đông, xếp hàng, dần tìm Thẩm Đa Niên.

A Hỉ ở tiệm một lúc, thấy Thẩm Đa Niên bắt mạch, chuẩn đoán chính xác, yên tâm. Tin lan nhanh, dân nghèo hiếm cơ hội này, ùn ùn kéo đến, hàng dài ra tận cửa tiệm.

Chiều, Dương Diệp, Ôn Hàn, Lý Cam từ trạch ở thành tây về. Cử nhân huyện ít, cuối năm tụ họp, ba người là nhân tài mới, được lão cử nhân mời, phải bái phỏng. Lão cử nhân khó chiều, nói chậm, quanh co, cứ chi, hồ, giả, dã. Thi hương trước không ai đậu, cách sáu năm, lão cử nhân bốn năm chục, trọng cương thường luân lý, giờ hoàng đế chuộng thực tế, hai bên khó hợp. Nhưng phải giữ lễ, nghe nhiều, nói ít.

Lý Cam xoa huyệt thái dương: “May yến này mỗi năm chỉ có một lần, không thì chết mất. Đầu ta cứ ong ong.” Dương Diệp, Ôn Hàn cười lớn. Ra đường, gặp dân mặc áo thô, cầm thuốc, vui vẻ, thấy Dương Diệp, hành lễ: “Tạ Dương lão gia bố thí!” Dọc đường, nhiều người tương tự, khiến Ôn Hàn, Lý Cam ngơ ngác, cả Dương Diệp cũng chẳng hiểu gì.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 61

Hỏi một người, Dương Diệp mới biết nhà mình mời đại phu chữa bệnh từ thiện. Nghe A Hỉ đang ở tiệm, hắn định qua đón cậu về trạch, tiện xem việc thiện. Thấy dân chúng khám bệnh vui vẻ, lời lẽ cảm tạ, Ôn Hàn và Lý Cam tò mò, muốn theo. Dương Diệp dẫn họ đi.

A Hỉ ở tiệm Phúc Hỉ Trai ở Vân phố, giúp ghi hơn chục đơn thuốc. Thấy mọi việc ổn, cậu ra ngoài hơn một canh giờ, cần về chuẩn bị tiệc tối. Dặn Lư Viên đôi câu, cậu định đi, thì nghe dân xếp hàng xì xào. Nhìn ra, hóa ra Dương Diệp, Ôn Hàn, Lý Cam đến.

Lý Cam phe phẩy quạt: “Dọc đường nghe chuyện chữa bệnh từ thiện, bên này náo nhiệt thật. Cha ta định bố thí gạo, chưa nghĩ mời đại phu thế này.” Dương Diệp nắm tay A Hỉ, khen: “Ý của em hay thật đấy” A Hỉ đáp: “Chuyện… chuyện này em không dám nhận công. Là Thẩm Đa Niên đề xuất.”

Thẩm Đa Niên nghe tiếng, hành lễ ba lão gia. Ôn Hàn nói: “Nghe trên đường Thẩm đại phu y thuật cao thâm, nhưng thấy lạ mặt. Hình như không phải người Văn Dương Thành?” Thẩm Đa Niên đáp: “Tiểu nhân từ huyện nhỏ Nam Thủy chạy nạn đến, nhờ ơn Dương lão gia, mới có cơ hội chữa bệnh từ thiện.”

Ôn Hàn nhìn Dương Diệp, hơi ngạc nhiên. Cửa thành đầy dân chạy nạn, không ngờ có đại phu tài năng. Dương Diệp nói: “Thẩm đại phu là dân chạy nạn, ta đang lo an trí cả trăm người ngoài thành. Tối nay tiệc, định bàn với hai người.”

Ôn Hàn, Lý Cam nghiêm túc. “Vậy về trạch ngươi đi” Ôn Hàn nói. Dân chúng xì xào: “Huyện ta có mấy cử nhân lão gia thật tốt, còn tài giỏi làm Văn Dương Thành thêm vang danh, lại thiện tâm, lo cho dân.” “Đúng thế!” một người khác phụ họa.

Ôn Hàn mua trạch mới, giữa nhà Dương Diệp và Lý Cam, là sân nhỏ, đủ cho người mới lập nghiệp. Dương Diệp từng mua sân hai tiến viện, mới mở rộng. Về dân chạy nạn, hắn nói: “Trạch Ôn Hàn cần người làm. Thay vì qua người môi giới, sao không chọn dân chạy nạn? Lấy hai người trẻ, nguyện làm gia nô, vừa làm việc thiện.”

Ôn Hàn gật đầu: “Trạch lớn hơn nhà thôn, cần người. Ta bận đọc sách, mẫu thân lo liệu, sợ bà khổ. Nếu làm việc thiện, ta sẵn lòng, nhưng dân chạy nạn đông, sức ta nhỏ.” Lý Cam nói: “Trạch ta cần hai người, chỗ khác lấy ba bốn, vẫn là muối bỏ biển.”

Dương Diệp đã nghĩ kỹ: “Dân chạy nạn nhiều người có nghề. Tết, tiệm ăn thiếu người. Thuyết phục chưởng quầy bỏ định kiến, thuê dân chạy nạn, họ có việc, ấm no. Nhà giàu cần gia nô cũng chọn từ đó, giải quyết phần lớn.” Ôn Hàn sáng mắt: “Thôn dân biết trồng trọt thì đưa về thôn.” “Ý hay!” Lý Cam tán đồng.

Ôn Hàn lo: “Nhưng cần tri huyện ra mặt. Ông ấy chịu không?” Dương Diệp cười: “Ta và các ngươi xin ông ấy, tri huyện sẽ nể. Trời lạnh, dân đông chết ngoài thành, ông ấy cũng khó ăn nói. Chắc ông ấy cũng đang lo.” Hắn nói tiếp: “Nam Thủy cách xa, họ bị các huyện đuổi, đến đây. Tri huyện định đuổi, nhưng trời rét, dân chạy nạn thà chết không đi. Đưa giải pháp, tri huyện ra lệnh, vừa được tiếng, vừa thêm công trạng, sao không làm?”

Ôn Hàn cười, lòng nhiệt huyết: “Dương huynh và Lý huynh chu đáo.” Đây là lần đầu hắn chạm đến chính sự ngoài sách vở, học được nhiều. “Khi nào tìm tri huyện?” Dương Diệp đáp: “Sáng sớm mai. Hôm nay muộn, gần giờ cơm, đi bây giờ thì thất lễ.”

“Được, theo ngươi” cả hai đồng ý.

Việc đã định, ba người phấn khởi, uống trà nhỏ. Làm thật ngoài sách là bước quan trọng, giúp ích sau này làm quan. Nhiều học sinh quê, thiếu kinh nghiệm, dễ bị kẹt một chức hoặc biếm quan. Ba người vui vẻ, A Hỉ thấy xong việc, sai hạ nhân dọn cơm tối. Nhà quen thuộc, không câu nệ, dùng bàn tròn lớn, ăn tự tại – lý do Lý Cam, Ôn Hàn thích đến.

Tối, Dư Đạt nấu ăn, bộc lộ tài năng. Món sóc cá được khen, nhưng Dương Diệp mê gà luộc, nước chấm hợp vị. Hai người đều có tài, Dương Diệp yên tâm. Tết, khách đông, hắn giữ Dư Đạt nấu, sau Tết cho ra tiệm. Hắn muốn dạy Dư Đạt làm nước lẩu, xiên lạnh, nhưng phải cam kết làm gia nô lâu dài.

Sáng hôm sau, ba người đến phủ tri huyện. Mọi thứ đã bàn, tri huyện mừng rỡ, ban lệnh: mở cửa thành, cho dân chạy nạn vào. Ai muốn làm việc thì ở huyện, ai thích trồng trọt thì về thôn. Trước đó, dân nghe lời ba người ngoài Phúc Hỉ Trai, nhiều nhà giàu noi theo, chọn gia nô từ dân chạy nạn, không cần tri huyện thúc ép. Việc thành công: dân được an trí, tri huyện được gọi “thanh thiên đại lão gia”, ba người rèn luyện, nhà giàu được khen – một mũi tên trúng nhiều đích.

Ba ngày sau, chữa bệnh từ thiện kết thúc. Dân mang trứng, quà Tết tạ Thẩm Đa Niên, khen đơn thuốc hiệu quả. Dương Diệp nói với A Hỉ: “Tính đưa Thẩm đại phu về Thôn Táo Trang, nhưng y thuật ông ấy cao thâm, để ở thôn e là phí phạm tài năng.” A Hỉ đáp: “Vậy… hỏi ý ông ấy. Muốn vào dược đường thì theo, muốn về thôn cũng chiều.”

Họ hỏi Thẩm Đa Niên. Ông cảm tạ: “Lão gia, nửa đời trước ta theo y thuật, gặp trắc trở, thấy đó là vật ngoài thân. Giờ lớn tuổi, chỉ muốn nơi yên tĩnh, dưỡng già.” Dương Diệp gật: “Thôn Táo Trang yên bình, ta dặn thôn dân, họ sẽ kính ngài. Có dân chạy nạn ở đó, ngài có thể gặp đồng hương. Ta sẽ chọn một tiểu đồng từ dân chạy nạn, giúp ngài xay thuốc, làm việc vặt.”

Thẩm Đa Niên mắt ướt, cảm kích: “Lão gia chu đáo, tiểu nhân không báo đáp được, sau này cần, cứ sai bảo.” Dương Diệp không để tâm, nhưng A Hỉ nghe, ánh mắt trầm xuống.

Sau Tết, mùng ba, Hình Hòe dẫn gia đình đến. Dương Diệp lâu không gặp Tiểu Vân Dã, nay hơn hai tuổi, lớn nhanh, đi đường giống cha. Gặp Tiểu Tương, cậu bé suýt làm nàng khóc, khiến cả nhà cười lớn. Dương Diệp từng muốn cho Hình Hòe trông tiệm nhỏ, nhưng hắn không thích buôn bán. Sau lập gia đình, Hình Hòe bớt hoang dã, đi săn, làm việc, dành dụm, xây nhà lớn ở thôn. A Hỉ ở đó hai ngày, khen tốt. Mọi người đều sống tốt hơn.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 62

Thoáng chốc qua mười lăm tháng Giêng, Tết xem như xong. Dư Đạt tự nguyện làm gia nô, ở lại Dương gia, học cách làm nước lẩu và xiên lạnh cay. Dương Diệp cùng Lư thị bận cải tạo tiệm ăn thành quán lẩu. Từ chế nồi, đặt mua nguyên liệu, đến bày biện, mọi thứ đều tốn tâm sức, bận túi bụi.

A Hỉ nhàn rỗi ở nhà. Dương Diệp ra ngoài làm việc, cậu không theo được. Xử lý sổ sách từ Thôn Táo Trang, gửi trợ cấp cho thôn trưởng phân phát, cậu xem như hết việc. Đành chăm hoa trong vườn. Năm trước lạnh, tuyết dày, năm nay thời tiết ấm, hoa nở nụ nhỏ, tràn hơi thở xuân, nhìn vui mắt. Nhưng A Hỉ thở dài, không biết mùa xuân này có tin vui không.

Tiểu Cúc chạy vào vườn: “Phu lang, đồ của Thẩm đại phu thu xếp xong, mai lên đường về thôn.” A Hỉ gật đầu, nhớ ra gì đó, đưa kéo cho Tiểu Cúc: “Ta đi xem.” Thẩm Đa Niên đang sắp xếp đồ khám bệnh, thấy A Hỉ, hành lễ.

“Thẩm… Thẩm đại phu, nếu thiếu gì, cứ nói, nhân lúc ở Văn Dương Thành, dễ lo.” Thẩm Đa Niên đáp: “Đa tạ phu lang, đủ cả. Trong thôn, ta hái thêm thảo dược, tạm không thiếu.” A Hỉ gật nhẹ, ngập ngừng: “Hôm nay đến, ta… ta muốn nhờ ngài một việc.”

Thẩm Đa Niên mời cậu ngồi: “Phu lang muốn hỏi cách chữa nói lắp?” A Hỉ lắc đầu: “Không… không phải.” Thẩm Đa Niên ngạc nhiên. Ông nghĩ cậu lo nói lắp, vì dung mạo xuất chúng, thông minh, chỉ thiếu miệng lưỡi linh hoạt. Hóa ra không phải. “Phu lang có gì lo lắng, cứ nói với lão phu.”

A Hỉ ngập ngừng: “Ta… ta với lão gia thành thân hơn ba năm, chưa có con. Muốn… muốn nhờ ngài xem, liệu ta khó có con không.” Cậu đã nghĩ chuyện này từ khi thấy Thẩm Đa Niên y thuật cao thâm, nhưng việc riêng tư, khó mở lời. Giờ ông sắp về thôn, sợ khó gặp lại, đành căng da đầu hỏi.

Thẩm Đa Niên ngỡ hai người mới cưới, vì tình cảm ân ái như tân hôn, hiếm thấy. Thành thân ba năm chưa có con, có thể một trong hai có vấn đề. Ông bắt mạch, nhíu mày: “Phu lang thời trẻ yếu, nhưng nay khỏe mạnh. Thể chất ca nhi khó thụ thai hơn nữ tử, nhưng ngài không có bệnh gì cản trở.” A Hỉ thở phào, yên tâm. Xưa kia làm lụng sớm tối, gầy yếu, nay được Dương Diệp chăm, sức khỏe tốt lên. Nhưng cậu vẫn lo – trước đây chưa viên phòng, không nghĩ đến chuyện con cái, giờ viên phòng rồi, cậu sợ không có con, nhớ đến phụ thân mình xa cách mẫu thân, nạp thiếp.

Thẩm Đa Niên đoán: “Liệu có phải lão gia có vấn đề?” A Hỉ giật mình. Thẩm Đa Niên hiểu, người đời thường nghĩ nữ tử hoặc ca nhi yếu, nhưng ông đã gặp nam tử bất lực. “Ý lão phu, lão gia là thư sinh, ít vận động, thân thể có thể yếu hơn người thường.”

A Hỉ đỏ tai, ánh mắt né tránh: “Không… không phải, chàng khỏe lắm.” Thẩm Đa Niên nói đúng, thư sinh thường yếu, nhưng Dương Diệp đâu “văn nhược”? Thân thể rắn chắc, có lần tắm xong, không mặc áo, kéo tay cậu sờ cơ bụng săn chắc. Thẩm Đa Niên thấy A Hỉ đỏ mặt, biết không phải giả, hỏi: “Vậy phu lang và lão gia cùng phòng nhiều không? Từ khi nào?”

A Hỉ đáp: “Từ… từ sáu tháng cuối năm trước.” Thẩm Đa Niên ngạc nhiên, nhưng cười: “Thời gian ngắn, chưa có thai là thường. Phu lang giữ tâm tình thoải mái, con cái sẽ đến.” A Hỉ nhẹ lòng. Thẩm Đa Niên kê đơn, dặn dùng, sẽ có hiệu quả. A Hỉ cẩn thận gấp đơn, cất như báu vật.

Cậu nhớ Thẩm Đa Niên hỏi về nói lắp. Xưa kia, cậu tự ti, nhưng Dương Diệp không để tâm, còn khuyến khích cậu nói nhiều, dần dần cậu bớt lo. Nay ông hỏi, cậu tiện thể hỏi: “Nói lắp của ta… chữa được không?” Thẩm Đa Niên hỏi: “Bẩm sinh à?” A Hỉ lắc đầu: “Nhỏ ngã xuống hồ, sợ hãi, sốt cao, rồi nói lắp.”

Thẩm Đa Niên gật nhẹ: “Hậu thiên thì chữa được. Không dùng thuốc, mà cần quên khuyết tật, nói nhiều hơn. Đọc to sách của lão gia, luyện hằng ngày, hát nhiều, có thể hiệu quả.” A Hỉ mắt sáng, mừng ngoài mong đợi.

Dương Diệp và Lư thị bận cải tạo tiệm thành quán lẩu, gọi là “Đồ Cổ Canh” để dân quen. Điểm đặc biệt là nước lẩu và nguyên liệu: nồi uyên ương hợp khẩu vị, ngoài món cơ bản, thêm bò bụng, họng lợn, eo bò mỏng, lòng vịt – mới lạ. Tiểu nhị được huấn luyện, dạy khách nhúng món. Xong xuôi, Dương Diệp giao tuyên truyền cho Lư thị. Tiệm vốn lớn, cải tạo thu hút thực khách cũ và mới.

Hắn không còn hứng như lần đầu mở tiệm, ngày khai trương không mời khách, mà dẫn A Hỉ, Lý Cam, Ôn Hàn ăn lẩu, cổ vũ. Thực khách nghĩ đây là tiệm Lư thị. Ôn Hàn, Lý Cam lần đầu ăn món “khó coi” như bò bụng, họng lợn. Lý Cam chưa thấy, ăn hai bàn, hỏi Dương Diệp tìm đâu ra. Hắn cười: “Ngon là được, quản nó từ đâu làm gì?” Lý Cam nheo mắt: “Keo kiệt, sợ ta trộm công thức à?” Ôn Hàn cười: “Lý huynh, là bò bụng, ngươi chưa gặp thôi.”

Lý Cam sững sờ, nhìn bò bụng giòn, thơm, không nghĩ là “bò bụng”. Dương Diệp nhúng thêm, thấy Lý Cam ngượng, giả vờ bỏ vào chén mình: “Không ăn được thì thôi.” Lý Cam giật chén: “Ai bảo ta không ăn được? Chẳng có gì lạ.” Dương Diệp cười: “Lạ thì mở tiệm thế nào được?”

Ôn Hàn nói: “Đồ Cổ Canh náo nhiệt. Vài ngày nữa ta dẫn người nhà đến. Nhà làm được, nhưng không ngon bằng tiệm ngươi.” Mấy người vui vẻ, tiệm càng đông, nhất là giờ cơm. Mùa đông ăn lẩu là mỹ vị. Bốn người ăn hết hơn 300 văn, đắt vì món chiêu bài và nước lẩu. Nguyên liệu lòng rẻ, nhưng xử lý tốn công, nước lẩu cũng đắt.

Dương Diệp nhắm Đồ Cổ Canh cho khách giàu, xa xỉ. Dân thường muốn ăn, có xiên lạnh, mở ở tiệm nhỏ sau khi tiệm lẩu ổn định, tiếng tăm vang xa. Hắn không tự làm, giao công thức cho Lư thị, để thương hộ lo – nếu tự làm hết, cần họ làm gì?

Hắn dồn tâm sức vào việc học. Ba tháng nữa thi hội, thời gian gấp. Dù tránh Tống Đình Du, không tranh tam giáp, hắn cũng không muốn trượt, chờ ba năm nữa. Thi tốt thì dễ, nhưng thi “kém có chủ ý” mới khó, cần công phu.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 63

Thi hương đề cập vấn đề biên phòng, Dương Diệp đáp từ ba hướng: phòng ngự công trình, binh lính đóng giữ, và ngoại giao. Đại Kỷ triều xây phòng ngự tốt, hắn tập trung vào hai điểm sau. Hắn đề xuất lập cơ quan quản lý biên phòng, cử binh lính cường tráng, đồng thời sai quan văn giỏi ngoại giao, hiểu lý lẽ đến biên cương, giao thương với man di, lấy lễ đối đãi. Man di tấn công Trung Nguyên vì đất đai khắc nghiệt, thiếu tài nguyên, muốn đời sống tốt hơn. Nếu Đại Kỷ giao thương, đáp ứng nhu cầu, có thể giảm dã tâm của man di.

Hắn đoạt giải nhất thi hương, không rõ do quan chấm thi khen luận điểm hay tư duy rõ ràng. Qua vài kỳ thi, hắn kết luận: cần nhạy bén với chính sự đương thời. Phương nam gặp thiên tai, có thể xuất hiện trong đề thi hội. Như thiên tai phương nam, giải quyết thế nào? Triều đình cấp ngân sách cứu tế, quan viên bóc lột, xử lý ra sao?

Hắn tìm sách thủy lợi, dược vật, đọc say mê, bỗng nghe tiếng đọc diễn cảm. Khép sách, hắn nghe kỹ. Nhà mời phu tử cho Tiểu Tương và mấy thư đồng lớn, nhưng tối rồi, phu tử đã về, ai còn dụng công? Tìm theo tiếng, hắn thấy A Hỉ ngồi ghế đá trong hậu viện, trên bàn đá đặt đèn lồng, đọc sách diễn cảm.

A Hỉ đọc chăm chú, không thấy Dương Diệp. Hắn không làm phiền, nghe cậu chậm rãi, cắn rõ từng chữ, tránh nói lắp. Nghe một lúc, hắn nhẹ chân về phòng lấy áo choàng. Áo ấm bên lò than, mang hơi nóng, khoác lên người A Hỉ, lúc đó cậu mới biết hắn đến.

A Hỉ hơi lúng túng, giấu sách sau lưng: “Quấy… quấy nhiễu chàng đọc sách à?” Dương Diệp buộc dây áo choàng, cười ôn hòa: “Không, ta chỉ đến xem.” Hắn kéo cậu ngồi: “Trong viện gió lạnh, coi chừng cảm. Muốn đọc, vào phòng đi, ta đọc ở thư phòng cũng được.”

Phòng ngủ gần thư phòng, A Hỉ sợ làm phiền Dương Diệp. Năm trước bận rộn, hắn ít thời gian đọc, nay yên tĩnh, cậu không nỡ quấy rầy. “Sao tự dưng lại đọc từ?” Dương Diệp hỏi. A Hỉ đáp: “Ta… hỏi Thẩm đại phu, ông bảo nói lắp chữa được, kêu ngày ngày luyện đọc diễn cảm, hát, có thể hiệu quả.”

Dương Diệp nhướn mày, nghiêng đầu: “Nếu hiệu quả, luyện kỹ đi. Khôi phục được, là chuyện đáng mừng!” A Hỉ cười gật đầu. Nếu chữa khỏi, cậu không còn ấp úng ở yến hội, làm Dương Diệp mất mặt. Dân Văn Dương Thành quen cậu nói lắp, không bất kính, nhưng người mới gặp khó tránh ngạc nhiên. Cậu hiểu họ nghĩ gì.

Dương Diệp nắm tay cậu, cắt ngang suy tư: “Vào phòng đọc đi.” Qua vài ngày, Dương Diệp đọc ở thư phòng, A Hỉ đọc diễn cảm ở phòng ngủ. Ban ngày, trẻ con đọc sách ở hậu viện, Dương gia vang tiếng đọc thanh thúy.

Đầu tháng Hai, cây chanh Dương Diệp trồng năm trước sống, nhiều cây đâm chồi. Hắn dạy hạ nhân chăm cây, Bàng Triển Trung bất ngờ đến. Mấy năm bận buôn bán, hai người ít gặp, chỉ lễ Tết đưa quà, nhưng tình nghĩa vẫn còn. Gặp nhau, họ thân thiết.

“Bàng lão bản khách khí, đến ngồi được rồi còn mang quà lớn, trông xa lạ thật!” Dương Diệp sai hạ nhân nhận quà, mời vào phòng khách, tự pha trà. Hai người trò chuyện. Bàng Triển Trung nhìn trạch Dương gia, nhớ lần trước đến, là sân nhỏ, giờ mở rộng, xa hoa hơn trạch hắn. Thư sinh phong nhã, trạch hắn khó sánh.

Xưa kia ở Phượng Hương Lâu, Dương Diệp chỉ là đồng sinh quê mùa. Vài năm, hắn thành Giải Nguyên, đổi đời. Bàng Triển Trung từng cung kính gọi “cử nhân lão gia”. May nhờ Hoàng Tiến tinh mắt, đối đãi tử tế, nếu không, hắn khó có cơ hội được Dương Diệp tự pha trà cho.

“Lần này đến, có chuyện buôn bán muốn bàn.” Dương Diệp đáp: “Cứ nói.” Xiên lạnh Dương gia đang hot ở Văn Dương Thành. Bàng Triển Trung không biết Đồ Cổ Canh là của Dương gia, dẫn bạn ăn vài lần, được ưu đãi, mới hay. Đồ Cổ Canh nổi đình đám, khách huyện khác đến nếm món lạ, khiến tiệm khác ghen tị, muốn chia phần.

Phố Tây mở tiệm Đồ Cổ Canh, món giống, giá rẻ hơn, nhưng lòng xử lý kém, nước lẩu không ngon, khách đi một lần không quay lại. Chỉ khách huyện khác nhầm tiệm, giúp tiệm đó sống tạm, nhưng lão bản mặt mày ủ dột, vốn lớn, chưa thu hồi, sắp đóng cửa. Các tiệm khác chùn bước.

Bàng Triển Trung biết khó chen chân, nhưng tiệm cũ Dương gia ở Vân phố nay bán xiên lạnh: món Đồ Cổ Canh, nấu chín, xiên que, rưới dầu cay, vừa giống nướng, vừa giống lẩu, nhưng lạnh. Tiệm nhỏ, giá rẻ, không đắt như Đồ Cổ Canh (300 văn/bàn). Xiên lạnh 120 văn/nồi, đủ bốn năm người ăn, hoặc mua lẻ: rau 1 văn/xiên, thịt 2 văn/xiên. Trẻ con mua một xiên cầm ăn, người mang bát mua vài xiên nhắm rượu, rất được dân thường ưa chuộng.

Bàng Triển Trung thấy tháng Ba còn lạnh, xiên lạnh đã hot, hè đến càng bán chạy. Hắn muốn mua xiên lạnh về Phượng Hương Lâu, cho khách nhắm rượu. Lão gia ngại mua ngoài, sợ mất mặt, nhưng ở tửu lâu thì thoải mái.

Dương Diệp khen hắn nhạy bén: “Việc này làm được. Nếu lấy xiên lạnh từ tiệm ta, rau 7 văn/mười xiên, thịt 17 văn/mười xiên. Bàng lão bản bán ở tửu lâu, tăng giá chút, vẫn có lời.” Bàng Triển Trung mừng: “Dương lão gia sảng khoái!”

Dương Diệp nói thêm: “Nhưng nếu ta bán xiên lạnh cho tửu lâu khác, sinh ý Bàng lão bản khó làm.” Bàng Triển Trung trầm ngâm. Dương Diệp tiếp: “Xiên lạnh bán tốt, ta định mở tiệm ở huyện khác, tỉnh thành. Phượng Hương Lâu có chi nhánh huyện khác. Nếu Bàng lão bản giúp tiệm ta, ta chỉ bán xiên lạnh cho Phượng Hương Lâu.”

Hắn muốn mượn tửu lâu Bàng gia quảng bá xiên lạnh, cho khách thử, đo sức mua trước khi mở tiệm. Chia sẻ khách, nhưng độc quyền cung ứng. Bàng Triển Trung cân nhắc, cười vang: “Dương lão gia vẫn khéo làm ăn! Chuyện này định vậy!” Họ uống trà, Bàng Triển Trung rời đi. Dương Diệp dặn quản sự xiên lạnh.

Đồ Cổ Canh tháng đầu kiếm 300 lượng (chưa trừ chi phí), xiên lạnh lãi ít nhưng bán chạy. Hắn mở rộng sinh ý, mong Dương gia mạnh lên, vào kinh có vốn, không bị áp bức, bảo vệ A Hỉ tốt hơn. Lần này thi hội, lộ trình xa, phải đi sớm.

Đầu tháng Ba, Dương Diệp lên đường. A Hỉ không đi cùng, sợ cố nhân ở kinh thành gây rắc rối, làm hắn phân tâm. Cậu chuẩn bị hành lý chu đáo. Trước ngày đi, Dương Diệp đến Như Ý Quán, tiệm nhạc cụ mới mở, có chi nhánh tỉnh thành. Lần trước, A Hỉ kể biết cầm khúc, hắn muốn tặng cậu cây đàn tốt. Tiệm huyện không có, lão bản lấy từ tỉnh thành cây đàn gỗ sam trăm năm, dây tơ tằm, giá 30 lượng – dân thường khó mua.

A Hỉ nhận đàn, mừng rỡ, thử ngay. Dương Diệp nói: “Ta đi kinh thành, em đánh đàn giết thời gian, nhớ đọc sách diễn cảm. Ta mua thêm sách về.” Sáng sớm, trời lạnh, Dương Diệp ôm A Hỉ trước trạch: “Vào phòng đi.” A Hỉ đáp: “Ta nhìn chàng lên xe rồi về.” Hắn lên xe, vẫy tay qua rèm. A Hỉ chạy theo: “A Diệp, nhớ gửi thư!” Dương Diệp đáp: “Đến kinh thành, ta gửi ngay. Đừng tiễn.” Hắn buông rèm, lòng trống trải. Xưa ly biệt không vương, nay tương phùng chẳng nỡ dứt.

Lâu sau, hắn xốc rèm, đường phố xám xịt, vắng bóng A Hỉ. Đến cửa thành, Lý Cam, Ôn Hàn đợi sẵn. Ba người cùng vào kinh, thuê chung trạch. Lý Cam tránh Tống Đình Du và biểu muội Tống gia, nên không ở Tống trạch. Đường đi mất năm ngày, họ đi ngựa nhanh, tiết kiệm thời gian. Nhớ vụ Tần Miện bị bắt cóc, họ ăn mặc giản dị, điệu thấp. Dọc đường, gặp thí sinh nghèo từ huyện xa, đi bộ hoặc xe bò, phong trần. So với họ, ba người nổi bật.

Ôn Hàn từng nghèo, nhưng thấy cử nhân nghèo khó, cảm thán, không khinh thường, chỉ ngạc nhiên. Dương Diệp nói: “Nhiều thí sinh bảo thủ, nhà nghèo nhưng tự cao, không chịu thương hộ tài trợ miễn thuế, đi thi khổ sở.” Hắn không đồng tình, thấy họ không linh hoạt, dù đậu cũng khó trụ ở quan trường.

Đến kinh thành vào đêm, mệt mỏi, toàn thân đau nhức. Kinh đô rực rỡ, đèn sáng như ngày, người đông như hội, tửu lâu bốn năm tầng, ngõ hoa liễu xa hoa hơn. Thí sinh mơ ước trạng nguyên, cưỡi ngựa khoe áo đỏ, “xuân phong đắc ý, một ngày xem hết hoa Trường An”. Lý Cam quen kinh thành, nhưng ít đến vì tránh Tống gia. Thấy hai người hào hứng, hắn để xe chở hành lý, dẫn họ đi bộ ngắm cảnh đêm, giãn gân cốt. Cả ba đồng ý.

Lý Cam giới thiệu phố phường, quên mệt mỏi. Gặp nhiều thí sinh, họ vui vẻ xem tiệm lạ. Lý Cam nói: “Trạch ta ở đông nam, gần nơi thi. May nhà có tiền trang, sắp xếp sẵn, không thì khó tìm chỗ gần.” Ôn Hàn đáp: “Nghe kinh thành tấc đất tấc vàng, nhờ Lý huynh, không thì khó khăn.” Lý Cam cười: “Người quen với nhau, khách sáo gì. Đã đến, đừng chỉ nghĩ thi cử, thả lỏng đi. Mai ta dẫn đi trà lâu, khác hẳn huyện mình.”

Hắn vỗ vai Dương Diệp: “Đừng nhớ A Hỉ mãi. Cậu ấy biết ngươi không vui, cũng lo.” Dương Diệp cười: “Ngươi an ủi giỏi thật.” Đang nói cười, giọng nói xen vào: “Lý Cam, ngươi đến kinh thành.” Là Tống Nhất Dục, đi cùng cô gái trẻ, duyên dáng, tư dung dịu dàng, không quá xuất sắc nhưng khí chất nổi bật. Nàng hành lễ thong dong.

Lý Cam nhạt nhẽo: “Mới đến, không ngờ nửa đêm gặp biểu ca.” Ôn Hàn chưa gặp Tống Nhất Dục, thấy công tử khí thế, ngạc nhiên là biểu ca Lý Cam. Tống Nhất Dục không đáp, liếc Dương Diệp, cười nhạo, nói với cô gái: “Liễu Nhiễm, đây là Giải Nguyên Kỳ Bình Thành cha từng chấm thi. Nếu đậu tam giáp, là lang quân như ý của muội.”

Liễu Nhiễm liếc Dương Diệp, làm nũng: “Biểu ca đừng trêu. Bá phụ hôm thì nói con trai thị lang, mai bảo con trai võ tướng, giờ đến thư sinh, nghĩ ta ế sao?” Tống Nhất Dục cười, ngụ ý Dương Diệp bám Tống gia: “Hắn là bạn Lý Cam, phụ thân chỉ nói đùa. Kinh thành quý công tử nhiều, ái mộ muội vô số, ai chen nổi. Phụ thân đâu tùy tiện sắp xếp hôn sự.” Hắn nhìn Dương Diệp, cười khẩy: “Phải không, Dương Giải Nguyên?”

Dương Diệp đáp: “Tống công tử nói đúng. Tiểu thư đẹp như tiên, người thường đâu dám cầu.” Tống Nhất Dục cười, thấy Dương Diệp nhục nhã liền sảng khoái, liếc Ôn Hàn, nói với Lý Cam: “Ngươi chẳng nghe ta, gần gũi ai không ra gì. Đã đến, dọn về Tống phủ. Đồng Ngôn nhắc ngươi mãi.” Lý Cam đáp: “Rảnh ta sẽ bái phỏng.” Tống Nhất Dục châm chọc: “Tốn thời gian với lũ bạn tồi, sao rảnh được?” Nói xong, hắn dẫn Liễu Nhiễm đi.

Lý Cam bực, siết quạt kêu khanh khách. Tống Nhất Dục hay mỉa mai, bình thường hắn đáp trả, nhưng nay châm chọc bạn trước mặt, không nể nang, làm mất mặt hắn, liên lụy Ôn Hàn, Dương Diệp. Hắn xin lỗi: “Không ngờ gặp biểu ca, để các ngươi bị chê cười.” Dương Diệp quen tính quý công tử từ thi hương, không buồn lắm, nhưng bất ngờ Tống Đình Du muốn đính hôn Liễu Nhiễm cho hắn. Nàng có vẻ biết lễ, hóa ra cũng ham giàu. Không hợp, chẳng vào cùng nhà.

Hắn ăn mặc giản dị, phong trần, chắc Liễu Nhiễm chê nghèo. Tống Đình Du sắp đặt hôn sự, giờ hai bên không hợp, hủy hôn, hắn chẳng bị trách. Ôn Hàn hiểu thêm, nói: “Tưởng người quen Lý Cam, phải giữ lễ. Hóa ra là người kinh thành hung hãn, mở mang tầm mắt. Lý Cam đừng áy náy, ta quen lời sắc bén, chẳng là gì. Biết hắn không hợp với ngươi, sau này tránh được thì tránh.”

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 64

Lý Cam thuê một tiểu trạch hai tiến viện, cách trường thi chỉ ba mươi phút đi bộ – ở kinh thành rộng lớn, đây đã là rất gần. Dương Diệp và Ôn Hàn mỗi người góp hơn 30 lượng, thuê ba tháng. Thi hội trúng bảng, tháng Năm thi đình, thời gian kéo dài, nên thuê lâu để tránh rủi ro. Mỗi mùa thi hội, chủ trạch cho thuê kiếm bộn, chỉ hai ba tháng đã thu lời lớn.

Trạch sạch sẽ, đồ đạc đủ, có bốn năm phòng nghỉ, ba người rất hài lòng, tiền bỏ ra xứng đáng. Dương Diệp thấy hoàn cảnh tốt, thoáng muốn đưa A Hỉ theo, nhưng gạt ý nghĩ ngay. Nếu mang cậu, vừa đến kinh thành, e gặp Tống Nhất Dục, lại bị lôi kéo dây dưa.

Hắn nghĩ, phải tìm ngày viết thư kể A Hỉ chuyện Tôn Liễu Nhiễm, để cậu rõ, tránh sau này ở kinh thành, Tống Nhất Dục gặp A Hỉ, lấy chuyện này gây hiểu lầm. Hắn không bận tâm người ngoài nói gì – leo cao quyền quý hay cúi đầu cầu toàn, họ chẳng ngại khó khăn. Chỉ cần A Hỉ tin, một lòng bên hắn, khó khăn nào cũng chẳng sợ.

Về phòng, Dương Diệp chưa mở hành lý, rửa mặt rồi ngã lên giường. Mệt mỏi mấy ngày đường, gặp Tống Nhất Dục lại hỏng tâm trạng, cả nhà tắt đèn sớm. Sáng hôm sau, trời còn xám, Dương Diệp khoác áo, dậy, thắp đèn viết thư bình an cho A Hỉ. Thi hương, thư gửi đại ca chỉ vài dòng, ngại khó viết. Nay viết cho A Hỉ, hai trang vẫn thấy thiếu – giấy ngắn, tình dài, chẳng nói hết lòng mình.

Thư khô mực, hắn niêm phong, ra ngoài thuê ngựa nhanh gửi về, tốn thêm vài văn để A Hỉ sớm nhận. Quay lại, Ôn Hàn đã dậy, đứng trong vườn đọc sách, dáng thon dài bên cửa sổ tây. Dương Diệp không làm phiền, nghĩ nếu Ôn Hàn đỗ đầu bảng, chắc xuân phong đắc ý, tiểu thư quyền quý kéo đến cầu thân.

“Ta tưởng mình dậy sớm, hóa ra ngươi còn sớm hơn,” Ôn Hàn thấy Dương Diệp, buông sách. Hắn cười: “Gửi thư về nhà.” Hai người trò chuyện trong vườn. Lý Cam dậy, cả ba cùng đi trà lâu.

Kinh thành trà lâu nhiều, họ đến Tâm Hứa Trà Lâu, lầu trên ngắm phố cảnh – nơi quan lớn, quý nhân hay lui tới. Theo Lý Cam, đến sớm mới có nhã gian tốt, nếu không đã bị chiếm. Lý Cam gọi trà mao tiêm sương mù núi, thêm điểm tâm. “Trà Tâm Hứa ngon, nhưng điểm tâm bình thường. Xưa kia thấy tuyệt, giờ ăn Phúc Hỉ Trai, món này khó nuốt. Ngươi có định mở chi nhánh Phúc Hỉ Trai ở kinh thành không?”

Dương Diệp đáp: “Có ý, nhưng kinh thành tấc đất tấc vàng, phải tính kỹ.” Lý Cam mừng: “Nếu mở, ta có lộc ăn.” Uống trà, Lý Cam đề nghị: “Yên tĩnh quá, mời ca cơ trợ hứng nhé?” Ôn Hàn cản: “Chúng ta là thư sinh, e làm nhục văn nhã.” Lý Cam cười: “Ôn Hàn, ngươi hiểu lầm. Ca cơ là đặc sắc trà lâu, kinh thành yến tiệc hay mời, chỉ là phong nhã, đừng lo.”

Ôn Hàn đỏ mặt: “Là ta kiến thức hạn hẹp.” Dương Diệp nói: “Văn Dương Thành cũng có trà lâu, nhưng sinh ý kém, ca cơ vì mưu sinh mà sa ngã, biến thành nơi như thanh lâu.” Lý Cam đáp: “Vậy càng phải xem phong thái kinh thành.” Hắn mời hai ca cơ. Khách ít, đầu bảng rảnh, thấy Lý Cam phong độ, bạn đồng hành là thư sinh tuấn tú, họ chủ động tiếp. Lý Cam chi tiền sảng khoái.

Một ca cơ là nữ tử, một là ca nhi 15-16 tuổi, đều xuất chúng, có phong tình riêng. Hành lễ xong, họ hỏi muốn nghe khúc gì. Dương Diệp không rành cầm khúc, nhớ A Hỉ hát đêm dễ nghe, nhưng không biết tên. Hắn để họ tùy chọn. Tiếng đàn réo rắt, lượn lờ, làm lòng thư thái. Ca cơ phong thái, ca nhi tiếng đàn uyển chuyển, tinh diệu. Một khúc, Lý Cam khen không ngớt.

Ca nhi khiêm tốn: “Tiết Tử Tương soạn khúc này năm mười tuổi. So với cậu ấy, ta đàn kém, nhờ công tử thưởng thức.” Dương Diệp nhíu mày, đặt chén trà: “Khúc này là ai soạn?” Ca nhi đáp: “Tiết Tử Tương, công tử chưa nghe? Cậu ấy niên thiếu thành danh, là ca nhi nổi tiếng kinh thành. Đáng tiếc hồng nhan bạc mệnh, qua đời sớm. Đây là Bình Tâm Từ, khúc cuối của cậu ấy.”

Lý Cam nói: “Tống Nhất Dục mắt cao còn nhớ mãi Tiết Tử Tương. Ta chưa gặp, thật tiếc.” Dương Diệp chau mày, lẩm bẩm: “Sao ngươi chưa gặp?” Lý Cam hỏi lại: “Ngươi nói gì?” Dương Diệp đứng dậy: “Ta ra ngoài chút, lát quay lại.” Lý Cam ngơ ngác, nhìn Ôn Hàn, thấy mặt đỏ như mông khỉ: “Không lẽ thế, sau này cưới vợ sao nổi?” Ôn Hàn ho: “Ta xem Dương Diệp.” Lý Cam phẩy tay, ca cơ rời đi.

Dương Diệp cảm thấy lòng ngực khó chịu, tâm trạng khó tả, đứng ở hành lang, nhìn cảnh kinh thành. A Hỉ từng kể thân thế nhẹ nhàng, chỉ nói được cha mẹ dạy âm luật, thi thư, hóa ra là Tiết Tử Tương danh chấn kinh thành. Hắn tưởng cậu xưa là ngọc quý, áo hoa, tài hoa tuổi nhỏ, được tiểu thư, ca nhi hâm mộ, ngồi kiệu mềm qua phố, mang kỳ vọng gia đình. Ai ngờ vận mệnh trắc trở, nhân sinh tụt dốc.

Hắn đau lòng cho A Hỉ. Nếu đời cậu bình lặng, có lẽ lưu lạc chẳng quá buồn. Sinh ra ở đỉnh cao, giờ chỉ còn ký ức rực rỡ, bi ai biết bao. Nhớ ngày cắt lúa mạch, A Hỉ dùng khăn lụa bọc tay hắn, bảo tránh gai ráp. Khi ấy thấy cậu chu đáo, làm lòng hắn ấm áp. Giờ nghĩ, đó là kinh nghiệm từ đau khổ. Đôi tay đánh đàn, soạn nhạc, thoáng chốc cắt lúa, cấy ruộng – đau xót biết bao. Hắn chỉ hận kẻ lừa bán A Hỉ.

“Biểu tỷ, giúp ta cầu bá phụ. Ta không muốn gả cho thư sinh nghèo kiết xác, mặt mày xám xịt, từ thâm sơn cùng cốc, không biết leo lên bá phụ thế nào. E bá phụ bị hoa ngôn, quyết định hồ đồ,” giọng nữ tử vang lên, kéo Dương Diệp về thực tại. Hắn quay lại, thấy hai cô gái theo nha hoàn vào trà thất, cửa sổ đối hành lang. Hắn nghiêng người, liếc nhìn: Tôn Liễu Nhiễm và một cô đẫy đà, chắc là Tống Diệu, em Tống Nhất Dục, người Lý Cam tránh.

Tống Diệu ăn mặc rực rỡ, không nổi bật bằng Tôn Liễu Nhiễm, nhưng gia thế cao, ngạo khí. “Biểu tỷ được bá phụ chọn phu quân tốt, nhà giàu, công tử phong nhã, thanh mai trúc mã. Ngươi đâu hiểu ta lo hôn sự” Tống Diệu nói. Dương Diệp suýt sặc vì “Lý Cam ca ca”. Tống Diệu lâng lâng: “Lý Cam ca ca chỉ có một, ta giúp gì nổi?” Hắn lười nghe, định đi, thì Tống Diệu nói: “Đừng lo, cha bảo hắn đậu tam giáp mới gả. Làm hắn thi trượt là xong.”

Dương Diệp dừng bước, nhướn mày. Ý Tống Diệu hợp ý hắn. Tôn Liễu Nhiễm hỏi: “Thi cử sao can thiệp?” Tống Diệu đáp: “Không cần động thi cử, động vào người. Hắn là bạn Lý Cam ca ca, mời ăn cơm trước thi, ngươi kính trà, hắn phải uống. Cho thuốc xổ, để hắn thi mà chạy toilet, xem đậu tam giáp thế nào.” Dương Diệp sờ mũi, lùi lại. Cô gái nhìn hiền lành, hóa ra tâm cơ. Nhà quyền quý, chẳng ai tầm thường.

Ôn Hàn chạy ra: “Dương Diệp, ngươi đây à? Tìm mãi.” Hắn cười: “Uống rượu à? Mặt đỏ như mông khỉ.” Ôn Hàn che mặt: “Đừng trêu, về thôi.”

Thi hội giống thi hương, ba kỳ, chín ngày, mỗi kỳ ba ngày, do Lễ Bộ tổ chức. Mấy ngày sau, ba người ít ra ngoài, ôn bài, trao đổi chính sự, chủ yếu nghỉ ngơi. Ôn Hàn thoải mái, nhờ kinh nghiệm thi hương. Ngày thi đến nhanh. Trước thi một ngày, Lý Cam mặt mày ủ dột, nói Tống Nhất Dục mời dự tiệc. Dương Diệp đồng ý ngay. Lý Cam lo hắn không đi – mai thi, lại gặp người phiền lòng, ai cũng khó chịu. Thấy hắn sảng khoái, Lý Cam nhẹ lòng.

Hắn viết thư cho A Hỉ, bảy tám ngày chưa thấy hồi âm. Ngựa nhanh không kịp gửi, mai vào trường thi càng không xem được. Hắn viết thêm thư gửi về, rồi cùng Lý Cam đi tiệc. Trước khi đi, Dương Diệp mặc áo màu tối, không nổi bật. Lý Cam hỏi: “Còn bộ nào thế này không?” Hắn cười: “Ngươi không mặc tơ lụa, không sợ cọ da ngọc à?” Lý Cam đáp: “Ngươi mặc được, ta sao lại không? Ta không muốn phong lưu cho Tống Diệu mê, khó thoát thân.”

Dương Diệp từng thấy Lý Cam chê nữ tử, giờ gặp Tống Diệu, hiểu nỗi khổ. Tống Diệu tâm cơ, Lý Cam yêu mỹ nhân, sao dung nổi. “Chỉ có bộ này. Muốn mặc, ta nhường, lát ta đổi lại.” Lý Cam chỉ tay: “Ngươi được đấy!” Hai người đổi áo, lên đường. Dương Diệp cao hơn, áo rộng với Lý Cam, làm cả hai kém nổi bật.

Tiệc bắt đầu, Tống Nhất Dục đến. Lý Cam bị Tống Diệu lôi đi. Dương Diệp tỏ ra cung kính. Tống Nhất Dục châm chọc: “Nghe Dương gia làm điểm tâm, nhìn ngươi chẳng giống thương nhân.” Dương Diệp nhẹ giọng: “Đại ca quản sinh ý, ta ít hỏi.” Tống Nhất Dục cười khẩy: “Đọc sách mãi, thành mọt sách, cơm áo nhờ người lo. Biểu muội ta chịu khổ sao nổi.”

Tôn Liễu Nhiễm rót trà, nói: “Biểu ca nói thế, bảo ta không hiền lương à?” Nàng đưa trà cho Dương Diệp: “Đừng trách.” Hắn liếc trà, tỏ vẻ tâng bốc: “Cảm ơn Tôn tiểu thư.” Hắn nâng chén, giấu tay áo, giả uống, phun vào áo, giấu lá trà trong lòng bàn tay. Tống Nhất Dục cười: “Chưa uống trà ngon, chọc người buồn cười.” Dương Diệp cúi đầu: “Đã để Tống công tử chê cười rồi.”

Tôn Liễu Nhiễm thấy chén cạn, yên tâm, chẳng thèm giữ mặt tốt. Nửa khắc sau, nàng nói: “Biểu ca, ta mệt, muốn về sớm.” Tống Nhất Dục nhìn Tống Diệu đang gắp thức ăn cho Lý Cam, đáp: “Ngồi chút nữa, ta đưa về.” Tôn Liễu Nhiễm nài: “Ta không khỏe, muốn về nghỉ.” Tống Nhất Dục buông đũa: “Thôi được, Diệu Diệu, về thôi.” Lý Cam nhẹ nhõm, đứng dậy: “Biểu ca nói thế, ta với Dương Diệp về trước.” Hắn kéo Dương Diệp đi ngay.

Tống Diệu đứng dậy, giận dậm chân: “Tôn Liễu Nhiễm, ngươi có ý gì!” Tôn Liễu Nhiễm ủy khuất nhìn Tống Nhất Dục: “Biểu ca ~” Hắn hòa giải: “Diệu Diệu, muộn thật rồi.” Tống Diệu bực: “Hiếm lắm mới gặp Lý Cam ca ca, chưa nói được nửa canh giờ đã đi. Đại ca còn bênh Liễu Nhiễm. Nàng xong việc, mặc kệ người khác.” Tôn Liễu Nhiễm chu môi: “Ta chỉ không muốn thấy thư sinh nhẫn nhục, ăn cơm chẳng ngẩng đầu. Giờ muộn, Lý Cam mai thi hội, ảnh hưởng hắn, chẳng phải tệ sao?”

Nhắc Lý Cam, Tống Diệu dịu đi, nhưng vẫn bực Tôn Liễu Nhiễm kết thúc sớm, giận dữ xuống lầu. Tống Nhất Dục đuổi theo. Tôn Liễu Nhiễm bị bỏ lại, mắng nhỏ: “Cóc ghẻ mơ thịt thiên nga, không soi gương, tưởng Lý Cam thích ngươi? Nhiệt tình áp vào, không thấy người ta phiền thế nào.”

Ra khỏi tửu lâu, Lý Cam thở phào: “Về thôi, ta phải tắm sạch mùi son phấn.” Dương Diệp nói: “Ngươi về trước, ta đi y quán lấy thuốc an thần, mai thi sợ mất ngủ.” Lý Cam: “Đi sớm về sớm. Ta không đi cùng, Tống Diệu cọ ta đầy mùi, khó chịu chết.”

Sáng hôm sau, ba người dậy sớm, đến trường thi. Thẻ bài đánh số khác, họ vào khác nhau, chúc nhau thi tốt rồi xếp hàng soát người. Thi hội có bốn quan chủ khảo, quan cao văn nhân, nghiêm khắc. Dương Diệp vào phòng thi, thấy tốt hơn thi hương: phòng bốn thước rộng, năm thước dài, tám thước cao, không dột, cửa sổ kín. Có thẻ bài “đi ngoài”, giơ lên, tuần tra dẫn đi nhà xí. Hắn đi thêm hai lần, tránh thất bại vì trà thuốc xổ của Tôn Liễu Nhiễm. Nếu thi kém, hắn có cớ, Tống Đình Du khó trách, chỉ giận Tôn Liễu Nhiễm.

Hắn vui vẻ làm bài. Thi hội giống thi hương, chỉ đề khác. Kỳ đầu khảo cơ bản, hắn làm qua loa, che giấu trình độ. Kỳ cuối, thời sự chính trị, khó nhất. Xem đề, hắn suýt reo: đúng nạn châu chấu phương nam, dù hẹp hơn dự đoán. Hắn thở nặng, may đã đọc sách liên quan, nhưng đề quen, nhiều thí sinh chuẩn bị, cạnh tranh lớn.

Hắn đưa ba giải pháp: một, bảo vệ môi trường, trồng cây, che đất, ngăn châu chấu sinh sôi; hai, rắc vôi diệt trứng; ba, dùng thiên địch khi châu chấu tràn lan. Hắn viết thêm an trí dân chạy nạn, hài lòng buông bút, chép cẩn thận lên bài thi. Một số ý tiền vệ, chưa chắc quan chấm hiểu, nhưng trật tự rõ, bài hấp dẫn. Nghe nói hoàng đế xem bài Giải Nguyên, nạn châu chấu là vấn đề lớn, nếu hoàng đế đọc, hắn có lợi.

Đề hợp ý, hắn làm nhanh, còn nửa ngày. Hắn sửa bài, nằm nghỉ trên ván giường. Không có A Hỉ, hắn quên mang áo ấm, ngủ khó chịu. Thời tiết ẩm lạnh, hắn bị cảm, người mệt. Hắn lo kỳ đầu làm phóng túng, kỳ hai chọn lọc, nếu không cân bằng, giữa đám thí sinh giỏi, e rớt. Nhưng hắn phải làm vậy, không hối hận, chỉ sợ A Hỉ thất vọng, uổng công cậu cùng đọc sách.

Hắn nằm, nghĩ lung tung, ngủ quên. Tiếng thu bài đánh thức, hắn vội nộp, thu dọn, đầu óc mơ màng rời trường thi. Thấy không khỏe, hắn về ngay, không đợi Lý Cam, Ôn Hàn, ngã lên giường ngủ mê mệt.

Lý Cam, Ôn Hàn vui vẻ về, nghe người hầu bảo Dương Diệp đã về. “Dương Diệp, sao không đợi, về trước làm gì?” Họ đẩy cửa, thấy hắn nằm, quần áo chưa thay. Ôn Hàn sờ trán: “Trời, hắn sốt rồi, gọi đại phu mau!” Lý Cam hét: “Ta đi!” Người hầu nói: “Thiếu gia, nô đi, nước ấm đã chuẩn bị.” Lý Cam quát: “Còn đứng đó, đi nhanh!”

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 65

Dương Diệp tỉnh dậy vào sáng sớm ngày thứ hai. Cơn bệnh đến lặng lẽ, đi cũng nhanh. Hắn vốn khỏe mạnh, không phải nằm liệt giường. Khi dậy, người đầy mồ hôi, đầu bớt choáng. Hắn dậy sớm, mọi người còn ngủ, tự đun nước ấm tắm, cả người sảng khoái.

Dọn dẹp xong, hắn thấy trên bàn có thuốc và một phong thư. Hắn vội lấy thuốc, mở thư ra. Chữ thanh tú của A Hỉ, ba trang giấy. Hắn đọc kỹ ba lượt, nụ cười rạng rỡ. A Hỉ viết nhà mọi thứ ổn, cậu chăm luyện đọc, nói lắp cải thiện nhiều, kể chuyện vụn vặt. Dương Diệp chỉ mong thư dài hơn, đọc thêm vài canh giờ. Thư không ghi ngày, không rõ khi nào đến kinh thành.

Hắn hứng khởi viết thư hồi đáp, kể tình hình kinh thành và thi cử, giấu chuyện bệnh để nhà khỏi lo. Vừa viết xong, Lý Cam và Ôn Hàn đến. Hôm qua hắn ngủ mê, hai người lo lắng, gọi đại phu. Đại phu bảo chỉ sốt, nghỉ ngơi là khỏe, kê thuốc rồi đi. Thấy hắn ngủ, họ không quấy rầy. Sáng nay mới đến xem hắn thế nào.

Thấy hắn khỏe khoắn, hai người nhẹ nhõm, nhưng vẫn cẩn thận. Ra trường thi mà bệnh, có thể thi không tốt, hoặc do đề khó, hoặc bệnh ảnh hưởng. Đại phu vừa đi, Tống Đình Du đến, thấy Dương Diệp bệnh, sắc mặt khó coi. Lý Cam đã kể ân oán với Tống gia, biết Tống Đình Du xem trọng Dương Diệp. Giờ thấy hắn bệnh, chắc mất niềm tin, bỏ qua cơ hội quyền quý. Sợ Dương Diệp khó chấp nhận, Lý Cam nói uyển chuyển.

Dương Diệp trợn mắt, không phải khó chịu, mà là kinh ngạc và vui mừng. Hắn lo làm sao khéo léo nói với Tống Đình Du rằng mình thi kém. Nào ngờ Tống Đình Du sốt ruột, thi xong đã đến, thấy hắn bệnh, chắc tự hiểu. Hắn vui, nhưng kìm nén: "Ta sẽ đến Tống phủ tạ lỗi. Làm hai người lo rồi. Thi cử đã lao tâm, thoát khỏi trường thi rồi mà còn phải khiến hai người phiền lòng vì ta."

Lý Cam đáp: "Giữa chúng ta, nói lời khách sáo làm gì. Ngươi bình thường khỏe mạnh, sao tự dưng bệnh? Thi hương điều kiện tệ hơn, ngươi vẫn ổn." Dương Diệp ngừng một chút: "Kỳ lạ thật. Vào phòng thi, ta thấy khó chịu, giơ thẻ bài đi ngoài mấy lần. Mấy ngày đầu, người như hư thoát. Khỏe chút thì trót cảm lạnh."

Ôn Hàn cảnh giác: "Người yếu, xuân dễ cảm lạnh. Nhưng sao tự dưng khó chịu? Ăn hỏng bụng trước thi à?" Lý Cam nhíu mày: "Trước thi, ngươi đi tiệc với ta. Nếu hỏng bụng, chỉ có bữa đó. Nhưng đồ ăn thanh đạm, ngươi chẳng ăn nhiều, sao hỏng được?" Hắn hỏi: "Nghĩ kỹ, có gì bất thường không?"

Dương Diệp thuận thế: "Ta chẳng ăn gì, chỉ uống ly trà Tôn Liễu Nhiễm đưa." Lý Cam nổi giận: "Nàng kiêu ngạo thế, sao tử tế rót trà? Chắc con nhỏ đó giở trò, hại ngươi thi cử!" Hắn kể, trước thi hương từng nghe thí sinh ganh ghét hại nhau, nhưng họ cẩn thận, chưa gặp. Lần này sơ suất, để bị hại. Lý Cam áy náy: "Tống Nhất Dục nói biểu thúc muốn gặp, bảo đi tiệc. Ai ngờ biểu thúc không có, ta bị Tống Diệu quấn lấy, mất cảnh giác, không ngờ họ hại ngươi!"

Dương Diệp xua tay. Hắn không muốn Lý Cam áy náy. Hắn nói dối – không hỏng bụng thật, nhưng nhờ nghe lén Tống Diệu và Tôn Liễu Nhiễm, biết trà có thuốc xổ mạnh, phát tác muộn, kéo dài ba bốn ngày. Nếu uống, hắn mất nửa cái mạng. "Thôi, qua rồi. Dù không đạt trình độ thường ngày, ta đã cố đáp hết."

Ôn Hàn thở dài: "Đề thi hợp ý, ai ngờ xảy ra chuyện này, vận mệnh trêu người!" Dương Diệp an ủi, rồi gửi thư cho A Hỉ, cùng Lý Cam đến Tống phủ. Hắn thấy mình khổ, phải diễn kịch trước Tống Đình Du.

Kinh thành quan phủ ở phố Yên Lặng, an tĩnh, diện tích rộng, không tiện đường lớn. Tống phủ uy nghi, nhà cao cửa rộng, vườn hành lang toát khí thế quan gia, chẳng bì dân thường. Có Lý Cam, vào dễ, nếu không phải thông báo lằng nhằng.

Lý Cam thấy Dương Diệp ngỡ ngàng, phe phẩy quạt, thì thầm: "Tống phủ lộng lẫy, nhưng quan kinh thành không lắm bạc. Nếu cha ta không giúp, sao xa hoa thế. Ta nói để ngươi biết, ngươi là bạn ta, biểu thúc dù không vui, cũng nể ta. Tệ nhất là đường ai nấy đi. Với tài ngươi, lo gì không tìm được chỗ dựa. Đừng lo."

Dương Diệp nhíu mày, hiểu mối quan hệ Lý gia - Tống gia: Lý gia dựa chức quan Tống gia, Tống gia dựa tiền Lý gia. Bạn bè giúp nhau, nhưng cũng lợi dụng. Quan hệ tưởng bền, hóa ra mục nát. Lời Lý Cam làm hắn ấm lòng. Gặp bạn tốt là may mắn. Sau này, hắn sẽ nói rõ ân oán với Tống gia.

Tống Đình Du tiếp Dương Diệp ở thiên sảnh, đuổi Lý Cam, chỉ còn hai người. Hắn hỏi chậm rãi: "Thi hội nắm chắc không?" Dương Diệp cúi đầu. Hạ nhân chẳng rót trà, biết thái độ Tống Đình Du. Hắn tỏ vẻ đau đớn, kể chuyện sốt và đi ngoài, nói: "Tiểu sinh phụ kỳ vọng đại nhân. Lần này ngoài ý muốn, mong đại nhân cho cơ hội."

Tống Đình Du trên ghế cao, lạnh lùng: "Cơ hội? Ngươi tham khảo nhiều, xưa biết tránh hại. Giờ thi hội bị ám toán, sao khéo thế? Ta thấy ngươi biện minh!" Dương Diệp chắp tay: "Tiểu sinh tự biết thi kém. Ba năm sau, tiểu sinh sẽ làm đại nhân hài lòng!" Tống Đình Du cười khẩy: "Ta đợi ba năm, tưởng Đại Kỷ thiếu thư sinh? Ngươi dám đòi cơ hội! Xưa thấy ngươi thức thời, nay mới biết là kẻ hời hợt!"

Hắn giận dữ. Tân đế lên ngôi chưa đến ba năm, từng là hoàng tử mờ nhạt, ít thần tử. Giờ thượng vị, triều đình rối loạn, ai nấy đều củng cố địa vị. Thi hội đầu tiên, hoàng đế sẽ trọng dụng tân thần. Tống Đình Du tưởng nhanh tay lôi kéo Dương Diệp, thi xong đến hỏi kết quả, ai ngờ thấy hắn bệnh. Hắn nghĩ Dương Diệp là kẻ quê mùa, không chịu nổi việc hệ trọng, đúng lời Tống Nhất Dục: vận may giúp hắn, đến lúc gặp thử thách thì sụp đổ.

Hắn cân nhắc, Dương Diệp có tài, thi chưa công bố, có thể còn cơ hội. Nhưng bệnh thế, khó đỗ đầu. Thí sinh nhiều, dù vào bảng, không đứng đầu, hoàng đế chẳng chú ý, thi đình cũng mờ nhạt. Nâng đỡ một thư sinh thường, e bị cười. Hắn không dám cược vào kẻ vô danh, uổng công sức. Nghe Tống Diệu nói, Tôn Liễu Nhiễm khinh Dương Diệp, khóc nháo với phụ thân. Hắn quyết đuổi Dương Diệp, tránh sau này bám víu.

"Chuyện dừng ở đây. Nếu thức thời, biết 'chia tay trong hoà thuận'. Đừng dây dưa Liễu Nhiễm. Nếu không, đừng trách ta vô tình!" Dương Diệp tỏ vẻ sầu thảm, trong lòng mừng rỡ. Tống gia trở mặt, lộ rõ bản chất lợi ích. Nếu hắn có quyền, e chẳng thấy cảnh này. Hắn diễn cảnh nhục nhã, thẳng lưng, giận dữ: "Không ngờ đại nhân không màng tình nghĩa, chẳng thông cảm thất bại. Tiểu sinh xem như chưa đến Tống phủ, vốn trèo cao không nổi! Sau này, tiểu sinh sẽ làm đại nhân sáng mắt!" Tống Đình Du híp mắt, cười lạnh: "Thư sinh cuồng ngạo! Tống gia bỏ ngươi, ta xem ai trong triều sẽ mời chào! Nếu ngươi làm ta sáng mắt, ta cũng chẳng thèm nhìn!" Hắn gọi hạ nhân: "Tiễn khách!"

Dương Diệp lạnh lùng rời Tống phủ, ra khỏi cửa, lòng hắn suýt bay lên. Tống Đình Du chủ động bỏ hắn, không phải hắn từ chối. Nếu hắn cự tuyệt, Tống Đình Du e sợ hắn theo kẻ khác, sẽ ngáng chân. Giờ hắn là kẻ cuồng ngạo, vô dụng, chẳng ai mời chào, mất cơ hội dựa dẫm, nhưng khỏi phải nhìn sắc mặt mà sống, khỏi cần chịu hôn sự sắp đặt. Mất cơ hội, nhưng bớt phiền não. Chỗ dựa, tương lai còn dài. Cơn bệnh này đúng là đã cứu hắn!

Lý Cam ở hậu viện đứng ngồi không yên, nghe hạ nhân nói Dương Diệp bị đuổi, giận dữ tìm Tống Đình Du. "Biểu thúc đối xử bạn ta thế, thật làm người lạnh lòng!" Tống Đình Du còn bực, thấy Lý Cam hùng hổ: "Thiếu niên nông nổi, biết gì! Kẻ vô dụng chỉ liên lụy! Sau này ít qua lại với hắn, ta sẽ nói với cha ngươi!" Lý Cam đáp: "Chuyện của ta, biểu thúc khỏi lo! Dương Diệp thi kém là do Tôn Liễu Nhiễm!" Hắn phẫn uất rời đi.

Tống Đình Du đập chén trà: "Ăn cây táo, rào cây sung! Chuẩn bị thư, ta viết cho Lý Xa!" Dương Diệp đứng trên phố mười lăm phút, thấy Lý Cam mặt mày ủ dột. Hắn gọi: "Lý đại công tử, coi chừng thần sắc tổn hại dung nhan ngọc thụ đấy" Lý Cam ngẩng đầu, thấy Dương Diệp cười cợt nhả trước cửa tiệm, chẳng giống kẻ bị đuổi. Hắn cười giận: "Tâm tính ngươi tốt thật!" Dương Diệp đáp: "Sao không tốt? Tống đại nhân chẳng ép ta cưới Tôn Liễu Nhiễm, sau này thăng quan, ông ấy chẳng thèm nhìn. Ta thoải mái, phiền ngươi đỏ mặt tía tai với Tống đại nhân."

Lý Cam nghi ngờ: "Ngươi ổn thật không?" Dương Diệp vỗ vai: "Có gì đâu. Về thôi, Ôn Hàn lo lắm. Uống chén rượu, chuyện này qua, không nhắc nữa. Hai người thi tốt, chuẩn bị thi đình đi." Lý Cam thở phào, ở với người phóng khoáng, hắn cũng thoải mái.

Cuối tháng, còn hai ngày công bố kết quả. Ôn Hàn, Lý Cam căng thẳng, thi hội liên quan đến tiền đồ, họ thi tốt, kỳ vọng lớn. Dương Diệp bớt lo, nhưng cũng hồi hộp, sợ thật sự rớt bảng. Ba người đang lo, khách đến nhà. "Nghe nơi này có thí sinh tên Dương Diệp?" Dương Diệp vừa về, thấy người hỏi. Nam tử ngoài bốn mươi, áo giản dị, khí độ bất phàm. Hắn cảnh giác, khách khí: "Tiểu sinh là Dương Diệp, tiên sinh tìm ta không biết có việc gì?"

Nam tử cười ôn hòa, không đáp, nói: "Quả là thư sinh nhẹ nhàng." Hắn ngồi kiệu mềm, đến nơi, thấy tường đỏ ngói lưu ly, choáng ngợp. Sao hoàng thượng triệu kiến một thư sinh bình dân? Nam tử đưa thiệp vàng, lệnh bài *thiếu phó, suýt làm hắn hoảng. Nhị phẩm quan viên đột ngột đến, chẳng báo trước, làm hắn bất an. Khi biết ý đồ, hắn càng lo.

*Thiếu phó giữ vai trò phó quan trợ giáo cho thái tử.

Chức này thường không trực tiếp xử lý việc triều chính, mà thiên về cố vấn, giáo dưỡng, làm thầy mẫu mực cho hoàng tử/thái tử.

Trong nhiều triều đại, đây là chức vinh dự, hàm cao, thường ban cho đại thần có uy tín, đôi khi chỉ mang tính tượng trưng.

Hắn mặc áo tôi tớ, rõ là hoàng đế muốn ngầm gặp. Lòng rối bời, không biết tốt xấu, do bài thi hay Tống Đình Du ngáng chân. Nhưng nghĩ kỹ, chẳng lý gì hoàng đế tự gặp hắn! Đang nghi hoặc, thiếu phó dừng bước: "Kiều công công, người đưa đến. Hoàng thượng chỉ bảo mang người, không kêu gặp ta. Phiền công công dẫn vào." Thái giám đáp: "Thiếu phó khách khí, nô tài làm việc là phải."

Thiếu phó dặn Dương Diệp: "Gặp hoàng thượng, thận trọng lời nói, hành động. Nhưng đừng sợ, hoàng thượng khoan dung." Dương Diệp gật đầu, theo thái giám quét trần, cúi đầu cẩn thận. Vào cửa, thái giám dừng sau rèm vàng, nói: "Hoàng thượng, thiếu phó đưa người đến." Lâu sau, giọng trong điện vang: "Cho vào."

Dương Diệp nghe giọng trẻ, hành lễ quỳ lạy: "Học sinh Dương Diệp khấu kiến Hoàng thượng, vạn tuế vạn vạn tuế." Không nghe đáp, hắn quỳ yên. Lâu sau, tiếng gấp tấu vang lên, rồi giọng nói: "Đứng lên." Hắn đứng, mắt rũ. "Ngươi là Dương Diệp?" Người trên long ỷ nhìn vài lần: "Trẫm tưởng ngươi lớn tuổi, hóa ra còn trẻ. Biết sao trẫm triệu kiến ngươi không?" Dương Diệp thành thật: "Học sinh không biết."

"Trẫm xem bài thi, ngươi dám đề nghị dân nấu châu chấu. Biết dân chúng xem châu chấu là thần trùng không?" Dương Diệp đáp: "Học sinh biết. Nhưng châu chấu chẳng phải thần trùng. Nếu là thần, sao không phù hộ, lại làm dân khổ? Dân phụng châu chấu vì bất lực không thể diệt chúng. Nạn châu chấu, lương thực mất, nấu châu chấu giải đói tạm thời." Hoàng đế bước xuống, Dương Diệp thấy long bào, hít sâu. Lo mình đắc tội, hắn nghe hoàng đế nói: "Xuống đi."

Dương Diệp: ???

Dù nghi hoặc, hắn hành lễ, lùi ra, thoáng nhìn hoàng đế – nam tử 25-26 tuổi. Thánh ý khó đoán, hôm nay mới hắn lĩnh hội. Ra ngoài, thiếu phó được triệu vào, hắn đợi bên ngoài. Gần tháng Tư, nắng nhẹ, đứng ngoài dễ chịu hơn hẳn đối diện hoàng đế.

"Thiếu phó thấy thư sinh này thế nào?" Hoàng đế hỏi. Thiếu phó đáp: "Hoàng thượng nhìn trúng, đương nhiên là rất tốt." Hoàng đế cười khẽ: "Người tài thường kiêu ngạo, tính cổ quái. Thư sinh này cũng thế." Thiếu phó hỏi: "Sao người nói vậy?" Hoàng đế ném hai bài thi. Thiếu phó xem, hoàng đế nói: "Thi hội ba kỳ, hai kỳ đầu hắn làm qua loa, thi phú ba phải, chỉ kỳ cuối nổi bật giữa thí sinh."

"Thí sinh thường trị châu chấu bằng thạch tín, hắn dùng vôi, nước. Thay vì đốt châu chấu, hắn đề xuất trồng cây, che đất trống. Nếu bảo vô căn cứ, hắn lại tự biện giải." Thiếu phó cười: "Khó trách Hoàng thượng muốn gặp. Hắn khác thường, biện pháp này nếu hiệu quả, rất đáng thử." Hoàng đế lắc đầu: "Trẫm xem bài thi hương, thi phú của hắn hơn xa hiện tại."

Thiếu phó hiểu: Dương Diệp có tài, nhưng kiêu ngạo, cố ý làm qua loa kỳ đầu, chỉ tỏa sáng ở phần thời sự, khiến hoàng đế không vui. Hắn hỏi: "Hoàng thượng tính sao?" Hoàng đế đáp: "Thi hội trúng 99 người. Bài Dương Diệp đáng top mười, nhưng nhuệ khí lớn, không mài giũa, khó phân công. Đẩy hắn xuống cuối bảng." Thiếu phó cười: "Hoàng thượng dụng tâm lương khổ." Hắn nghĩ Dương Diệp xui, đoán đúng hoàng đế trọng thời sự, đáp chuẩn, nhưng chọc hoàng đế, mất thứ hạng tốt.

"Đi, làm kín việc này, đừng để triều đình biết ý trẫm." Thiếu phó tuân chỉ. Hoàng đế gọi thái giám: "Hôm nay trẫm chỉ gặp thiếu phó. Bảo người dưới kín miệng."

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 66

Dương Diệp bị lần tiến cung này làm đầu óc choáng váng. Ngồi kiệu đến Tử Cấm Thành mất ba mươi phút, vào cung lại đi bộ thêm ba mươi phút. Nếu sau này làm quan ở kinh thành, mỗi ngày lên xuống triều chắc sẽ mệt chết mất. Hắn đầy bụng bực bội, không ngờ mình đã có chỗ dựa cao hơn mọi ngọn núi.

Ra ngoài cung, thiếu phó chẳng nói nhiều, không tiết lộ ý hoàng đế, chỉ dặn hắn kiềm tính khí, tiền đồ sẽ sáng lạn, đưa một tín vật, bảo nếu gặp rắc rối thì tìm ông. Dương Diệp mù mờ, nhưng đoán mình gặp may. Lời thiếu phó ám chỉ hoàng đế không hài lòng, nhưng vẫn coi trọng hắn. Điều này làm hắn ngẩn ngơ. Hoàng đế là ai chứ? Với một kẻ không màng quyền quý như hắn, đây là chuyện đáng mừng.

Hắn thầm đoán, lẽ nào thi hội hắn đứng đầu? Lòng bất an, hắn về trạch viện.

Sáng hôm sau, trời vừa sáng, Dương Diệp, Lý Cam, Ôn Hàn vội đến chỗ công bố kết quả. Lần đầu tiên hắn háo hức xem bảng. Xưa nay toàn A Hỉ sốt sắng đi xem. Dù đi sớm, vẫn có người đến trước. Bảng vàng chưa dán, ba người chiếm vị trí tốt. Thí sinh sau đến đông, nhưng họ đông người, chẳng ai chen nổi.

Chờ một nén nhang (15p), trong lòng thấp thỏm, quan phủ xuất hiện. Để tránh thí sinh chen lấn làm hỏng bảng, sáu quan binh đến: hai người dán bảng, bốn người giữ trật tự. Phải chờ bảng dán xong mới thấy thứ tự, khiến mọi người càng lo lắng. Sau một hồi, quan binh rời đi, đám đông ùa lên như ong vỡ tổ.

Bảng vàng có hai tờ. Dương Diệp liếc thấy Ôn Hàn đứng đầu, Lý Cam thứ hai, lòng mừng khôn xiết. "Ôn Hàn, giỏi lắm!" Lý Cam hưng phấn vỗ vai Ôn Hàn. Ôn Hàn cười rạng rỡ: "Lý Cam, cùng vui!" Hai người chúc mừng nhau, rồi giúp Dương Diệp tìm tên. Xem hết tờ đầu, chẳng thấy. Tim họ thắt lại. Tờ thứ hai, kéo xuống cuối... thấy Dương Diệp ở vị trí chót.

Ôn Hàn và Lý Cam sững sờ. Dương Diệp cũng thấy thứ hạng, sờ cằm, nhíu mày. Thứ tự này... làm hắn lẫn lộn. Đỗ bảng, dù cuối cùng, vẫn là có tên, đáng mừng. Nhưng thứ hạng thấp thế, sao hoàng đế triệu kiến? Hại hắn đêm qua trằn trọc mất ngủ.

Ôn Hàn và Lý Cam an ủi hắn. Họ nghĩ, Dương Diệp từng là Giải Nguyên thi hương, giờ thi hội xếp cuối, dù có lý do, chênh lệch cũng khó chấp nhận. Thư sinh xung quanh kinh ngạc, tiếc nuối. Kỳ thi hàng nghìn người, gấp đôi thi hương, chỉ 99 người đỗ, cạnh tranh khốc liệt, rớt bảng là đa số.

Dương Diệp nói: "Không sao, đỗ là được. Giờ là cống sinh, còn cơ hội thi đình, chẳng phải chờ ba năm." Hắn cười chúc mừng hai người: "Mau về thôi, kẻo gặp đám bảng dưới làm ầm." Cả ba cười, quay về.

Ôn Hàn đỗ hội nguyên, khổ tận cam lai. Thi hương hơi kém, chuẩn bị thi hội, hắn học khắc khổ. Nhà khá giả, học hành thuận lợi, sử học kinh nghĩa nắm chắc. Ở cùng Dương Diệp, Lý Cam, hắn học tư tưởng mới, đáp đề linh hoạt, phát huy tối đa. Lý Cam cũng thi tốt, nhưng kém Ôn Hàn đôi chút, thứ hạng ổn định, không dao động nhiều.

Bảng công bố, cả ba nhẹ nhõm. Có kinh nghiệm thi cử, Ôn Hàn hội nguyên, Lý Cam hạng nhì, không tránh khỏi tiệc tùng, chiêu đãi. Thi đình đến gần, họ quyết định từ chối bớt. Dù vậy, hội nguyên và nhì bảng thu hút ánh mắt thí sinh lẫn quan viên muốn lôi kéo. Thí sinh nịnh nọt dễ từ chối, quan lớn thì khó.

Tống gia loan tin Lý Cam là bà con, ám chỉ hắn là môn hạ, khiến quan viên ít mời Lý Cam. Ôn Hàn khổ sở, chẳng quyền thế, dễ bị thao túng. Nhiều quan viên lôi kéo, đáng lẽ là chuyện mừng, nhưng sau chuyện Dương Diệp, hắn tỉnh táo. Lợi mà tụ, nếu thi đình thất bại, e chịu nhục nhã. Dương Diệp hỏi Ôn Hàn, thấy hắn sáng suốt, có chủ kiến, không lo nhiều. Tham dự tiệc, học cách từ chối khéo cũng tốt.

Tống gia nhân cơ hội lôi kéo Ôn Hàn qua Lý Cam. Lý Cam chán Tống gia. Tống Đình Du viết thư mách Lý phụ. Lý phụ buôn bán tỉnh ngoài, nhận tin cùng thư báo hỷ của Lý Cam, chẳng trách, còn khuyên: không muốn nhìn sắc mặt Tống Đình Du, thi đình phải cố thêm. Lý Cam được cổ vũ, vững lòng, chẳng thèm đáp ứng Tống Đình Du. Tống Đình Du giận, lấy chuyện Dương Diệp xếp cuối ám chỉ Ôn Hàn sẽ như vậy. Hai bên tức tối nhau.

Dương Diệp xếp cuối, hóa ra may, chẳng ai quấy rầy, được thanh nhàn đọc sách, chuẩn bị thi đình. Nhưng mấy ngày nay, hắn phiền lòng. Thư gửi A Hỉ, tính ra mười ngày có hồi âm, giờ gần nửa tháng, vẫn chưa thấy. Rời nhà hơn cả tháng, chỉ vài lá thư, thời gian dài, hắn thấy nhạt nhẽo. Xuân hoa nở, đào hạnh rực rỡ, sao không khỏi nhớ A Hỉ thơm tho, mềm mại.

Ở Văn Dương Thành, A Hỉ nhận thư Dương Diệp, nhưng bận rộn. Hình Hòe đi săn bị thương chân, Tiểu Vân theo Tiểu Tương học ở Dương gia. A Hỉ về Thôn Táo Trang chăm Hình Hòe, giúp thím. Ở lại vài ngày, Ngô Vĩnh Lan trông nhà, không biết chữ, chờ A Hỉ viết thư. Nàng không nhờ phu tử, sợ Dương Diệp nhận thư không phải chữ A Hỉ sẽ buồn.

Về huyện thành, A Hỉ nghe Dương Diệp gửi thư, thi hội đỗ, tháng Tư thi đình mới về. Cậu vừa mừng vừa hụt hẫng, mong ngóng Dương Diệp nhưng hắn mãi chưa về, cậu ăn chẳng nổi. Đêm xuống, cậu viết hồi âm, nhẹ nhàng kể chuyện Hình Hòe, giải thích thư chậm. Sáng, cậu định gửi thư, vừa ra khỏi nhà, người đưa tin cưỡi ngựa đợi sẵn.

"Dương phu lang!" A Hỉ cười: "Ngươi đoán đúng hôm nay ta gửi thư." Người đưa tin đáp: "Hôm qua thấy kiệu ngài, biết ngài về. Hôm nay không phải mang thư, mà đưa thư của Dương lão gia!" A Hỉ sáng mắt, bước tới nhận. Cầm thư, lòng cậu rạo rực, muốn mở ngay, nhưng ngại người ngoài, vội cáo từ, chạy về, quên cả gửi thư mình viết.

Vào phòng, cậu mở thư. Dương Diệp hỏi sao chưa hồi âm, lo cậu bệnh. Chữ như người, cậu như nghe giọng A Diệp. Đọc kỹ, đến cuối, tim thắt lại, kinh hỉ. Câu cuối: A Hỉ, đến bên phu quân đi. Cậu suýt làm nhăn thư. Biết A Diệp nhớ mình, nhưng không ngờ muốn cậu đến ngay. Hợp ý cậu, cậu mừng khôn xiết. Dương Diệp bảo Dương Thành thuê xe ngựa đáng tin, nhưng Dương Thành chưa về, không biết phải chờ bao lâu.

Một ngày không gặp, như cách ba thu. Có lời A Diệp, cậu chẳng chờ nổi, tìm Ngô Vĩnh Lan bàn bạc. Hôm sau, cậu tìm ngựa xe nhanh nhất. May sao Dương Thành về, lo liệu, thuê hai người bảo vệ A Hỉ. Mọi thứ sẵn sàng, A Hỉ lên đường đến với Dương Diệp.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 67

A Hỉ trước khi lên đường đã viết thư hồi đáp, nói sẽ đến kinh thành. Thư đi xe truyền tin, nhanh hơn xe ngựa của cậu, đến tay Dương Diệp trước. Sáng nhận thư, hắn tính ngày giờ khởi hành, nếu không có gì bất ngờ, tối nay A Hỉ sẽ đến. Hắn dọn dẹp, sớm ra cổng thành đợi.

Dù đại ca đã sắp xếp, chắc chắn chu đáo, hắn vẫn lo. Đường xa, hắn sợ A Hỉ mệt mỏi, hoặc gặp chuyện chẳng lành. Hắn khoanh tay đứng ở cổng thành, đi qua đi lại, mắt dõi theo mặt trời vàng rực lặn dần phía tây. Ánh hoàng hôn chiếu trên đá ngoài cổng thành. Mỗi khi xe ngựa dừng kiểm tra, hắn kiễng chân nhìn, thật sự trông mòn con mắt.

Đêm dần buông, đèn dầu trong thành sáng lên. Chân Dương Diệp tê mỏi, hắn hỏi quan binh giờ đóng cổng. Nghe hắn là thư sinh dự thi hội, nay còn ở kinh thành, chắc sắp thi đình, có thể thành đại quan, quan binh nhiệt tình đáp. Đang trò chuyện, một tiếng ngựa hí vang. Quan binh tiến lên kiểm tra, yêu cầu người trong kiệu bước xuống. Mành kiệu vừa mở, tim Dương Diệp thắt lại. A Hỉ, áo vải thô, khom người bước ra.

Dương Diệp mừng rỡ, hắn vội nắm tay cậu: "Sắc mặt kém thế, chắc trên đường đã chịu không ít khổ, em gầy đi nhiều rồi." Dù đường thuận lợi, bốn năm ngày hành trình vẫn làm A Hỉ kiệt sức. Nhưng vừa vào thành đã thấy người thương nhớ, mệt mỏi tan hơn nửa. Quan binh biết là người nhà thư sinh, hỏi qua loa rồi cho qua.

A Hỉ đỡ eo, người mỏi nhừ, nắm tay Dương Diệp đi một đoạn rồi lên kiệu. Ôn Hàn và Lý Cam biết A Hỉ đến, chuẩn bị bàn tiệc đón gió tẩy trần. Đều quen thân, bữa cơm vui vẻ. Trời tối hẳn, Dương Diệp xách tay nải đưa A Hỉ vào phòng, cậu theo sau.

Đặt tay nải, Dương Diệp đóng cửa. Xa cách hơn cả tháng, nay người ở bên cạnh, hắn ôm eo A Hỉ, cúi xuống hôn môi. Nhớ nhung nồng nàn, nụ hôn cháy bỏng. Trên kiệu, hắn đã muốn thế, nhưng thấy A Hỉ mệt, tựa vào hắn, nên hắn kiềm chế. A Hỉ bị hôn đến choáng váng, chưa từng thấy hắn mãnh liệt thế. Chân cậu mềm nhũn, muốn đẩy hắn ra: " Người em đầy bụi đường..." Chưa đẩy được, mà tay đã bị giữ trên cửa. Cậu buông xuôi, để hắn lăn lộn.

Lâu sau, Dương Diệp mới buông, nhìn đôi mắt hạnh mờ sương, người mềm như bông tựa vào mình. Hắn vén tóc mái cậu, hôn nhẹ trán. A Hỉ đỏ mặt, thì thầm: "Người em đầy bụi, chàng còn thế." Dương Diệp xoa tóc cậu, mắt tràn đầy niềm vui: "Nói chuyện giờ lanh lợi hơn trước."

"Chàng chê em xưa nói lắp à?"

Dương Diệp cười: "Ta nào dám. A Hỉ không chê ta, là quá tốt rồi."

"Em ăn tối chẳng được bao nhiêu, nghỉ ngơi đi. Ta lấy nước ấm cho em tắm." A Hỉ ngoan ngoãn gật đầu. Cậu thích sạch sẽ, ở dịch quán vẫn tắm để đỡ mệt. Dương Diệp mang mấy xô nước, đổ đầy nửa thau. A Hỉ tắm thoải mái, được hắn mặc áo lót, đắp chăn. Trên đường, dù nghỉ ngơi đầy đủ, nhưng ở xứ lạ, cậu ngủ không yên. Nay có Dương Diệp, cậu mới thả lòng.

A Hỉ rúc vào ngực hắn, đẩy bàn tay mò mẫm: "Em mệt lắm." Cậu biết ý hắn, nhưng vẫn hờn dỗi. Dương Diệp không nỡ ép, nói: "Ngủ ngon đi." Cuối tháng Tư, thi đình đến gần. A Hỉ ở trong phòng, lặng lẽ bồi Dương Diệp đọc sách, viết chữ. Cậu sợ ra ngoài làm phiền Ôn Hàn, Lý Cam, không dám đi phố một mình. Trong phòng hơi buồn, nhưng có Dương Diệp, thời gian trôi nhanh. Trạch viện trồng đào, mận, hoa nở rộ, cậu hái vài cành cắm bình.

Ra ngoài một lúc, cậu đã mệt, muốn lên giường nằm. Dương Diệp buông sách, nhìn cậu cởi giày, cuộn chăn: "Trên đường mệt chết, đến kinh thành ba bốn ngày, vẫn ham ngủ." A Hỉ rúc chăn, ngượng ngùng: "Em mệt, muốn ngủ một lát." Dương Diệp đắp lại chăn: "Càng lớn càng trẻ con, ăn ít, chỉ thích nằm." A Hỉ không đáp, quay lưng về phía hắn.

"Giam em mấy ngày, là lỗi của ta. Hai hôm nữa, ta đưa em đi dạo. Ngoại ô kinh thành có rừng đào, đẹp lắm," Dương Diệp dỗ. "Giờ ta mời đại phu xem cho em, kê thuốc bổ, giúp ăn ngon, dưỡng sức, rồi đi chơi, được không?" A Hỉ rầu rĩ ừ, buồn ngủ kéo đến.

Gần trạch có y quán, Dương Diệp mời đại phu. Về đến nơi, A Hỉ đã ngủ rồi. Hắn đánh thức cậu, A Hỉ mơ màng kể tình trạng. Đại phu bắt mạch, nhíu mày rồi giãn ra, cười: "Hỉ sự đến!" A Hỉ tỉnh táo: "Hỉ sự?" Đại phu nói: "Phu lang mang thai hơn hai tháng rồi."

Câu nói khiến cả hai kinh hỉ. A Hỉ thở phào, điều mong mỏi bấy lâu đã thành: "Hai tháng!" Dương Diệp ngồi mép giường, ôm vai cậu, vui mừng khôn xiết. Nghĩ lại, đó là trước khi lên kinh, A Hỉ lưu luyến, quấn quýt nhiều. Có thai là hợp lý. Chưa muốn con vội, nhưng tin này lại làm hắn phấn khích. Đại phu thấy họ vui mừng, hỏi: "Lão gia và phu lang lần đầu có con?" Dương Diệp đáp: "Vâng, xin đại phu chỉ bảo."

"Ba tháng đầu cẩn thận, tránh mệt quá. Nhìn mạch, phu lang trước đây từng làm việc nặng." Đại phu kê thuốc bổ, dặn cậu giữ tâm tình vui vẻ.

Dương Diệp tiễn đại phu, thưởng hậu, nhờ tiểu đồng Lý Cam lấy thuốc. Ôn Hàn, Lý Cam thấy hắn tiễn đại phu, tưởng ai bệnh, hỏi mới biết A Hỉ có thai. Thêm người là hỉ sự, cả hai chúc mừng: "Chúc mừng, Dương huynh!" Dương Diệp lâng lâng, niềm vui này hơn cả Giải Nguyên thi hương. Họ vào thăm, thấy Dương Diệp chăm A Hỉ, hỏi han tận tình, suýt nâng niu trên tay. Dù hắn vốn vô tư, lúc này họ cũng thấy mình làm phiền, chúc vài câu rồi ra ngoài.

Đọc sách nửa ngày, hai người mệt, ngồi sân uống trà. Ôn Hàn nói: "Đào hoa rực rỡ, mấy ai được như Dương huynh, giai nhân bên cạnh, con cái sắp có. Ta với Lý huynh công danh lẫy lừng, mà vẫn độc thân." Lý Cam phe phẩy quạt, vốn phong lưu, nhưng chán hôn sự Tống gia. Thấy Dương Diệp, A Hỉ hạnh phúc, hắn cũng khao khát: "Kinh thành mỹ nữ nhiều, công thành danh toại, ắt tìm được ý trung nhân." Lời này an ủi Ôn Hàn, cũng tự an ủi mình. Ôn Hàn hy vọng tương lai, thấy Dương Diệp vui vì con, xua tan nỗi buồn thi hội, hắn yên tâm.

Trong phòng, A Hỉ và Dương Diệp đắm chìm trong hạnh phúc. A Hỉ sờ bụng phẳng, ít bạn ca nhi, không rành sinh nở. Xưa ở Thôn Táo Trang, thấy Dĩnh ca nhi mang thai, bụng chẳng lớn như nữ tử. Cậu mới hai tháng, bụng phẳng là thường. Cậu tự trách mình vô tâm, ăn uống kém, tưởng nhớ Dương Diệp, chẳng ngờ do có thai. Nếu biết sớm, cậu chẳng dám lặn lội đến kinh thành. May mà đã qua nguy hiểm, cậu mừng khi có Dương Diệp bên cạnh.

Thấy Dương Diệp bưng trà, rót nước, cậu nói: "Việc vặt em tự làm được, chẳng yếu đuối thế. Đừng để việc đọc sách trễ nải, thi đình sắp đến rồi." Dương Diệp đáp: "Em cứ dưỡng sức, đừng để sơ suất. Đọc sách ta lo được, chẳng cần tranh hạng cao, nhưng sẽ cố hết sức, kiếm cái quan chức. Con ta sinh ra, phải là con nhà quan." A Hỉ mỉm cười, mắt cong cong, đứa bé mang lại bao hy vọng cho tương lai.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 68

qua cổng chính Tử Cấm Thành. Cổng này chỉ dành cho hoàng đế, hoàng hậu, nhưng để tỏ lòng trọng người đọc sách, từ thời tiên đế, cống sinh thi đình được vào đây, thành lệ truyền đời. Với nhiều thí sinh vùng xa, bước vào Tử Cấm Thành là chuyện tự hào cả đời, huống chi qua cổng chính – một niềm vinh hạnh lớn lao.

Để chuẩn bị, các cống sinh ăn mặc chỉnh tề, rực rỡ. Ôn Hàn, dù tiết kiệm, cũng sắm áo mới. Dương Diệp chẳng bận tâm, vì A Hỉ đã lo chu đáo quần áo. Hắn cùng Ôn Hàn, Lý Cam ra cửa, nhưng do thứ hạng thi hội, hắn đứng cách hai người cả trăm vị trí. Thứ tự vào thi, chỗ ngồi đều theo thi hội. Hắn thấm thía vì sao Tống gia đổi thái độ khi biết hắn xếp cuối – hàng sau khó lọt mắt hoàng đế.

Thời tiết đẹp, thi trên quảng trường thoáng đãng, không lo mưa, chẳng ngột ngạt như trong điện. Dương Diệp mừng thầm. Sáu quan chủ khảo, cộng hoàng đế là bảy. Ngoài hắn, chưa ai thấy mặt thiên tử. Trong cung uy nghiêm, ai chẳng kính sợ. Hoàng đế còn trẻ, phong thái nổi bật. Hoạn quan lớn tiếng yêu cầu hành lễ. Dương Diệp quen thuộc, làm xong, liếc thấy thí sinh bên cạnh run chân, như bị rét lạnh. Nhiều người phía trước lau mồ hôi, dù tháng Năm mát mẻ, gió còn nhẹ.

Họ bị uy của hoàng đế và cung điện dọa. Dương Diệp hiểu – gặp chủ nhân thiên hạ, ai chẳng hồi hộp. Một lời hoàng đế có thể tru di cửu tộc, ai không sợ? Lần diện thánh trước, hắn cũng lo, may đã quen, nếu không thi đình dễ phân tâm. Hắn từng ngưỡng mộ Ôn Hàn, Lý Cam đứng đầu khí thế, giờ lại thương họ phải đối mặt hoàng đế mà làm bài.

Nghi lễ xong, thí sinh ngồi xuống, bài thi phát ra. Dương Diệp nhận ra hai giám khảo quen: Tống Đình Du và thiếu phó. Hắn rụt cổ, mong Tống Đình Du đừng đến gần. Bài thi chỉ có sách văn, hai đề dài hai ba trăm chữ, tả sự kiện, yêu cầu tóm ý chính. Từ đồng sinh đến thi hội, đề quen thuộc, xoay quanh chuyện thiên hạ, chẳng mới mẻ. Hiểu đề, hắn viết nháp say mê, quên cả xung quanh. Xong đề đầu, ngẩng lên, thấy Tống Đình Du cười nhạo, chắc chê bản nháp tệ. Hắn mặc kệ – bài thi mới tính.

Tống Đình Du cố đứng sau, gây áp lực, muốn hắn phân tâm. Dương Diệp bực, nhưng ở Tử Cấm Thành, uy gã chẳng là gì so với hoàng đế hay thiếu phó. Lo gã thấy nội dung, phê bài ác ý, hắn bỏ ý định chép đề đầu, chuyển sang viết nháp đề hai bằng chữ thảo. Đang tập trung, giọng sang sảng vang lên: "Ngươi vẽ bùa à?" Ngước nhìn, thấy hoàng đế đứng đó, Tống Đình Du lùi từ bao giờ. Hoàng đế từ hàng đầu xuống cuối làm gì? Xem bài thí sinh chót bảng thú vị lắm sao? Giọng nhỏ, nhưng trường thi tĩnh lặng, ai cũng nghe. Hắn thầm kêu xui xẻo, lại nghe: "Nhưng cũng có khí thế khó cản."

Dương Diệp nghĩ: Thánh tâm quả thật khó đoán!

Viết xong nháp, hắn chép bài thi. Thi đình yêu cầu chữ đẹp. A Hỉ từng nói kinh thành chuộng một kiểu chữ, hắn luyện lâu, giờ hữu dụng. Chép nháp chỉ cần trau chuốt chút. Gần trưa, nắng gắt, hắn chép xong đề đầu, liếc thấy long bào – hoàng đế chưa đi! Hắn ngừng bút, nhìn quanh. Thí sinh gần đó mồ hôi tuôn đầy, còn làm nháp đề đầu. Hoàng đế chẳng dọa hắn, nhưng làm láng giềng hoảng loạn. Hắn nhận ra thi đình là cuộc chiến tâm lý – ai bình tĩnh trước hoàng đế mới xứng làm quan.

Nắng lớn, hoàng đế vẫn đứng. Hắn nghiêng đầu, chạm mắt ngài. Mấp máy môi, không thành tiếng: Hoàng thượng không nóng sao? Hoàng đế chẳng đáp, mắt lạnh lùng. Hắn nghĩ mình to gan, thì thấy ngài mấp máy môi: Mau làm bài, không thì chém!

Dương Diệp: ...

Thi đình chỉ một ngày, dưới áp lực, hắn hoàn thành nhanh. Buông bút, hoàng đế rời đi. Còn nửa canh giờ, hắn thấy chán, nhìn thái giám che ô cho hoàng đế ở hàng đầu. Xa xa, Ôn Hàn, Lý Cam còn làm bài. Hắn mong cả ba lọt tam giáp. Hoàng đế đi rồi, hắn thấy thoải mái hẳn. Thiếu phó đến, ra hiệu mở bài thi. Hắn làm theo, thiếu phó xem, không lộ cảm xúc, rồi rời. Tống Đình Du lại đến, muốn xem, hắn giả ngó trước, chẳng để ý.

Chiều giờ Dậu, thi đình kết thúc, cống sinh ra qua cửa hông. Ra khỏi Tử Cấm Thành, Ôn Hàn, Lý Cam chờ Dương Diệp. Ba người hội tụ, thở phào, như trút gánh nặng từ ngày làm đồng sinh. Dù kết quả ra sao, hoàn thành khoa cử là vinh dự lớn.

Dương Diệp nói: "Thi đình một ngày, mệt chết người. Ghế cứng, chẳng động được gì. Thi hương, thi hội còn có giường nghỉ." Ôn Hàn đồng tình: "Quan chủ khảo cứ đứng cạnh, ta sợ thật." Lý Cam cười: "Ôn huynh ngồi đầu, ai chẳng nhìn. Còn hơn hoàng đế đứng cạnh Dương huynh!" Ôn Hàn ngạc nhiên: "Hoàng thượng thật sao?" Dương Diệp lắc đầu: "Ta sợ toát mồ hôi." Hắn trêu Lý Cam: "Ngươi làm bài không nghiêm, còn nhìn lén!" Lý Cam phân bua: "Ai cũng nhìn, ta chỉ hùa theo. Chỉ Ôn huynh chăm chỉ." Ôn Hàn lo: "Dương huynh có bị quấy nhiễu không? Tống Đình Du cũng là giám thị." Dương Diệp đáp: "Có chút, nhưng quen rồi, hơn thi hội bị bệnh." Cả hai yên tâm.

Chờ công bố kết quả ba bốn ngày, họ đi tửu lầu uống vài chén. Kinh thành rộn ràng, thí sinh hoặc buồn hoặc vui, tửu lầu náo nhiệt. Hôm sau, Dương Diệp đưa A Hỉ đi ngoại ô. Hứa xem hoa đào, nhưng hoa đã tàn, A Hỉ mang thai, chưa ra ngoài. Thấy cậu buồn, hắn thuê kiệu mềm, đưa đi chùa thắp hương, cầu phúc cho con, giải khuây. Ôn Hàn, Lý Cam để họ riêng tư, đi chơi chỗ khác.

A Hỉ vén mành kiệu, nhìn phố kinh thành tấp nập, hoảng hốt như trở lại tuổi thơ. Tay Dương Diệp ôm eo kéo cậu tỉnh lại. Kinh thành phồn hoa, cậu chẳng còn là đứa trẻ năm xưa. Xưa kia, từ kiệu, cậu thấy tài tử giai nhân, mơ dạo phố cùng lang quân. Sau bao lưu lạc, cậu về cố hương, bên người thương, tâm nguyện sắp thành.

Dương Diệp thấy cậu ngẩn ngơ: "Em nghĩ gì thế?" A Hỉ đáp: "Nghĩ đời khó lường, từ thôn dã về kinh thành." Dương Diệp nắm tay: "Nếu thi đình được làm quan, ta mua nhà ở đây, em sẽ sống nơi này." Hắn cười: "Ta để dành tiền, dù quan nhỏ, cũng khiến người khác không thể xem thường." A Hỉ tựa ngực hắn: "Chàng đừng vì em mà vất vả." Dương Diệp nói: "Không chỉ vì em, mà còn vì con chúng ta." Hắn mỉm cười, tay chạm bụng cậu.

Kiệu đến chùa lớn ở ngoại ô, nơi hoàng đế từng cầu phúc, hương khói lượn lờ. Nửa canh giờ, Dương Diệp dìu A Hỉ xuống. Chùa rộng, khách hành hương đông, nhiều nam nữ trẻ. A Hỉ nói: "Hồi nhỏ em đến đây thắp hương. Có cây cổ thụ treo tơ hồng, túi thơm, cầu duyên rất linh. Treo tín vật, sẽ toại nguyện." Dương Diệp trêu: "Hồi nhỏ em treo chưa?" A Hỉ đẩy hắn: "Nhỏ thế biết gì, chàng đừng nói bậy!" Cậu bước vào, Dương Diệp đuổi theo. Lão tăng tiếp đón, hắn quyên nhiều tiền nhang, tăng nhân nhiệt tình. Sau lễ Phật, lão tăng tặng túi phúc khai quang.

Lão tăng nói: "Phu lang tướng mạo hơn người, đại phú quý, con trong bụng ắt sẽ là quý tử." A Hỉ vui, dù đều muốn con trai và gái, nhưng con trai giúp cậu tự tin, đặc biệt sau chuyện Tống gia, để bịt miệng thiên hạ. Cậu giục: "A Diệp, rút quẻ đi." Hắn chiều, cầm ống quẻ, A Hỉ kéo tay, chờ mong. Lão tăng xem: "Thượng thượng quẻ, thí chủ nhẫn nhục, ắt khổ tận cam lai." Dương Diệp cười thầm, nghĩ tiền nhang nhiều, lời dễ nghe, lại nói: "Hương thắp rồi, đi xem cây duyên đi."

Lão tăng dẫn đến thiền viện. Cây cổ thụ to, cành che mát nửa sân, treo đầy tơ hồng, túi thơm, đỏ rực. Lão tăng nói: "Nhị vị ân ái, sao không treo tín vật cầu gắn bó?" A Hỉ tiếc: "Chưa mang tín vật." Lão tăng bảo tiểu tăng mang hai đồng tâm kết tinh xảo, to hơn ngón tay. A Hỉ nhìn Dương Diệp, hắn bỏ năm lượng bạc, treo lên cành cao, nơi thưa tín vật. Gió thổi, đồng tâm kết quấn nhau, đẹp như điềm lành. A Hỉ vui, Dương Diệp cũng hạnh phúc.

Trên đường về, A Hỉ than: "Đồ chùa đắt thật." Chuyến này tiêu nhiều, đại ca đưa năm mươi lượng, sợ Dương Diệp thiếu tiền. Hắn không dùng, bảo cậu giữ. A Hỉ ít ra ngoài, đi cùng Dương Diệp chẳng cần trả. Hôm nay tiêu chục lượng, cậu lo có con sẽ tốn hơn. Đưa ngân phiếu cho Dương Diệp: "Em tiêu nhiều, toàn tiền chàng." Hắn cười: "Em là phu lang, tiêu tiền của ta là lẽ thường. Kiếm tiền chẳng phải để em tiêu sao?" A Hỉ ấm lòng, lặng im.

Dương Diệp nói: "Muốn tự trả, vào thành ăn cơm, em trả, được không?" A Hỉ gật đầu: "Được." Giữa trưa ăn chay ở chùa, về thành muộn. A Hỉ dẫn hắn đến tửu lầu cũ, nhỏ nhưng đông. Họ chọn nhã gian, gọi món. Tửu lầu chuyên món bổ, như *gà hầm ô cốt thả vườn, thơm nồng. Dương Diệp gọi một nồi, thêm *canh rau dại – món nổi tiếng, từ núi hái. Hắn ngạc nhiên: "Kinh thành thích món này?" A Hỉ múc canh: "Quan lớn chán món thường, thích của lạ."

*Gà hầm ô cốt thả vườn

68747470733a2f2f73332e616d617a6f6e6177732e636f6d2f776174747061642d6d656469612d736572766963652f53746f7279496d6167652f677a3973345f5a4c6b4d784f6b513d3d2d313537333738373139352e313836316264643066313738323961633931383336323130373230392e6a7067.webp

*Canh rau dại

68747470733a2f2f73332e616d617a6f6e6177732e636f6d2f776174747061642d6d656469612d736572766963652f53746f7279496d6167652f39733033666e4f47774c314f79513d3d2d313537333738373139352e313836316264643463666462653234343135373838333635383735342e6a7067.webp

Dương Diệp hỏi: "Mở chi nhánh Phúc Hỉ Trai ở đây, có kiếm được không?" A Hỉ đáp: "Được, nhưng tốn kém hơn Văn Dương Thành." Dương Diệp gật đầu: "Giá sẽ cao hơn." A Hỉ cười: "Mùa nóng, chè lạnh bán chạy." Dương Diệp hứa: "Về ta làm chân gà chua, như thi hương năm ngoái." A Hỉ sáng mắt: "Chàng tìm quả chua, làm đi."

Ra khỏi tửu lầu, trời tối, đèn lồng sáng rực. Kinh thành không ngủ, đêm thảnh thơi. Họ dạo chợ đêm, A Hỉ thích búp bê vải hổ. Dương Diệp trêu: "Lớn thế còn chơi?" A Hỉ đáp: "Cho con!" Hắn cười, mua hổ, dìu cậu lên kiệu. Định mua lược gỗ thay cái hỏng, thì nghe: "Tử Tương!" Quay lại, Tống Nhất Dục đứng đó, mặt kinh ngạc, chắc say rượu từ tửu lầu đối diện.

Dương Diệp nói: "Khéo thật, Tống công tử." Ngửi mùi rượu, hắn đoán gã say. Tống Nhất Dục hỏi: "Người đi cùng ngươi đâu?" Dương Diệp đáp: "Sao hỏi phu lang ta?" Gã tiến tới: "Phu lang ngươi?" Dương Diệp gật: "Đúng vậy." Tống Nhất Dục trầm ngâm: "Nghe Lý Cam nói ngươi thành thân, phu lang ở đây, sao không gặp?" Dương Diệp từ chối: "Cảm tạ, nhưng phu lang ta nhút nhát, không tiện gặp. Trời lạnh, em ấy yếu, ta xin phép."

Hắn quay đi, Tống Nhất Dục hét: "Hắn là Tiết Tử Tương!" Dương Diệp lạnh lùng: "Tống công tử đừng say mà gây rối. Ỷ cha quyền cao, muốn bắt nạt người đọc sách? Đó là phu lang ta, không phải Tiết Tử Tương!" Trong kiệu, A Hỉ thót tim. Dương Diệp từng nói, bị nhận ra là sớm muộn, không thể trốn mãi. Nhưng không ngờ mới ra ngoài đã gặp Tống Nhất Dục. Do dự muốn xuống kiệu, cậu thấy Dương Diệp sờ bên hông. Hiểu ý, cậu lấy lệnh bài thiếu phó, thì thầm với xa phu, đưa ra.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 69

Tống Nhất Dục ép sát, giọng mỉa mai: "Phu lang Dương cống sinh, sao phải giấu diếm? Gọi ra gặp thì đã làm sao, hay là xấu xí, không dám lộ diện?"

Dương Diệp lạnh giọng: "Phu lang ta phong thái hơn người. Dù xấu xí như công tử nói, cũng chẳng liên quan gì đến ngươi. Còn cản đường, đừng trách ta bất lịch sự!"

Tống Nhất Dục, mắt đỏ vì rượu hay tức giận, quát: "Hôm nay ta phải thấy bằng được!"

Một giọng nghiêm khắc vang sau lưng: "Tống công tử to gan! Dù không phải ban ngày, đây là đất kinh thành, dám cản đường, gây rối với phu lang người khác!"

Dương Diệp ngẩng lên, thấy thiếu phó Giang Giản, áo giản dị, khoanh tay. Hắn chắp tay: "Thiếu phó đại nhân." Dân chúng quanh đó vội hành lễ. Tống Nhất Dục cứng người, quay lại, lòng run: "Giang đại nhân... khuya thế còn ngoài phố."

Giang Giản hừ lạnh: "Lão phu không ra phố, sao biết Tống công tử, vốn ôn hòa, lại dám làm chuyện trơ tráo thế này!"

Tống Nhất Dục tái mặt: "Giang đại nhân, hiểu lầm thôi! Ta chỉ thấy phu lang Dương cống sinh giống cố nhân, nên muốn gặp."

Giang Giản nhàn nhạt: "Cố nhân? Sao người ta sợ đến trốn trong kiệu, mà ngươi cứ ép buộc?"

Dương Diệp nói: "Tống công tử bất mãn gì, cứ nhằm ta, đừng làm khó phu lang ta."

Tống Nhất Dục nhíu mày, nhìn Dương Diệp ra vẻ nhún nhường, tức điên: "Ngươi!"

"Đủ rồi!" Giang Giản quát. "Ngươi say khướt, còn muốn gì nữa? Mau về tỉnh rượu đi!"

Tống Nhất Dục nghiến răng, nắm tay chặt: "Đa tạ Giang đại nhân dạy bảo, ta về ngay." Gã rời đi.

Dương Diệp hành lễ: "Đa tạ thiếu phó đại nhân giải vây."

Giang Giản phẩy tay: "Không có gì. Tống Nhất Dục đúng là đáng ngạc nhiên, dám làm chuyện trơ trẽn."

Dương Diệp khẽ nhíu mày. Tống Nhất Dục vốn nổi tiếng tốt, hóa ra chỉ là giả tạo. Hắn kìm lòng, đến bên kiệu: "A Hỉ, xuống chào thiếu phó đại nhân đi."

Giang Giản từng điều tra Dương Diệp theo lệnh hoàng đế, biết nhà hắn làm ăn, bán món lạ, nổi tiếng ở huyện Văn Dương. Hắn cưới phu lang sớm, một tiểu ca nhi cùng thôn. Ông từng tiếc Dương Diệp cưới sớm, nghĩ nếu độc thân, với sự chú ý của hoàng đế, hắn tha hồ chọn quý nữ hay tiểu ca nhi.

A Hỉ bước xuống, hành lễ: "Bái kiến thiếu phó đại nhân, đa tạ ngài giải vây."

Giang Giản ngẩn ngời. A Hỉ dịu dàng, dung mạo đẹp, chẳng giống tiểu ca nhi thôn dã. Ông thầm nghĩ, chẳng trách Tống Nhất Dục ép người. Dương Diệp tinh mắt, cưới được người thế này, chẳng có gì đáng tiếc.

Giang Giản cười: "Đúng là đôi uyên ương đẹp."

Dương Diệp mỉm cười, nắm tay A Hỉ.

"Thi đình sắp công bố kết quả, lão phu còn nhiều việc. Các ngươi về sớm đi" Giang Giản nói.

"Cung tiễn đại nhân" hai người đáp, nhìn ông rời đi.

A Hỉ thì thầm: "Hồi nhỏ em chưa gặp Giang đại nhân, chỉ biết ông là thầy hoàng thượng."

Dương Diệp xoa đầu cậu: "Một đời vua, một đời thần. Khi xưa hoàng thượng chưa là thái tử, thầy cũng chẳng phải quan lớn. Em chưa gặp là thường." Hắn cười: "Nhưng Tống Nhất Dục sắp gặp xui xẻo rồi. Thiếu phó chắc sẽ mách hoàng thượng."

A Hỉ lo lắng: "Hắn có trả thù chàng không?"

Dương Diệp nắm tay cậu: "Đừng sợ, có ta và thiếu phó. Hắn không dám làm gì em." Hắn dìu A Hỉ lên kiệu, quay lại sạp hàng, đặt hai lượng bạc: "Uống chén trà, trò chuyện chút."

Người bán hiểu ý, thu bạc: "Vâng, tiên sinh."

Dương Diệp cười, lên kiệu, ôm A Hỉ: "Em yên tâm, ta sẽ bảo vệ em."

Hai ngày sau, ngày công bố kết quả thi đình, kinh thành rộn ràng. Cô nương, tiểu ca nhi ăn diện, ra phố ngắm nhìn. Nhà thường đi dạo, nhà giàu đặt chỗ trà lâu, chờ bảng vàng, xem Trạng Nguyên dạo phố. Thi đình khác thường, không dán bảng sớm, mà triệu thí sinh vào Tử Cấm Thành, cử hành truyền lư đại điển. Hoàng đế tuyên triệu, nhất giáp được phong quan ngay.

Sáng sớm, Dương Diệp, Lý Cam, Ôn Hàn xuất phát. A Hỉ đi cùng, được Lý Cam đặt nhã gian ở trà lâu. Dù ai đỗ nhất giáp hay không, A Hỉ có thể xem dạo phố. Dương Diệp đưa cậu lên trà lâu, rồi ba người vào cung.

Gần trăm thí sinh, lòng bất an, tay đầy mồ hôi. Vào cung hôm nay khác ngày thi, tâm trạng nặng nề. Có người chỉ một lần vào Tử Cấm Thành, có người sẽ ra vào hàng ngày. Tiền đồ chưa rõ, ai chẳng lo? Vận mệnh định đoạt khi thái giám mở thánh chỉ.

Giọng Kiều công công the thé, vang khắp điện. Sau nghi thức, thánh chỉ vào trọng tâm. Dương Diệp hồi hộp. Thái giám ngừng một khắc, rồi tuyên: "Thi đình nhất giáp đệ nhất, Văn Dương huyện, Dương Diệp!"

Dương Diệp sững sờ. Tên mình vang lên bất ngờ. Hắn không mơ đỗ đầu, nhất là sau thi hội thất bại. Chưa hết bàng hoàng, hoạn quan tiếp: "Nhất giáp đệ nhì, Văn Dương huyện, Lý Cam. Nhất giáp đệ tam, Văn Dương huyện, Ôn Hàn."

Mọi người xôn xao. Huyện nhỏ Văn Dương chiếm cả ba nhất giáp! Nhị giáp, tam giáp tuyên sau, nhưng ba người chẳng bận tâm, ngập tràn niềm vui. Công thành danh toại, bạn thân cũng đỗ cao – còn gì hạnh phúc hơn?

Trong mơ hồ, họ hoàn thành nghi thức, ra ngoài cung. Dương Diệp là Trạng Nguyên, Lý Cam Bảng Nhãn, Ôn Hàn Thám Hoa. Hoàng đế phong quan, ban hồng bào, mũ quan. Mặc hồng bào, ba người rạng rỡ, khí thế ngời ngời.

"Chúc mừng Dương huynh!"
"Chúc mừng Lý huynh!"
"Chúc mừng Ôn huynh!"
"Chúc mừng!"

Ba người cười lớn, chúc tụng trước cung. Nhất giáp là ba người bạn thân đúng thật là chuyện hiếm. Quan binh thấy rộn ràng, nhắc: "Ba vị đại nhân lên ngựa, đừng lỡ giờ dạo phố."

Dương Diệp ho khan, thu nụ cười, lên ngựa. Hắn dẫn đầu, ngựa cao lớn, buộc lụa đỏ, uy nghiêm. May từng cưỡi ngựa, nếu không khó lên. Ngồi trên, hắn như cao hơn, nhìn xuống mọi người, cảm giác khác lạ.

Nhất giáp lên ngựa, quan binh gõ chiêng trống, vó ngựa gõ đá, đoàn người tiến ra phố chính. Dân chúng nghe chiêng, đổ ra hai bên, hướng Tử Cấm Thành. Đám đông reo: "Nhất giáp đều là thanh niên tuấn tú!" Tiếng hô vang, cô nương, tiểu ca nhi ở trà lâu mở cửa sổ ngắm. Trạng Nguyên tuấn dật, Bảng Nhãn phong độ, Thám Hoa thanh tú – làm bao người mê mẩn. Khoa cử ba năm mới có một lần, nhưng cảnh dạo phố thế này là lần đầu triều đình tổ chức. Nếu không có quan binh hộ vệ, lại thêm hàng ngũ áo bào đỏ, thì cứ ngỡ như một cuộc tuyển chọn giai nhân."

"Lý Cam ca ca!"

Giọng nũng nịu từ trà lâu. Lý Cam nghe tiếng giữa ồn ào, ngẩng lên, thấy Tống Diệu chen cửa sổ, mặt đỏ bừng. Một túi thơm trúng vai hắn. Hắn nghiến răng, thầm mắng cô nương mạnh tay, giả vờ không thấy, nhìn đi chỗ khác.

Nghe nói dạo phố, cô nương, tiểu ca nhi ném hoa, túi thơm lên nhất giáp, tỏ lòng ngưỡng mộ. Hôm qua, Lý Cam đùa muốn bị ném nhiều để khoe sức hút. Giờ bị ném, nhưng là Tống Diệu. Ôn Hàn định cười, chưa kịp, túi thơm sượt qua miệng. Các cô nương, tiểu ca nhi bớt rụt rè, ném hoa, túi thơm như mưa, trúng ba người liên tục. Ngựa đi, chẳng phân biệt ai được ném nhiều, cả ba bị "tấn công", nhưng phải giữ dáng vẻ, không được tránh.

Từ đắc ý ban đầu, ba người dần nghiêm túc. Dương Diệp thầm mắng Lý Cam – muốn hoa, túi thơm, giờ như chuột chạy qua đường, mũ đầy hoa. Ở tửu lầu, Giang Giản xem dạo phố, cười: "Kinh thành lâu rồi chưa náo nhiệt thế! Hoàng thượng quả biết chọn người."

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 70

Đoàn dạo phố tiến đến trung tâm kinh thành. Từ lưng ngựa, Dương Diệp nhìn xa, thấy bảng hiệu Tâm Hứa Trà Lâu, mắt tìm bóng dáng A Hỉ.

Lúc này, các cửa sổ sát đường của trà lâu đều mở toang. Người xem náo nhiệt đứng hoặc ngồi bên cửa. Từ cửa sổ tầng hai, Dương Diệp thấy A Hỉ tựa cửa, mắt nhìn hắn.

"Mau nhìn! Trạng Nguyên lang nhìn về phía chúng ta!"
"Tiểu thư, chắc Trạng Nguyên nhìn nàng! Nô tỳ thấy chỉ tiểu thư nổi bật nhất Tâm Hứa Trà Lâu!"
"Đừng nói bậy!"

Trà lâu rộn ràng. A Hỉ thấy Dương Diệp đến gần, cả lầu bắt đầu ném hoa, túi thơm. Không chuẩn bị hoa, cậu lén lấy khăn thêu, nhân lúc đông người, khi Dương Diệp đi qua dưới lầu, ném xuống.

Dương Diệp luôn liếc A Hỉ, thấy cậu mỉm cười dịu dàng, rồi bất ngờ ném túi thơm lẫn trong hoa rơi. Hắn nhướn mày, giơ tay bắt gọn, mỉm cười với cậu.

Trà lâu lặng đi một khắc, rồi bùng nổ tiếng hò reo:
"Hắn bắt được túi thơm! Bắt được!"
"Túi thơm của ai?"
"Không thấy rõ!"
"Hình như tiểu ca nhi!"
"Sai rồi, rõ ràng là tiểu thư! Ta thấy Trạng Nguyên nhìn nàng chằm chằm!"

A Hỉ thấy túi thơm mình ném được Dương Diệp giữ, tiếng reo từ lầu đối diện và dưới đường vang vọng. Cậu thót tim, mặt đỏ bừng, vội nép vào nhã gian. Cậu chỉ muốn thêm không khí vui, bày tỏ tâm ý phu lang giữa đám đông, nào ngờ Dương Diệp táo bạo, công khai bắt túi thơm.

Cậu vân vê ngón tay, vừa mừng vừa lo, nghe tiếng chiêng trống xa dần, lén bước ra cửa sổ. Đoàn dạo phố đã đi xa, chỉ thấy bóng lưng cao lớn của Dương Diệp, một tay cầm cương, tay kia buông bên ngựa. Nhìn kỹ, tay ấy nắm vật gì, kẽ ngón lộ sợi tơ hồng. Người khác không biết, nhưng cậu rõ – đó là túi thơm cậu tự thêu.

Sau công bố bảng, yến hội được tổ chức. Dạo phố xong, cả ba đau mông vì cưỡi ngựa, nhưng không kịp nghỉ, lập tức dự yến. Cùng các thí sinh thi đình, họ tham gia yến hội do hoàng gia tổ chức.

Tiệc linh đình, quan lớn quyền quý đông đủ, mọi người bận rộn mà vui. Dương Diệp, là Trạng Nguyên, từng được hoàng đế chú ý, là đối tượng các đại quan lôi kéo. Nhưng trước khi họ tiếp cận, hắn thấy thiếu phó Giang Giản ở vị trí cao, liền nâng chén kính rượu.

Giang Giản uống cạn, vỗ vai hắn: "Ngươi đúng là hiểu chuyện."

Dương Diệp đáp: "Học sinh có hôm nay là nhờ đại nhân chiếu cố."

Giang Giản cười: "Không phải lão phu, mà là hoàng thượng ưu ái ngươi."

Dương Diệp tưởng ông khách sáo, cười đáp. Không ngờ Giang Giản kéo hắn, thì thầm: "Thi hội, hoàng thượng đã để ý ngươi. Trạng Nguyên sớm dành cho ngươi."

Dương Diệp ngạc nhiên: "Thi hội đã để ý? Nhưng thành tích ta tệ, khó mở miệng."

Giang Giản cười lớn: "Thi hội, ngươi làm thơ thế nào, hoàng thượng chẳng bực sao? Ngài cố ý cho ngươi bài học, để ngươi làm việc cẩn thận, đừng tự phụ tài hoa mà làm bừa."

Dương Diệp giờ mới hiểu vì sao hoàng đế triệu kiến, mà hắn lại rớt hạng cuối. Hóa ra có nhiều ẩn tình. Hắn cười khổ: "Không sợ đại nhân chê cười, thi hội không phải ta cố ý, mà do bệnh nặng, dẫn đến thất bại. Không ngờ làm hoàng thượng hiểu lầm. Mong đại nhân giải thích giúp."

Giang Giản ôn hòa: "Thì ra vậy? Nếu thế, hoàng thượng sẽ yên tâm. Ta thấy tính ngươi không giống kẻ tự phụ."

Ông nói tiếp: "Ta sẽ nói rõ với hoàng thượng. Ngươi nhớ kỹ, ngươi là Trạng Nguyên do hoàng thượng chọn. Sau này chỉ cần làm việc cho ngài. Thăng quan sẽ nhanh thôi."

Dương Diệp xúc động: "Học sinh cảm tạ đại nhân chỉ điểm."

"Đi đi, đừng chỉ nói với ta. Gặp các đại nhân khác nữa" Giang Giản bảo.

"Vâng" Dương Diệp đáp. Hắn hiểu mình đã thuộc phe thiếu phó, tâm phúc hoàng đế. Có hoàng thượng làm chỗ dựa, quan lại khác chẳng đáng bận tâm. Với những kẻ lôi kéo, hắn giả ngây ngô, khéo léo từ chối.

Lý Cam thì khác, cố ý tung cành ô liu, tính toán đường lui, không muốn bị Tống gia chi phối. Yến hội kéo dài nửa canh giờ, cả ba mệt mỏi giao tiếp. Dương Diệp trốn vào góc yên tĩnh uống trà. Lý Cam theo, cũng muốn nghỉ.

Dương Diệp thấy Lý Cam uống trà như trâu, biết hắn bận rộn, hỏi: "Hôm nay nhiều đại nhân, sao không thấy Tống Đình Du?"

Lý Cam đáp: "Nghe nói vài hôm trước, Tống Nhất Dục say rượu, cản đường quấy rối một tiểu ca nhi có phu quân, bị tố trước hoàng thượng. Gã bị ngài răn dạy. Tống Đình Du muốn biện minh, nhưng dân chúng kinh thành bàn tán xôn xao, không che đậy được. Giờ chắc đang sứt đầu mẻ trán trong phủ, đâu dám dự yến."

Dương Diệp cười: "May gã vướng chuyện, không thì đâu có cơ hội kết thân với đại nhân khác."

Hắn nói tiếp: "Tống gia giỏi làm mặt ngoài, cũng đến lúc họ nếm chút khổ."

Trong Tống trạch, Tống Nhất Dục bị Tống Đình Du cấm túc vì say rượu. Gã đấm ngực, hối hận vì thất thố trên phố, khiến cha bị khiển trách. Sau trận mắng, gã mơ hồ, không chắc người thấy hôm ấy có phải Tiết Tử Tương. Tửu lầu xa, gã lại say, có lẽ nhớ nhung Tử Tương, nên nhận nhầm.

Nhưng nghĩ lại, Dương Diệp cản không cho gặp phu lang, chắc có điều khuất tất. Gã quyết ra ngoài tìm hiểu. Vừa mở cửa, thấy cha khoanh tay trong sân.

"Ngươi còn dám ra ngoài!" Tống Đình Du quát.

Tống Nhất Dục trầm mặt: "Cha, con chỉ đi dạo trong sân, không đi đâu."

Lúc này, Tống Diệu và Tôn Liễu Nhiễm từ ngoài về, đang trò chuyện rôm rả. Thấy phụ thân và ca ca, Tống Diệu hào hứng: "Phụ thân, đại ca! Lý Cam ca ca đỗ Bảng Nhãn, hôm nay ra phố rất náo nhiệt, hai bên đường toàn cô nương, tiểu ca ném hoa và túi thơm chúc mừng."

Tôn Liễu Nhiễm phụ họa: "Đúng vậy, náo nhiệt lắm!"

Tống Đình Du mặt hằm hằm: "Ngươi chỉ biết xem náo nhiệt! Nếu nghe ta an bài, giờ Trạng Nguyên là rể ngươi, náo nhiệt đâu chỉ mình Lý Cam."

Tôn Liễu Nhiễm cười đáp: "Bá phụ, dù Dương Diệp đỗ Trạng Nguyên, cũng chỉ từ lục phẩm Hàn Lâm Viện tu soạn. Kinh thành, ném cục gạch trúng mười người thì ba là quan. Lục phẩm chỉ là mạt lưu. Trạng Nguyên nhà nghèo như hắn, có tác dụng gì?"

Tống Đình Du giận run: "Ngươi dám chê lục phẩm nhỏ? Cha ngươi, từ tứ phẩm, lăn lộn bao năm ở kinh thành! Nếu từ đầu là hiển quý, ai thèm nhìn ngươi? Lòng dạ cao thế, sao không leo lên hoàng thân quốc thích?"

Tôn Liễu Nhiễm bị mắng, mắt đỏ hoe, kéo tay Tống Diệu cầu cứu.

Tống Diệu nói: "Tiểu Nhiễm, cô nương lòng dạ quá cao không tốt. Tiền triều Vân Tỉnh công chúa, vì kén chọn, đến giờ chưa có phò mã. Công chúa còn vậy, huống chi con gái quan thường như chúng ta."

Tôn Liễu Nhiễm kinh ngạc, tưởng Tống Diệu bênh mình, nào ngờ lại mắng. Nàng nhìn Tống Nhất Dục: "Biểu ca!"

Tống Nhất Dục nặng nề, chẳng dám chống lại phụ thân, chỉ nói: "Ta còn sổ sách chưa xử lý." Gã chuồn mất.

Tôn Liễu Nhiễm tức muốn khóc, tứ cố vô thân, đành nhận lỗi với Tống Đình Du: "Bá phụ, Tiểu Nhiễm lỡ lời. Sau này nhờ bá phụ tìm rể hiền."

Tống Đình Du hừ lạnh: "Rể hiền dễ tìm thế sao? Tân khoa Trạng Nguyên là miếng bánh thơm, bỏ lỡ hôm nay, ngươi chờ ba năm nữa?"

"Bá phụ... ta... không nhất định phải gả cho người đỗ khoa cử."

Tống Đình Du liếc Tôn Liễu Nhiễm, vốn nghĩ cô gái này thông minh, không ngờ lòng dạ cao, khinh Dương Diệp. Ông chợt nhớ, thi hội Dương Diệp thất bại, rớt hạng cuối, từng nghi ngờ. Lý Cam từng cãi, nói liên quan đến Tôn Liễu Nhiễm. Giờ ông thấy có manh mối, híp mắt, trầm giọng: "Thi hội Dương Diệp, ngươi giở trò gì?"

Tôn Liễu Nhiễm giật mình, mặt trắng bệch, định biện minh, nhưng sao qua mắt Tống Đình Du lão luyện: "Đừng nói dối trước mặt ta!"

Ông quát, làm Tống Diệu hoảng. Hiếm khi thấy cha giận, Tống Diệu sợ bị vạ lây, vội đẩy trách nhiệm: "Phụ thân, hôm đó biểu muội thấy Dương Diệp, khóc lóc với con, chê hắn nghèo. Con khuyên mãi không được. Trước thi hội, Tiểu Nhiễm bảo đại ca mở tiệc chiêu đãi Dương Diệp. Con thấy Lý Cam ca ca cũng ở, không để tâm. Không ngờ sau tiệc, muội ấy vui vẻ, con tưởng muội ấy nghĩ thông."

Tôn Liễu Nhiễm kinh hãi: "Biểu tỷ!"

Tống Diệu nói tiếp: "Tiểu Nhiễm, ta không biết ngươi vì không muốn gả Dương Diệp mà dùng thủ đoạn mờ ám. Giờ bỏ lỡ rể hiền, phụ lòng phụ thân."

Tống Đình Du giận run: "Đám vô dụng!" Ông vất vả sắp xếp, giờ tan tành. Đuổi Dương Diệp quyết liệt, nay hắn được hoàng thượng sủng ái, lôi kéo lại khó. Lý Cam cũng khó khống chế. Tức quá, sợ đánh Tôn Liễu Nhiễm, ông phất tay áo vào phòng.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 71

Yến hội kết thúc đã giờ Tuất (19h - 21h). Dương Diệp uống nhiều rượu, bụng hơi trướng, chậm rãi về nhà. trạch viện nhỏ đã sáng đèn lồng đỏ.

Vào nhà, thấy A Hỉ bận rộn trong bếp, hắn từ phía sau ôm lấy: "Khuya thế này còn làm gì?"

A Hỉ cả ngày rộn ràng, thấy Dương Diệp về, càng vui, đẩy tay ôm eo mình: "Em nấu canh giải rượu cho các chàng. Xong rồi, để em múc cho chàng một chén."

Dương Diệp nghiêng đầu, hôn nhẹ lên má cậu.

A Hỉ nhìn quanh, thấy không có ai mới thở phào, đánh nhẹ hắn: "Làm gì thế! Mùi rượu đầy người, cẩn thận bị người ta thấy, cười cho."

"Được, ta đi rửa mặt, rồi uống canh giải rượu, được không?" Dương Diệp cười.

A Hỉ múc ba chén canh, đem hai chén cho Lý Cam và Ôn Hàn. Khi bưng chén cho Dương Diệp về phòng, hắn vừa tắm xong, áo trên chưa mặc. Đường nét cơ thể rắn rỏi dưới ánh nến vàng, đẹp mê hồn. Nghĩ đến hành động lưu manh tối nay, A Hỉ đỏ mặt, cúi đầu tránh ánh mắt, nhưng thoáng thấy hắn bước tới. Tay bưng khay khẽ run, canh sóng sánh.

"Cẩn thận!" Dương Diệp bước tới, đỡ khay. Thấy A Hỉ đỏ mặt, hắn cười khẽ, ghé tai cậu: "Nghĩ gì mà mặt đỏ thế?"

A Hỉ xấu hổ, đẩy hắn: "Ai bảo chàng... không mặc áo trong phòng!"

Dương Diệp cười lớn, ôm chặt cậu: "Sợ gì, làm A Hỉ nhà ta nói chẳng nên lời." Hắn hôn vài cái lên khuôn mặt trắng nõn của cậu.

A Hỉ che mặt: "Đừng thế! Nhỡ làm tổn thương bảo bảo thì sao!"

Dương Diệp nhíu mày: "Hôn vài cái mà hại bảo bảo? Con ta không yếu thế đâu."

A Hỉ bĩu môi, không nói, thầm nghĩ: ta còn lạ gì chàng, nói là hôn vài cái, rồi lại muốn làm gì nữa!

"Thả ta ra, ta mệt, muốn nghỉ."

Dương Diệp kéo tay A Hỉ đến giá áo, lấy túi thơm bạch đế tơ hồng treo trên đó. Ngón tay lướt qua đôi uyên ương thêu tinh xảo: "Nói khi nào thêu túi này, ta thả."

A Hỉ với tay lấy lại, nhưng bị hắn giữ chặt: "Hai hôm trước, lúc rảnh thêu."

Dương Diệp trêu: "Biết ta đỗ Trạng Nguyên nên chuẩn bị? Hay định ai đỗ cũng ném?"

A Hỉ quay đi: "Ta thêu cho chàng. Đỗ thì dùng, không thì thôi. Nhưng chàng, trước bao người, sao dám bắt túi thơm? Bên ngoài người ta sẽ nói gì đây?"

Dương Diệp cười: "Phu lang ta đưa, sao lại không được bắt? Đưa đây, buộc vào đai lưng, ta sẽ ngày ngày đeo."

A Hỉ mím môi, gật đầu: "Ừm."

Khoa cử đã kết thúc. Hai ngày sau, Dương Diệp, Lý Cam, Ôn Hàn vào kinh diện thánh. Hoàng đế, niệm quê nhà họ xa, cho phép một tháng sau vào kinh nhậm chức.

Sau diện thánh, ba người về Văn Dương huyện. Chuyến đi kinh ba tháng, bận rộn nhưng xứng đáng. Từ học sinh đi thi, họ thành quan viên triều đình, áo gấm về làng. Lúc đi nhẹ nhàng, lúc về ngựa xe rình rang, náo nhiệt hơn hẳn.

Hành trình năm ngày, nhưng vì A Hỉ mang thai, đoàn xe chậm lại, đến Văn Dương sau sáu ngày. Lần này, huyện đón họ long trọng hơn thi hương. Tri huyện đích thân hành lễ, bởi cả ba ít nhất là chính thất phẩm, cao hơn tri huyện chính bát phẩm. Dù cùng phẩm, quan ngoại sao sánh được quan kinh thành, thường diện thánh.

Về nhà, Dương Diệp và A Hỉ ngạc nhiên khi thấy trạch viện rộng gấp đôi, thành tam tiến đại trạch. Dương Thành từng viết, thương hộ trong nhà kiếm tiền từ cửa hàng mới, muốn mở rộng. Không ngờ nhanh thế, đã xây xong.

Dương Thành mặt rạng rỡ: "Nhanh chứ? Nghe ngươi đỗ Trạng Nguyên, nhà thuê thêm người, gấp rút xây để đón ngươi."

Ngô Vĩnh Lan cười: "Nhị đệ giờ là đại lão gia, nhà phải xây khang trang!"

"Tiểu thúc thúc! Nhị thúc!" Tiểu Tương chạy ra, ngoan ngoãn chào.

A Hỉ xoa đầu Tiểu Tương: "Tiểu Tương ở nhà có chăm học không?"

Tiểu Tương đáp: "Phu tử dạy thơ, Tiểu Tương đều thuộc."

Dương Diệp cười: "Chắc chăm học là thật, giờ không ôm chân A Hỉ nữa."

Cả nhà vui vẻ vào trong. Nhà mới lạ, nhưng nhờ hạ nhân quét dọn, chẳng khác lúc rời đi. Qua vườn, Dương Diệp thấy cây chanh năm trước trồng không chỉ sống, còn trĩu quả. Hắn hái một quả, ngửi mùi tươi mát, lòng khoan khoái. Thời tiết nóng sớm, không mặc nổi xiêm y dày. Hắn nghĩ lát pha nước chanh cho A Hỉ.

Trước đây ở kinh thành, A Hỉ thèm chân gà rút xương. Về nhà, hắn định làm cho cậu. A Hỉ trêu: "Vừa về đã vào vườn, đúng là quý mấy quả chanh."

Dương Diệp nắm tay cậu: "Chẳng phải em thèm chua sao? Chanh vừa hợp. May năm trước trồng." Hắn cười: "Nghe nói thích chua sinh con trai, thích ngọt sinh con gái. Em giờ chỉ thích chua, chắc là con trai."

A Hỉ hỏi: "Nếu là tiểu ca nhi thì không tốt sao?"

Dương Diệp nhướng mày: "Ta đâu nói không tốt. Tiểu ca nhi giống em, ta mừng còn chẳng kịp."

Hai người trò chuyện trong vườn. Dương Thành gọi Dương Diệp đi. Dù còn một tháng, nhưng đi lại kinh thành mất mười ngày, thời gian còn lại ít ỏi. Phải chuẩn bị nhiều, vì vào kinh nhậm chức sẽ ở lâu dài, khó về Văn Dương.

Dương Thành tâm trạng phức tạp. Đệ đệ tiền đồ, từ buôn bán đến khoa cử, cả nhà từ thôn Táo Trang vào huyện thành, giờ phong quan. Hắn tự hào, nhưng buồn vì Dương Diệp không phải dân thường. Đỗ Trạng Nguyên, làm quan, khó ở lại Văn Dương. Huynh đệ sẽ ít gặp, khó tránh luyến lưu. Hắn chỉ mong lo chu toàn cho Dương Diệp trước khi nhậm chức, để hai phu phu sống tốt ở kinh thành.

Dương Thành hỏi: "Nghe nói vào kinh làm quan, hoàng thượng cấp chỗ ở. Kinh thành chỗ ở thế nào?"

Dương Diệp thở dài. Quan từ tứ phẩm mới được ban phủ đệ, nhưng chỉ ở khi tại chức. Nếu giáng chức hay hồi hương, không có công trạng, phủ bị thu hồi. Quan lục phẩm như hắn, chỉ là tiểu quan, chỉ được cấp nhà nhỏ. Hắn, Ôn Hàn, Lý Cam xem chỗ ở trước khi về: nhỏ hơn tam tiến, xa Tử Cấm Thành, cũ kỹ, cần tự bỏ tiền sửa. Sửa xong, vẫn thuộc triều đình, có thể bị thu hồi. Quan viên khôn ngoan, thà rằng tích tiền mua nhà riêng, không sửa nhà triều đình. Nhưng bổng lộc ít, kinh thành tốn kém, quan nghèo khó mua nổi nhà. Quan bản địa thì dựa tổ nghiệp, không ở nhà triều đình.

Quan nghèo chỉ nổi bật ở quê. Đến kinh thành, họ ở đáy xã hội, lăn lộn cả đời. Nếu ăn ở tốt, cuối đời còn mua được nhà cửa; bằng không, dù có quan hàm cũng phải sống dè dặt, rồi rốt cuộc về quê, chẳng có chỗ dung thân ở kinh thành.

Dương Thành nói: "Chắc triều đình khó khăn, nên chỗ ở mới tồi tàn. Hay nhà ta mua nhà riêng ở kinh thành?"

Dương Diệp đáp: "Kinh thành tấc đất tấc vàng, mua nhà không dễ. Có chỗ ở rồi, tạm chấp nhận. Chờ nhà giàu thêm, hãy tính chuyện mua nhà. Ở Táo Trang khổ hơn còn chịu được, chỗ này dù cũ, vẫn là kinh thành, chẳng đáng gì." Hiểu tình hình, hắn tính toán: "Tiền nhà để dành, mở cửa hàng ở kinh thành trước."

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 72

Ngày tháng trôi nhanh như nước chảy. Ở Văn Dương huyện, ngoài việc ứng phó tiểu quan và thương hộ đến tặng lễ, muốn nịnh nọt Dương gia, Dương Diệp dành thời gian cùng A Hỉ trong vườn hái chanh. Ngoài làm nước chanh, hắn còn nấu hai lần chân gà rút xương cho nhà, gửi cành chanh khô về thôn Táo Trang, hy vọng thôn dân trồng được chanh.

A Hỉ theo Dương Diệp về thôn một chuyến, cảm tạ Thẩm đại phu. Nhờ phương pháp trị nói lắp và thuốc của ông, A Hỉ khá hơn nhiều, lại mang thai. Ở kinh thành, cậu không thăm được Thẩm đại phu. Giờ không đi, e sau này khó có cơ hội.

Dương Diệp mua dược liệu quý ở huyện làm lễ tạ, nhờ Thẩm đại phu kê thuốc dưỡng thai. Vài ngày nữa trở lại kinh thành, đường xóc nảy, hắn lo A Hỉ không chịu nổi. Với y thuật cao của Thẩm đại phu, hắn yên tâm hơn.

Năm xưa, cả nhà dọn vào huyện, nhà ở thôn Táo Trang hoang phế. Thẩm đại phu đến ở, sửa sang gọn gàng, thêm sinh khí. Khi hai phu phu đến, cửa khóa, không ai ở nhà. Đứng trước cổng, nhìn nhà tranh thấp bé, nhớ ngày xưa ra vào, giờ thấy vừa quen vừa lạ, như chuyện kiếp trước. Cả hai cùng chìm vào hồi ức.

Một lúc sau, Dương Diệp thấy tiểu đồng của Thẩm đại phu, mười bốn mười lăm tuổi, cõng sọt hái thuốc từ núi về. Nhìn cậu bé áo vải xanh, vóc dáng nhỏ, tay siết dây sọt, cúi đầu bước đi, Dương Diệp thoáng xuất thần. Mấy năm trước, A Hỉ cũng độ tuổi này, lang thang núi rừng, thần thái tương tự. Khi ấy, hắn nghĩ mình không có ý gì với A Hỉ, còn đề phòng cậu thích hắn. Nhưng mỗi lần tan làm, không thấy A Hỉ, đứng trong sân ngóng con đường núi quanh co, lòng đã sớm giấu cậu vào tim.

Nhớ chuyện cũ, nhìn người bên cạnh dịu dàng, Dương Diệp thấy lòng mềm mại. May mà họ thành đôi, A Hỉ luôn bên hắn.

"Suy nghĩ gì thế? Tiểu đồng mời chúng ta vào nhà kìa." A Hỉ kéo tay, kéo hắn về thực tại.

Hắn cười, theo A Hỉ vào. Trong nhà như xưa, thêm ít đồ mới và mùi thảo dược. Tiểu đồng pha trà: "Thẩm đại phu đi khám bệnh ở thôn bên, sắp về. Dương lão gia ngồi chờ chút."

"Không sao, ngươi cứ làm việc đi" Dương Diệp đáp.

Y thuật Thẩm đại phu vang danh trăm dặm. Ông hiền hậu, chữa bệnh nan y, thôn dân tìm đến đông. Người biết ông ở huyện cũng đến thôn mời. Dù ở thôn chưa lâu, ông đã được kính trọng, ngay cả thôn trưởng cũng nể. Một phần nhờ Dương Diệp tiến cử. Thôn dân tặng rau củ, gạo, trứng gà thay tiền thuốc. Ai còn muốn tìm đại phu tính xấu, thích chiếm lợi? Giả Xuân Hồi giờ sống khó khăn.

Chỉ một chén trà, Thẩm đại phu đã về, thấy xe ngựa ngoài thôn, đoán Dương gia đến, vội bước vào. Tiểu đồng nhận hòm thuốc. Thấy Dương Diệp, ông hành lễ: "Thảo dân bái kiến đại nhân!"

Dương Diệp đỡ ông: "Thẩm đại phu sao khách sáo thế, còn hành đại lễ."

"Nghe ngài đỗ Trạng Nguyên, định đến huyện chúc mừng, nhưng bận khám bệnh, chưa đi được" Thẩm đại phu nói.

"Thầy thuốc cứu người mới là chuyện lớn" Dương Diệp đáp.

Hàn huyên vài câu, Dương Diệp đưa dược liệu tạ lễ. Thẩm đại phu vui vẻ, bắt mạch cho A Hỉ: "Phu lang thể chất không mạnh, nhưng thai rất ổn. Giữ tâm tình thoải mái, tốt cho thai nhi. Ta kê đơn an thai."

Nhận đơn thuốc, hai phu phu mừng rỡ. Chuyến đi vui vẻ cả đôi bên. Xong việc, thôn trưởng và Thẩm đại phu tiễn họ ra cổng thôn, nhìn xe ngựa rời đi mới trò chuyện trở về.

Về trạch viện, Hứa Thu Hà một nhà đến thăm. Dương Diệp lâu không gặp Vân Dã, bế cậu bé ba tuổi, thấy cao lớn, rắn rỏi, nặng tay. Mặt mày giống Hình Hòe, hơi nghiêm nhưng đáng yêu. Hắn định trêu, nhưng Vân Dã thấy Tiểu Tương phấn nộn, giãy ra, chạy theo chơi.

"Nghe A Hỉ nói ngươi bị thương chân, giờ lành chưa?" Dương Diệp hỏi.

Hình Hòe xua tay: "Trước lạ rừng, bị gấu cào. May A Hỉ mời Thẩm đại phu, giờ không sao."

"Thẩm đại phu y thuật đáng tin. Sáng nay ta với A Hỉ vừa thăm ông" Dương Diệp nói.

Đầu tháng sáu, trời nóng, Dương Diệp và A Hỉ về kinh thành. Trước khi rời đi, Dương Diệp mua gia nô, tu sửa nhà ở kinh. Sau một tháng, nhà đã quét dọn, sửa chữa, không tốn nhiều bạc, chỉ đảm bảo không dột. Không mang đồ quý từ huyện, nhà thiếu tranh, bình hoa, trông giản dị.

Sống ở nơi mới, ban đầu khó khăn. Dương Diệp không định ở quan trạch lâu dài. Trước khi con sinh, hắn sẽ mua trạch viện mới. Ngày thứ sáu, hắn lần đầu thượng triều.

Triều Kỷ thượng triều sớm. Hạ thu, giờ Mẹo bốn khắc (6h sáng) bắt đầu. Nhà hắn cách Tử Cấm Thành bốn mươi phút, từ cổng vào Kim Loan Điện mất hai mươi phút, tổng cộng nửa canh giờ. Để không trễ, hắn tính thêm hai mươi phút đề phòng, cộng với tắm gội, dâng hương, chỉnh trang, phải dậy từ nửa đêm.

Đèn dầu sáng, A Hỉ ngủ nông vì mang thai và lạ chỗ. Lo Dương Diệp thượng triều, cậu ngủ không ngon. Hắn nhẹ nhàng rời giường, nhưng cậu cũng dậy. Tối qua, cậu đã huân hương triều phục. Dù đã diện thánh, thượng triều gặp bá quan, ấn tượng đầu rất quan trọng. Cậu sợ Dương Diệp qua loa, giúp hắn mặc triều phục cẩn thận.

"Sau đừng dậy sớm thế, vất vả sao hài tử chịu nổi" Dương Diệp nói, chỉnh trang xong, thấy A Hỉ mệt mỏi, nhét cậu về giường.

A Hỉ không chịu, nắm tay hắn, khoác áo ngoài: "A Diệp lần đầu thượng triều, ta muốn tiễn chàng ở cổng."

Dương Diệp kéo áo cho cậu, thấy eo cậu hơi to, khẽ vuốt bụng: "Được."

Đêm mịt mù, gió hè mang hơi sương, lành lạnh. Ở ngõ, hắn vẫy tay với A Hỉ. Nhìn cậu tóc đen rũ vai, mỉm cười dịu dàng, hắn thấy ấm áp, tỉnh táo, hắn bước nhanh ra phố chính.

Triều đình, quan viên gần Tử Cấm Thành thường là hồng nhân hoặc hoàng thân. Nhà Dương Diệp ở giữa, không quá tệ. Nhà Lý Cam, Ôn Hàn xa hơn. Nhưng Lý Cam không ở quan trạch. Lý phụ mua tam tiến viện riêng cho con, đầy đủ tiện nghi, gia nô đông. Dương Diệp kinh ngạc trước của cải Lý gia, hiểu vì sao Lý Cam chống Tống Đình Du, vốn chẳng cần nịnh Tống gia.

Đi bộ trên phố kinh thành, sáng sớm ồn ào, chợ đêm giao với ngọ thị. Tiếng nói nhỏ, nhưng tiếng mở sạp vang dội. Dương Diệp bước nhanh, thấy quan viên thượng triều: kẻ vội vàng, người thong dong ăn sáng ở quán. Triều Kỷ, cửu phẩm trở lên mới thượng triều; ngũ phẩm trở lên ngày ngày vào triều, dưới ngũ phẩm chỉ mùng một, mùng sáu, mười lăm. Quan lớn nắm giờ chắc, tiểu quan lo muộn.

Dương Diệp thấy cảnh này, như người hiện đại đi làm, cảm giác khó tả. Vào Tử Cấm Thành, thái giám dẫn hắn đến thiên điện chờ. Nhiều quan viên đã đến, vài người lớn tuổi, thất bát phẩm, chào hắn. Một số ở Hàn Lâm Viện, hắn hàn huyên khách sáo, rồi đến bên Ôn Hàn.

"Ngươi vẫn đến sớm, như hồi huyện học" Ôn Hàn nói.

"Ta mới đến. Sợ Dương huynh như xưa, dẫm giờ mà tới. Không biết Lý huynh đâu rồi," Ôn Hàn cười.

"Đi học sao bằng thượng triều. Trễ học bị phu tử mắng, trễ triều bị phạt bổng, quá ba lần còn ăn đòn. Lý Cam đâu dám muộn" Dương Diệp đáp.

Lý Cam được dẫn đến, cả ba cười: "Nhắc Tào Tháo, Tào Tháo đến."

Ba người tụ lại, bị nhìn ngó. Là tân quan, bị đánh giá là thường. Họ bình thản. Mười lăm phút sau, Kiều công công tuyên thượng triều. Quan viên xếp hai hàng, bốn người một loạt, tay trái cầm triều bản, vào Kim Loan Điện. Sau lễ bái phức tạp, thượng triều bắt đầu.

Tân quan tự giới thiệu. Hoàng đế hỏi, Dương Diệp bước ra, hứa đền đáp triều đình, để bá quan biết mặt tân Trạng Nguyên. Lý Cam, Ôn Hàn tiếp theo. Không có đại sự, hôm nay chỉ giới thiệu tân quan. Sau vài câu, lễ bái tiễn hoàng đế, mất gần một canh giờ vì nghi thức rườm rà.

Sau triều, quan viên về cương vị. Dương Diệp ở Hàn Lâm Viện, ghi chép lời hoàng đế, tu soạn quốc sử , soạn thảo điển lễ, như thư ký. Khi không có đại sự, việc nhàn. Hiện không có lễ lớn, hắn tu soạn quốc sử. Ngày đầu, có người hướng dẫn, mọi thứ thuận lợi. Ngồi ghế hoa lê chép sách, thoải mái hơn quỳ trong đại điện. Giữa trưa ăn cơm, chiều trôi nhanh, giờ Thân (15h-17h) được về.

Dương Diệp tính, làm việc không dài, trừ dậy sớm. Không phải ngày triều, 8h đến Hàn Lâm Viện là đủ. Chỉ tiếc Tống Đình Du cũng ở đây, là quan lớn. Nhưng ông bận, ít để ý hắn. Thiếu phó thỉnh thoảng đến, nên hắn không lo lắm.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 73

Sau mười ngày thượng triều, Dương Diệp quen thuộc quy trình, viết thư cho Dương Thành, nhờ đại ca chuẩn bị nguyên liệu điểm tâm Phúc Hỉ Trai đưa đến kinh thành, đồng thời điều hai người làm được từ nhà lên.

Mấy ngày nay, các lão quan Hàn Lâm Viện biết hắn là người của thiếu phó, ra sức lấy lòng, ngày nào cũng rủ hạ triều uống trà. Tiểu quan kinh thành chẳng có gì nổi bật, nhưng giỏi nịnh nọt. Hắn đi cùng vài lần, đều đến phố trà lâu. Không uổng phí trà, hắn biết quan viên và người quyền thế hay lui tới đâu, từ đó chọn được chỗ mở chi nhánh.

Hạ triều, hắn chạy vạy mấy ngày, cuối cùng mua được cửa hàng, nhưng cạn sạch tiền tích lũy. Vốn vận hành sau này phải lấy từ nhà.

A Hỉ rảnh rỗi, thỉnh thoảng dẫn gia nhân đến cửa hàng mới quét dọn. Cửa hàng ở Văn Phố, nơi ít tiệm một tầng, chủ yếu là trà lâu, tửu lâu ba bốn tầng, cửa hàng trang sức lớn, nhạc cụ, đều dành cho khách chi tiền mạnh. Cửa hàng họ là tiểu lâu ba tầng, ngốn hết tiền Dương Diệp. A Hỉ biết nhà không còn dư bạc, cố tiết kiệm tiền thuê người.

Khi Dương Thành gửi nguyên liệu đến, cửa hàng cũng quét dọn xong. Văn Phố thường có tiệm mới, ít ai để ý, cho đến khi Dương Diệp lấy bảng hiệu từ thợ mộc, treo lên Phúc Hỉ Trai. Người từng ăn điểm tâm nhà họ mới chú ý.

Dương gia mở chi nhánh nhiều năm, kinh nghiệm độc đáo, từ thời gian đến năng lực, vượt xa nhiều thương nhân. Từ mua tiệm đến khai trương, nhanh như chớp. Dương Thành điều Lư Viên và Dương Đông từ Phúc Hỉ Trai tỉnh thành đến. Lư Viên giỏi kinh doanh, dù trẻ nhưng cần rèn luyện ở kinh thành. Dương Đông học làm điểm tâm từ nhỏ, bán hàng lão luyện, kỹ thuật điêu luyện.

Cửa hàng ba tầng: tầng một thu ngân, đại sảnh mười bàn; tầng hai bốn nhã gian lớn, ba nhỏ; tầng ba bốn nhã gian giới hạn cho hội viên, một gian dành riêng cho A Hỉ nghỉ ngơi, một cho Dương Diệp mời bạn bè, đại thần. Không chỉ bán điểm tâm, còn thêm đồ uống.

Dương Diệp khảo sát thị trường. Trà phải có, nhưng không chuyên trà, lá trà trung thượng đẳng, làm thức uống phụ. Chủ đạo là trà trái cây, nước ép. Mùa hè, nước dưa hấu, dương mai hợp thời. Chanh nhà thu hoạch cũng hữu dụng. Với danh tiếng Phúc Hỉ Trai, thêm món mới, khách kéo đến.

Khách đầu tiên là Lý Cam, Ôn Hàn, dẫn bạn mới từ quan trường và thương trường. Lư Viên, chưởng quầy, biết họ là bạn lão gia, dù không có Dương Diệp dặn, vẫn sắp nhã gian. Kinh thành tin lan nhanh, nhất là tiệm mới. Người Văn Phố thích náo nhiệt. Một món vải hot, ai có tiền đều tranh mua, thành mốt. Quan to hiển quý chẳng muốn lạc hậu.

Chỉ ba ngày, Dương Diệp thấy sức tiêu thụ kinh thành. Dù điểm tâm giá gấp ba Văn Dương huyện, lượng bán vẫn gấp ba huyện. Tiểu nhị bận tới mức chân bốc khói, Lư Viên cũng kêu quá tải.

Để tránh tai mắt, Dương Diệp ít đến Phúc Hỉ Trai. Nhưng thượng triều, hắn nghe lão quan Hàn Lâm Viện hẹn nhau đến đó, khoe đặt nhã gian. Có người rủ hắn, dù mạnh miệng không đặt được, nhưng hắn luôn "may mắn" có nhã gian.

Mùa hè nắng gắt, Dương Diệp không ăn sáng ở nhà, học thói quen kinh thành, ăn mì ngoài quán. A Hỉ tham ngủ, cả ngày chỉ gặp phu quân buổi tối. Có con, cậu ngủ sớm. Nửa tháng vậy, cậu thấy nên ra ngoài, kẻo bảo bảo lười như mình.

Phúc Hỉ Trai khai trương đã lâu, trừ ngày đầu cậu đến, chưa quay lại. Hôm nay không nóng, cậu muốn ghé. Gia nhân gọi kiệu nhỏ. Từ trạch viện ra nhanh, đến Văn Phố thì chậm lại. Sau giờ ngọ, con nhà giàu đến trà lâu hóng mát, ngồi kiệu xa hoa, phố rộng cũng tắc. Kiệu A Hỉ nhỏ, lách qua, đến Phúc Hỉ Trai.

Buổi sáng đến chiều, Văn Phố đông người trẻ. Con nhà giàu tiêu tiền khi phụ thân bận thượng triều, quản việc. Tự do, họ ra ngoài. Tối, phụ thân tan làm, họ về, tránh gặp nhau ở trà lâu, tửu lâu, ngại ngùng cả đôi bên. Chiều tối, Văn Phố đổi lượt khách.

"Muốn nhã gian gần cửa sổ" A Hỉ nói.

"Tiểu thư, lầu hai nhã gian gần cửa sổ đã đầy. Đổi gian khác được không?" tiểu nhị đáp.

"Lầu ba nhã gian không phải gần cửa sổ sao?"

"Lầu ba đều gần cửa sổ, rộng rãi, nhưng chỉ hội viên mới vào được."

A Hỉ vào, thấy tiệm đông. Ở quầy, hai tiểu thư đặt chỗ: một mũm mĩm, một thon thả. A Hỉ nhớ Dương Diệp từng nhắc đến Tống Diệu và Tôn Liễu Nhiễm. Quả nhiên, cô gái thon thả nói: "Thôi, biểu tỷ, Phúc Hỉ Trai khó đặt. Chậm chút, lầu hai cũng hết."

Tống Diệu bực: "Liễu Nhiễm, ta đội nắng ra, không được ngồi gần cửa sổ, còn gì thú vị?"

Gia nhân bên A Hỉ nói: "Phu lang, đừng đứng ngoài, vào đi. Nắng nóng, cẩn thận thân mình."

A Hỉ gật đầu. Lư Viên thấy cậu, định hành lễ, nhưng bị ánh mắt cậu ngăn lại. Lư Viên nói: "Phu lang, mời lên lầu ba. Ta sẽ gọi tiểu nhị sắp xếp."

"Không cần, ngươi bận đi. Có gì, ta bảo Tiểu Vũ gọi" A Hỉ đáp.

Tống Diệu, Tôn Liễu Nhiễm ngỡ ngàng nhìn A Hỉ lên lầu ba, kinh ngạc trước vẻ đẹp của cậu. Lư Viên hỏi: "Tiểu thư, còn muốn nhã gian không?"

Tống Diệu tỉnh lại, nhíu mày: "Hắn dựa vào gì mà được lên lầu ba?"

Dù đẹp, nhưng áo quần thường, không xa xỉ, sao bỏ năm mươi lượng làm hội viên chỉ để vào nhã gian?

Lư Viên cười: "Tiểu thư, đừng trông mặt bắt hình dong. Vị phu lang đó được lên lầu ba. Nếu thích nhã gian gần cửa sổ, sao không làm hội viên, khỏi lo hết chỗ?"

Tống Diệu hừ: "Ai rỗi hơi bỏ năm mươi lượng làm hội viên? Lầu hai thì lầu hai. Ta không như hạng bần hàn mà cứ vờ vĩnh phong lưu."

A Hỉ vào nhã gian lầu ba, nhớ Dương Diệp bảo rảnh thì đến Phúc Hỉ Trai. Nhã gian rộng, có trường kỷ ngủ trưa, kệ sách hơn hai mươi cuốn, bàn bày hoa, thoang thoảng thanh hương, tao nhã. Tiểu nhị mang khối băng hóng mát. Cửa sổ mở, ngắm phố rõ ràng, nắng không lọt, gió mát lùa vào, thoải mái hơn ở nhà. Tâm ý phu quân đều ở đây.

Tháng sau, Phúc Hỉ Trai đi vào quỹ đạo, Dương Diệp tính đưa xâu que lên kinh. Hắn còn nhàn, sợ cuối năm lễ lớn, bận không quản được. Chỉ cần khởi đầu tốt, người nhà làm tiếp. Vạn sự khởi đầu nan, hắn phải ra mặt.

Tài chính Phúc Hỉ Trai đang thu hồi, nhưng không dám mở rộng. Nguyên liệu, lương công nhân cần bạc. Hắn không định mua hay thuê tiệm đắt đỏ, bán bình dân nên bày sạp tích vốn là tốt nhất.

Nói là làm, hắn vẽ bản nháp, nhờ gia nhân tìm thợ mộc làm xe đẩy, điều thợ làm xâu que từ nhà lên. Xâu que dễ bán, chỉ cần hướng dẫn là thu tiền tốt.

Dư Đạt, đầu bếp thu nhận từ dân chạy nạn, dạy đồ đệ giỏi. Ở Văn Dương, hắn làm xâu que, quản sạp, tâm tư linh hoạt. Được bày sạp ở kinh thành, hắn phấn khởi. Gia nhân trẻ nghe chuyện Tiểu Lục, từ tiểu nhị thành chưởng quầy, ai chẳng muốn tiền đồ như vậy. Không cần Dương Diệp dặn, Dư Đạt cũng biết chọn phố bán tốt.

Hạ triều, mặt trời ngả về tây, Dương Diệp dẫn A Hỉ đi dạo, xem sạp Dư Đạt. Hài lòng, hắn thấy Dư Đạt không ngại ngùng, thét vang, nửa phố nghe rõ. Sạp đông người, Dư Đạt vừa thu tiền vừa chào hàng.

A Hỉ nói: "Đồ đệ Dư Đạt giống hắn, vui vẻ, hiền lành, hợp để làm ăn."

Dương Diệp đắc ý với người nhà. Dân quê thuần phác, ít toan tính, được lợi là nhớ ơn, cố gắng báo đáp. Nhà chưa có bạch nhãn lang.

Hai người giả làm khách, mua xâu que, thêm không khí. Dư Đạt lanh lợi: "Nhìn, sạp ta ngay lão gia phu lang cũng mua! Dầu ớt dùng dầu cải tốt nhất, cay nồng. Dạ dày giòn, nhắm rượu hay ăn cơm đều ngon."

"Lão gia, thử miễn phí này!" hắn mời.

Dương Diệp ăn thử, nhíu mày, rồi giãn ra: "Ngon, cay vừa, mát miệng, không nóng. Gói vài xâu, ta mang về ăn khuya."

Dư Đạt gói hàng, Dương Diệp đút A Hỉ miếng động mạch. Xung quanh trầm trồ, kinh thành cởi mở, không chỉ trỏ, mà khen phu thê ân ái.

"Cho ta vài xâu, giá sao?" khách hỏi.

"Mặn ba văn, chay một văn" Dư Đạt đáp.

Khách khen rẻ. Lộn xộn mười văn, xâu que ngon, giá thấp, ai cũng vui. Một người nói: "Ngon, ta ngày nào cũng đến phố này nhậu, sẽ ghé mua."

Sinh ý khởi sắc, Dương Diệp và A Hỉ rút lui. Gia nhân Lý Cam mời dự tiệc tối. Dương Diệp chia xâu que cho hạ nhân, mang hộp đồ ăn đến phủ Lý Cam, khen không ngớt. Sau đó, hắn ít quản sạp, không phải bỏ mặc, mà công vụ bỗng bận rộn.

Hoàng đế giao nhiệm vụ, bảo hắn chỉnh lý thiên tai và thi cử ba năm qua của tân đế. Quyển sách chất đống, hắn phải đọc, sắp xếp, trong mười ngày. Hạ triều phải tăng ca, bận tối tăm mặt mày.

Lý Cam dọn sách, bực tức: "Ta hỏi, việc lặt vặt này vốn người dưới làm. Hoàng thượng điểm danh ngươi, chắc Tống Đình Du tuần tra Hàn Lâm Viện, thấy ngươi rảnh rỗi, nên cáo trạng."

Dương Diệp lắc tay bàn mỏi nhừ: "Biết hắn muốn trị ta, nhưng ta thượng triều đúng giờ, vậy mà hắn vô sỉ cáo trạng. Ngày nào ta chẳng hạ triều đúng giờ."

Lý Cam nói: "Hắn không đi, nghĩ thuộc hạ cũng không được đi."

Dương Diệp thở dài: "Quan lớn hơn một bậc, đúng là đè chết người."

Hắn bực: "Ghi chép trích lời hoàng đế, quan viên viết cẩu thả, phải đoán mò."

Lý Cam liếc sách: "Ngươi tưởng ai cũng như chúng ta, khoa cử tôi luyện? Nhiều quan kinh thành kế nghiệp phụ thân, năng lực kém, làm tiểu quan bảy tám phẩm. Nhưng phụ thân chức cao, ai dám trách?"

Dương Diệp cười khổ: "Làm tốt, biết đâu đời chúng ta, con cái kế nghiệp, khỏi phải khổ thi khoa cử."

Lý Cam gật đầu: "Cũng đúng, chúng ta mới vào quan trường, nửa đời còn lại tiền đồ sáng lạn."

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 74

Dương Diệp bận rộn công vụ triều đình, A Hỉ rảnh rỗi, hay đến Phúc Hỉ Trai, thỉnh thoảng bảo Lư Viên mang sổ sách lên kiểm tra. Cậu vốn không quá để tâm việc kinh doanh, nhưng xem sổ để giết thời gian, đồng thời đảm bảo người trông tiệm cần cù, thành thật.

Hôm nay, A Hỉ đến Phúc Hỉ Trai vào buổi chiều, sau giấc trưa. Tiệm đông, tầng một gần kín chỗ, quầy trước vài người, không rõ tính tiền hay mua điểm tâm mang đi. Trong đám đông, A Hỉ liếc thấy thiếu phó Giang Giản. Cậu bước tới, Giang Giản cũng thấy cậu, định hành lễ, nhưng bị ông ngắt lời: “Ngoài này không cần giữ lễ.”

“Đại nhân thật khiêm tốn,” A Hỉ nói.

Giang Giản cười: “Không phải khiêm tốn. Ngươi hành lễ, dân chúng nhận ra ta, lại đến bái lạy, chẳng phải phiền nhiễu dân sao?”

A Hỉ mỉm cười: “Đại nhân cũng đến mua điểm tâm Phúc Hỉ Trai?”

Giang Giản vuốt râu: “Phu nhân nghe Văn Phố mở tiệm điểm tâm mới, ngon miệng, sai ta hạ triều mua về.”

A Hỉ thấy Giang Giản dịu dàng, nghĩ ông là người thương vợ, yêu gia đình. “Đại nhân và phu nhân tình cảm thật đáng ngưỡng mộ.”

Giang Giản cười lớn: “Ta muốn ghé sạp xâu que ngoài kia, nhấm nháp với rượu, tiếc là sạp đông hơn Phúc Hỉ Trai. Xếp hàng cả hai bên, đến đây thì bên kia bán hết.”

A Hỉ liếc Lư Viên đang bận tính tiền, biết Giang Giản phải chờ lâu. “Sao đại nhân không lên nhã gian lầu ba ngồi? Tại hạ sai gia nhân mua xâu que cho ngài?”

“Không ổn, ngươi không biết bên kia đông thế nào, để gia nhân phơi nắng lại uổng công.”

“Không sao, đại nhân chờ chút là được.”

Thịnh tình khó chối, Giang Giản theo A Hỉ lên nhã gian lầu ba. Nửa khắc sau, tiểu nhị mang điểm tâm và đồ uống: bánh hoa hồng A Hỉ thích, nước mơ chua mới đang được ưa chuộng. Giang Giản cảm thán nhã gian hiệu quả, vừa ngồi đã có đồ, không như dưới lầu xếp hàng.

A Hỉ đưa thực đơn cho Giang Giản: “Bánh hoa hồng và bánh trứng chảy còn không?”

Tiểu nhị đáp: “Còn, nhưng không nhiều. Quý khách muốn mang đi hay dùng tại đây?”

Giang Giản ngạc nhiên: “Mang đi được? Vậy mười bánh mỗi loại, thêm các món đặc trưng hai ba cái.”

Đồ uống nhiều, Giang Giản đoán A Hỉ uống không hết, tiếc phí, nên uống thử nước dương mai của cậu. Nước ướp lạnh, thêm mật ong, một ngụm hết nửa ly, giải khát tuyệt vời. Ông khen nhã gian tiện lợi, không xếp hàng, muốn mua bao nhiêu cũng được.

“Nghe nói nhã gian Phúc Hỉ Trai khó đặt, lầu ba cần hội viên. Ngươi đặt thế nào?” ông hỏi.

A Hỉ rót thêm nước dương mai: “Phu quân đặt. Nếu đại nhân muốn mở tiệc mời bạn, phu quân sẽ giúp đặt nhã gian.”

Giang Giản cười: “Dương Diệp có bản lĩnh, đối đãi ngươi thật tốt.”

Gia nhân mua xâu que mang về hộp đồ ăn. Giang Giản không giấu nổi thích thú, mở ngay, thấy hai mâm lớn, một mặn một chay, vỗ râu cười: “Đúng món này! Tối nay mời lão bằng hữu nhậu hai ly.”

“Đại nhân thích, chỉ cần sai bảo, phu quân sẽ mang đến,” A Hỉ nói.

Giang Giản ngạc nhiên: “Sao mua nhanh vậy?”

A Hỉ thẳng thắn: “Đây là sạp nhà. Đại ca ở Văn Dương huyện mở tiệm, mới phái người lên kinh. Giá cửa hàng kinh thành cao, đành mở sạp trước.”

Giang Giản bất ngờ, nhưng hợp lý. Không phải sạp nhà, sao mua nhanh thế? “Sạp đồ ngon, sinh ý tốt, chẳng mấy chốc sẽ sớm mua được cửa hàng.”

“Mượn lời chúc của đại nhân” A Hỉ đáp.

Giang Giản vui vẻ xách hộp đồ đi. A Hỉ ở nhã gian đến khi mặt trời lặn, về trạch viện thì Dương Diệp cũng vừa về. Cậu kể chuyện gặp Giang Giản. Dương Diệp không bất ngờ. Hôm nay xử lý xong công vụ, hạ triều ghé phố nhỏ, thấy đội mua xâu que xếp hai hàng, làm ăn phát đạt. Giang Giản mua không lạ, thậm chí hắn thấy hai thái giám trong hàng.

A Hỉ khéo léo, không cần hắn nhắc cũng biết làm. Tối đến, Khải Phúc dọn sạp về, Dương Diệp kiểm tra sổ. Sạp bán nửa tháng, trừ chi phí nguyên liệu, kiếm gần trăm lượng bạc! Hắn biết kinh thành tiêu tiền mạnh, nhưng không ngờ đến mức này.

A Hỉ nói: “Ở Văn Dương, khách mua xâu que lẻ tẻ, mười que là nhiều, giá rẻ. Kinh thành, họ mua cả hộp, kiếm nhiều hơn.”

Dương Diệp ôm A Hỉ, tâm tình vui vẻ: “Vậy chẳng đến ba tháng nữa, ta sẽ mua thêm cửa tiệm, thuê thêm người.”

Khải Phúc nghe, mừng rỡ. Có tiệm, khỏi gió mưa, thêm người, hắn bớt mệt, có kẻ sai vặt. A Hỉ thưởng Khải Phúc ít bạc vì làm tốt. Khải Phúc cầm tiền, liên tục tạ ơn.

“Tốt, đi nghỉ đi” Dương Diệp nói.

Khải Phúc cất bạc, chưa đi: “Lão gia, phu lang, nô có việc bẩm báo.”

“Hôm nay dọn sạp, có người gọi nô, muốn mua bí kíp xâu que giá cao.”

Dương Diệp nhíu mày: “Biết là ai không?”

“Nô không rõ, chỉ nói bí kíp không bán. Người đó bảo suy nghĩ kỹ, mai cùng giờ họ quay lại, chờ trả lời.”

Dương Diệp trầm ngâm: “Đã rõ. Mai ta tự đi.”

Khải Phúc đi, A Hỉ nói: “Kinh thành người nhanh tay. Mới khai trương, đã nhăm nhe rồi.”

“Thứ làm người đỏ mắt, ai cũng muốn hớp canh. Xâu que là sạp nhỏ, dễ đoạt, họ muốn nhanh tay cướp lấy,” Dương Diệp đáp. “Đừng lo, mai ta đến, nắm rõ trong lòng.”

Hôm sau, hạ triều, Dương Diệp thay thường phục, đến phố nhỏ. Sạp xâu que đông, hắn thấy vài gia nhân quen mặt từ nhà quan viên, khó phân biệt. Sợ bị nhận ra, hắn vào tiệm mì thịt dê, gọi bát mì tạp dê. Tiệm nhỏ, năm sáu bàn, ít khách. Tiểu nhị bưng bát mì rắc hành: “Khách quan, chờ chút, khách trước cũng gọi mì tạp dê, phải đợi.”

“Không sao” Dương Diệp đáp.

Hắn lạ, trước đây mì tạp dê ít ai ưa. Ở Văn Dương, tiệm mì thịt dê đa số gọi thịt dê, hiếm ai gọi tạp dê vì mùi nặng. Hắn thích thêm ớt, át mùi, ăn ngon. Tiểu nhị giải thích: “Trước ít người gọi tạp dê, nhưng từ khi sạp xâu que mở, mì tạp dê bán chạy. Không mua được xâu que, khách ghé đây gọi mì, thêm ớt, giống ngài.”

Dương Diệp cười, không đáp. Xâu que kéo sinh ý xung quanh, như ở Văn Dương. Nhưng kinh thành đông hơn, xếp hàng dài. Hắn trả tiền, thong thả ăn mì, quan sát sạp. Mì nóng, canh thơm, trời hè mồ hôi tuôn, ăn xong, tiệm đông, hắn ngồi lại, ngoài trời nắng gắt.

Giờ Dậu bốn khắc (18h), cỗ kiệu dừng gần ngõ nhỏ, không ai xuống. Đến khi xâu que bán hết, khách tản đi, Khải Phúc thu dọn, đẩy xe rời, người trong kiệu mới xuất hiện. Không oan gia không gặp, là Tống Nhất Dục.

“Người bán rong, hôm qua hỏi, nghĩ kỹ chưa?” gia nhân Tống gia đe dọa, dụ dỗ. “Công tử chúng ta niệm ngươi vất vả, thêm năm mươi lượng, tổng hai trăm lượng. Đủ mua tiệm nhỏ, cưới vợ, hơn phơi nắng.”

Khải Phúc biết hai trăm lượng chẳng là gì. Nửa tháng kiếm trăm lượng, sinh ý đang hăng, hai tháng đủ tiền họ đưa. Lão gia không thèm, hắn cũng chẳng bán. “Công tử, bí kíp là của lão gia. Nô chỉ làm thuê, đâu biết bí kíp mà bán.”

Tống Nhất Dục cười lạnh: “Giảo hoạt thật.”

Hôm qua sai gia nhân không xong, hắn tự ra mặt: “Thêm năm mươi lượng!”

“Ngài thêm năm trăm lượng, nô cũng không làm chủ được.”

Khải Phúc định đẩy xe đi, gia nhân Tống gia chặn đường. “Nếu làm cho chủ, lão gia ngươi là ai?”

Chưa kịp đáp, Dương Diệp từ tiệm mì bước ra: “Ồ, Tống công tử? Sao vậy, mua không được, nổi giận cản người bán rong về nhà?”

“Xem ra Tống công tử thích hoành hành ở kinh thành.”

Tống Nhất Dục thấy Dương Diệp, giận sôi máu. Nếu không vì hắn, mình chẳng bị Giang Giản cáo trạng, bị phụ thân cấm túc. Hôm nay muốn lập công cho phụ thân, lại gặp hắn. Dương Diệp là lục phẩm quan, Tống Nhất Dục không chức, đành cười gượng hành lễ: “Dương đại nhân nói đùa. Nghe đồ ăn này ngon, tiểu muội thích, ta đến xem, ai ngờ bán hết. Chỉ muốn hỏi có đặt được không, mai ra sạp lúc nào.”

Dương Diệp kéo dài giọng: “Ra là vậy. Nhưng Tống công tử mua đồ ăn, cần gì bày trận lớn, dọa người bán rong, khiến dân chúng hiểu lầm, tổn danh dự công tử, còn hại Tống đại nhân chạy vạy dẹp tin đồn.”

Tống Nhất Dục tái mặt: “Dương đại nhân tốt bụng, lo cả việc Tống gia. Xem ra triều đình rảnh rỗi.”

“Ta chỉ là tiểu quan lục phẩm, lo việc trong bổn phận. Triều đình rảnh hay không, ta chẳng làm chủ được” Dương Diệp đáp. “Ta xin cáo từ.”

Tống Nhất Dục mừng thầm, nghĩ không còn chướng mắt, dễ làm việc. Nhưng Dương Diệp quay lại, gọi: “Khải Phúc, còn không đi.”

Hắn đi hai bước, quay đầu nói với Tống Nhất Dục: “À, bí kíp nhà ta không bán. Tống công tử rộng rãi, sạp nhỏ nhà ta chịu không nổi.”

Tống Nhất Dục cứng người, hiểu ra Dương Diệp biết tên Khải Phúc vì đây là sạp nhà hắn. Mặt lúc xanh lúc đỏ, vừa bực vừa xấu hổ: “Dương đại nhân rảnh rỗi, chịu hạ mình mở sạp.”

“Tống công tử nói quá. Ngươi đã hạ mình mua, ta ngại gì mà không bán” Dương Diệp đáp.

Tống Nhất Dục mất mặt, quát gia nhân: “Đứng đó làm gì? Đi!”

Nhìn kiệu rời phố, Khải Phúc hớn hở: “Đại nhân lợi hại, chỉ vài câu đã đuổi được Tống thiếu gia.”

Dương Diệp dặn: “Đây là Tống Nhất Dục, con Tống đại học sĩ. Lần này đá phải ván sắt, về sẽ lồng lộn. Ngươi bán sạp, cẩn thận, đừng để họ nắm thóp.”

Khải Phúc nghiêm túc gật đầu.

Tống phủ

Tống Đình Du nghe quản gia nói đại thiếu gia ra ngoài vì việc sạp nhỏ, đang mừng, thì thấy Tống Nhất Dục mặt mày xám ngoét trở về, biết ngay không thành. “Người bán rong không bán?”

Tống Nhất Dục thở dài, lắc đầu.

“Ba trăm lượng mà không động lòng, chắc có người sau lưng.”

“Cha đoán như thần, biết người sau lưng là ai?”

Tống Đình Du đổi sắc: “Chẳng lẽ là thủ hạ thế tử?”

Kinh thành, sản nghiệp thế tử lớn, cung cấp nửa lá trà thành. Làm món lạ không bất ngờ. Tống Nhất Dục đi mua bí kíp, liệu có đắc tội thế tử?

Tống Nhất Dục căm giận: “Không phải! Sạp đó là của Dương Diệp!”

Tống Đình Du thở phào, rồi mặt sụp xuống: “Dương Diệp? Thật sao?”

“Sao giả được? Hôm nay ta chặn người bán rong, gặp Dương Diệp, hắn thừa nhận.”

“Lại là hắn!” Tống Đình Du đập bàn.

Hắn bực bội, hối hận từng chặn đường Dương Diệp, tiếc nuối không chiêu mộ được, bực Tôn Liễu Nhiễm không biết điều. Không lôi kéo được Dương Diệp, hắn trút giận lên hắn. “Hắn không bán thì thôi. Sạp nhỏ, đồ tầm thường, dân chúng thích mới lạ. Người có danh dự chẳng mua, không làm nên trò trống gì.” Chưa hết giận, hắn nói: “Bảo Diệu Diệu ít qua lại với Tôn Liễu Nhiễm, kẻo học thói xấu.”

Tống Nhất Dục liếc phụ thân, không dám nói thêm.

Mùng bảy tháng bảy, Khải Phúc báo Dương Diệp nhận đơn lớn. Một quan lão gia mừng thọ, đặt hai mươi cân xâu que, mặn chay mỗi loại một nửa. Dương Diệp nghe Hàn Lâm Viện nói, tướng quân hộ vệ đại thọ năm mươi, hoàng thượng định tổ chức lễ. Tướng quân đắc ý, mở tiệc mời quan viên vào ngày kia, chắc là nhà này đặt.

“Nhận, sao không nhận?” Hai mươi cân, không cần xiên, tiện lợi.

Hôm sau, hạ triều, A Hỉ đưa thiệp mời. Tướng quân mời cả hắn, tiểu lục phẩm. Không thù oán, Dương Diệp chuẩn bị lễ hậu, định đi dự. Muốn dẫn A Hỉ, nhưng sợ đông người lộn xộn, đành đi một mình.

Tiệc tối náo nhiệt, ngoài phủ tướng quân nhiều kiệu lớn nhỏ, quan viên cười nói, bỏ vẻ nghiêm nghị trên triều đình. Tướng quân năm mươi, nhưng tinh thần mạnh mẽ, mặt hồng hào, tiếp khách nhiệt tình.

Kiểm thiệp, đưa lễ, Dương Diệp mới nhậm chức, ít bạn, định vào thẳng. Ai ngờ đụng Tống Đình Du đang cười nói. Hai người ngẩn ra, hành lễ như không quen, rồi tránh nhau.

Nhưng tránh không được, tiệc xếp chỗ, tướng quân tách quan văn và quan võ. Dương Diệp ngồi cùng bàn Tống Đình Du. Dù cách ứng, họ giữ mặt hòa tâm bất hòa, khó tránh tranh phong.

Sự nổi lên từ mâm đồ ăn. Tỳ nữ dọn mâm xâu que từ sạp Dương Diệp, dù không xiên, người sành nhận ra ngay. Bình thường xếp hàng khó mua, nay tướng quân đặt cả mâm. Quan viên khen tướng quân bản lĩnh, nhân mạch rộng. Lời khen chạm nghịch lân Tống Đình Du.

Đã bực vì Dương Diệp được mời, nay nghe khen xâu que, hắn càng khó chịu, lạnh mặt: “Chỉ là đồ tầm thường, sạp nhỏ bán, tướng quân lại đặt lên tiệc, thật giản dị.”

Cả bàn im lặng. Lễ Bộ thị lang giảng hòa: “Hạ quan thấy món này hợp nhậu. Tướng quân chuẩn bị chu đáo cho võ quan, nghe nói nhà ông cất rượu ngon, cần đồ nhắm xứng.”

Tống Đình Du không xuống thang: “Chỉ võ quan thô kệch mới không kén, ăn được thứ này.”

Dương Diệp thấy quan viên đang gắp dạ dày dừng tay. “Tục ngữ nói rau xào mỗi người một sở thích. Tống đại nhân không thích, không động đũa là được.”

Tống Đình Du liếc hắn: “Ta không động. Quan triều đình ăn thứ này, bá tánh tưởng triều đình không trả lương.”

“Tống đại nhân nói cứ như xâu que khó nuốt. Hai hôm trước ta xếp hàng mua, thấy tỳ nữ Tống phủ cũng đến. Chẳng lẽ Tống phủ mua để thưởng hạ nhân?”

“Xâu que có gì tệ? Nguyên liệu bình dân, nhưng làm ra ngon, giá rẻ, bá tánh phú thương đều mua được. Hoàng thượng bảo bỏ tư tưởng cũ, sao Tống đại nhân khắt khe với món sạp nhỏ?”

Muốn mỉa Dương Diệp, Tống Đình Du lại chọc giận cả bàn, tự chuốc xấu hổ. Hắn bực, trừng Dương Diệp, ngậm miệng. Dương Diệp nhấp canh, suýt phì cười. Mấy hôm ngậm bồ hòn vì công vụ, nay thấy mặt Tống Đình Du, bực tức tan biến. Tống Đình Du tức điên, dám ám mỉa hắn trong tiệc, lại đắc tội cả bàn.

Hắn nghĩ nếu lời này đến tai tướng quân, không biết quan văn và võ quan có đánh nhau không. Ngồi xem náo nhiệt, sẽ thật thống khoái.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 75

Tháng bảy trời nóng bất thường. Ban đêm đặt khối băng trong phòng ngủ để mát, nhưng chưa đến nửa đêm băng đã tan gần hết. Mùa hè, khối băng đắt đỏ, khó mua, nhà chỉ dám dùng tiết kiệm.

Nửa đêm, băng tan hết, không còn mát, dễ làm người tỉnh giấc. Dương Diệp mấy đêm bị nóng tỉnh, còn A Hỉ từ khi mang thai thường ngủ say, ít khi vì nóng mà tỉnh dậy. Hôm nay, băng tan hết, hắn như thường lệ bò dậy, mở hé cửa sổ. Mùa hè muỗi nhiều, mở cửa sổ cũng ồn, hắn cầm cây quạt trở lại. Vừa vén màn, thấy A Hỉ đã tỉnh.

"Quấy em à?" hắn hỏi.

A Hỉ trở mình, chỉnh cổ áo, giọng ngái ngủ pha chút bực bội: "Nóng quá."

Dương Diệp nằm cạnh, nhẹ nhàng quạt: "Nghe nói kinh thành đang chuộng loại vải gấm mát, ta sai gia nhân đi đặt mua rồi."

"Sao chàng cũng thích mua mấy thứ thời thượng này?" A Hỉ hỏi. Ngày thường Dương Diệp ít để ý quần áo. Hồi ở thôn, hắn từng dẫn cậu đi tiệm vải mua vải thô. Sau này nhà khá giả, hắn đưa bạc, để cậu tự may quần áo.

"Nghe nói vải gấm mát mỏng như tơ, nhẹ, mặc mát mẻ. Trời đang nóng, nếu mua ít, may cho em bộ áo lót mặc ban đêm. Nếu mua nhiều, làm áo trong mặc hàng ngày."

A Hỉ cười: "Người ta tranh mua làm áo ngoài khoe sang, chàng lại muốn làm áo trong."

Dương Diệp xoa tóc cậu: "Em mặc cho ta xem là đủ, cần gì áo ngoài? Với lại, một người nam nhân hiển hách hay không, đâu chỉ nhìn vào quần áo."

A Hỉ ngước nhìn: "Thế nhìn gì?"

Dương Diệp ghé sát tai cậu: "Dĩ nhiên là xem phu lang nhà hắn xinh đẹp thế nào."

A Hỉ đỏ mặt, đẩy hắn ra: "Nóng chết được, tránh ra đi."

Dương Diệp cười, lăn sang bên cạnh, tiếp tục quạt: "Giường nhà mình hơi nhỏ, mùa hè ngủ nóng thật. Hay ta gọi thợ làm giường to hơn, hè ngủ giường lớn, đông ngủ giường nhỏ này?"

A Hỉ quay sang: "Không đáng."

Dương Diệp nhếch miệng, ghé sát cậu: "Sao không đáng? Tiếc bạc à? Hay tiếc ta ngủ xa em?"

A Hỉ bị đoán trúng tâm tư, mặt ửng hồng, bực mình: "Chỉ biết nói bậy! Chàng ngủ nữa không, mai còn thượng triều kìa!"

Hai người đùa giỡn đến khuya, sau nửa đêm hầu như không ngủ. Sáng hôm sau, Dương Diệp thượng triều, tinh thần uể oải. Bình thường triều hội chỉ vài câu, hôm nay kéo dài, đầu hắn trướng đau. May mà đứng hàng sau, hắn thấy vài đại thần bước ra tấu, báo Giang Nam khô hạn, lo nạn châu chấu xâm nhập.

Nói mãi, Dương Diệp nghe choáng váng. Sau lễ quỳ lạy, hắn vỗ mông, muốn về Hàn Lâm Viện nghỉ ngơi. Bỗng nghe gọi:

"Dương Diệp! Chậm đã!"

Hắn quay lại, thấy thiếu phó Giang Giản bước nhanh tới, thầm kêu xui. Chẳng lẽ thượng triều lơ đễnh bị bắt quả tang?

"Thiếu phó đại nhân?" hắn hỏi.

"Gọi mà không nghe, nghĩ gì thế?" Giang Giản hỏi.

Dương Diệp ho khan: "Nghĩ chuyện các đại thần tấu."

Giang Giản cười lớn: "Hiếm khi ngươi có tâm."

Sợ ông kéo dài đề tài, Dương Diệp vội đổi chuyện: "Đại nhân tìm ta có việc?"

"Hạ triều, ta muốn mở tiệc đãi bạn. Ngươi đặt giúp ta nhã gian ở Phúc Hỉ Trai được không?"

"Đại nhân muốn, dĩ nhiên được."

Giang Giản vuốt râu hài lòng: "Tốt lắm."

"Hạ quan về Hàn Lâm Viện trước đây."

Giang Giản gật đầu, chợt nhớ gì đó, gọi lại: "Đến lúc đó ngươi cũng tới."

Hạ triều, Dương Diệp theo lời Giang Giản đến Phúc Hỉ Trai tiếp khách. Nghĩ người được Giang Giản trọng đãi không tầm thường, để ông có mặt mũi, hắn sáng sớm đến nhã gian dọn dẹp, chuẩn bị điểm tâm đang bán chạy.

Xong xuôi, hắn ngồi trên đệm mềm, nhấp ngụm nước dưa hấu ướp lạnh, nghe tiếng bước chân lên lầu. Hắn mở cửa nhã gian, thấy Giang Giản, vội đón. Nhưng khi nhìn người phía sau, dù trấn tĩnh, hắn vẫn giật mình.

"Không cần hành lễ" người mặc thường phục, phe phẩy quạt xếp, lên tiếng trước.

Dương Diệp cung kính đáp: "Vâng."

Người đó là Kỷ Văn Đế. Vào nhã gian, Dương Diệp phức tạp liếc nhìn Giang Giản. Ông cười: "Không sao, Hoàng thượng chỉ muốn ra ngoài dạo chơi thôi."

Kỷ Văn Đế ngồi xếp bằng trên trường kỷ, xem thực đơn, không ngẩng đầu: "Lão sư bảo tiệm này điểm tâm độc đáo, tên cũng lạ."

Ông đặt thực đơn xuống: "Dương Diệp, ngươi chọn món ngon mang lên đi."

"Vâng, vi thần đi ngay" Dương Diệp đáp.

Hắn định xuống lầu, Kỷ Văn Đế nói thêm: "À, món gây tranh cãi ở tiệc mừng thọ tướng quân, mang lên chút."

Dương Diệp thót tim. Không ngờ việc nhỏ ở tiệc tướng quân lại đến tai hoàng đế. Kỷ Văn Đế tuổi trẻ, nhưng thủ đoạn không nhỏ, tai mắt khắp nơi, ngay cả xích mích nhỏ cũng không thoát khỏi người.

Trong nhã gian, Giang Giản và Kỷ Văn Đế uống nước dưa hấu. Dương Diệp hỏi: "Hoàng thượng giận vì chuyện Tống học sĩ?"

"Tống học sĩ xấu tính chẳng phải mới đây. Trẫm không rảnh so đo" Kỷ Văn Đế nói. "Chỉ tiếc tiệc mừng thọ vui vẻ của tướng quân bị phá."

Giang Giản cười: "Quan văn võ từ lâu hay cãi vã. Tiệc không đánh nhau đã tốt rồi. Quan văn cãi nhau, tướng quân chắc cũng an ủi phần nào."

Dương Diệp mang xâu que về, nghe hai người trò chuyện. Kỷ Văn Đế bỏ long bào, như gỡ gông cùm, nói năng bình dị hơn trên triều. Hồi là hoàng tử nhàn tản, người thích tự do. Lên ngôi, bị giam trong cung, nên hay lén ra ngoài với Giang Giản chắc để tìm vui. Nghĩ vậy, Dương Diệp thoải mái hơn.

"Hoàng thượng mời người nếm thử" hắn nói.

Hắn cho tiểu nhị mang điểm tâm đủ loại, tuy mỗi thứ ít, nhưng bày ra đầy bàn, thêm xâu que. Trong cung mỹ vị nhiều, nhưng chỉ cầu kỳ hơn, đựng trong vàng bạc. Với Kỷ Văn Đế, mới lạ là mấu chốt.

Ngươi nếm điểm tâm, uống thử đồ uống, gắp xâu que, miệng cay đỏ, nhưng không bình phẩm ngon dở. "Dương Diệp ngày thường nói nhiều, sao giờ im lặng thế?"

Bị điểm danh, Dương Diệp giật mình: "Vi thần khi nào nói nhiều?"

"Thi đình, ngươi chẳng phải mạnh miệng lắm sao?"

"Hoàng thượng cứ trêu thần."

"Trong triều là quân thần, ngoài này tuổi ta với ngươi tương đồng, coi như là bạn."

Dương Diệp cười gượng, hầu hạ ăn uống. Thấy hoàng đế ăn nhiệt tình, Giang Giản lên tiếng: "Hoàng thượng, đừng ăn tạp, cẩn thận hại thân."

Kỷ Văn Đế chậm rãi buông đũa, tựa vào trường kỷ: "Ăn uống thế này, phiền muộn cũng tan bớt."

Giang Giản nói: "Hoàng thượng đừng lo, triều thần sẽ chia sẻ với người việc trong thiên hạ."

"Nếu ai cũng dùng được, trẫm đâu phải phiền não" Kỷ Văn Đế nhìn Dương Diệp. "Hồi thi đình, ngươi thao thao bất tuyệt, giờ có gì không đáng tin?"

"Thần không dám nói bậy."

"Thật sao?"

Giang Giản nhớ dáng vẻ uể oải của Dương Diệp trên triều, biết hắn lơ đễnh, sợ bị hoàng đế trách. Ông chen vào: "Hoàng thượng ra ngoài giải sầu, sao lại nhắc chuyện triều đình, làm phí chuyến đi chơi?"

Kỷ Văn Đế phe phẩy quạt, cười khẽ, nhìn Dương Diệp rồi Giang Giản, giọng hơi ghen: "Phải, nghe lão sư. Lão sư giờ thiên vị Dương Diệp rồi."

"Hoàng thượng nói gì vậy? Lão thần dẫn ngài ra ngoài cung, chỉ mong ngài vui, không muốn ngài uổng chuyến đi" Giang Giản đáp.

Dương Diệp cười thầm. Mặt trời lặn, hắn tiễn hai vị đại nhân. Nhìn Kỷ Văn Đế và Giang Giản lên kiệu, hắn thở phào.

"A Diệp" A Hỉ bất ngờ xuất hiện.

"Sao em lại ở đây?" Dương Diệp kéo cậu lại.

"Gia nhân bảo chàng đến Phúc Hỉ Trai, lâu không về, nên em đến đón."

Hai phu phu thân mật trò chuyện, bước dưới hoàng hôn trở về.

Trong kiệu, Kỷ Văn Đế nhìn qua mành, thấy hai người, hỏi Giang Giản: "Tiểu ca nhi kia là phu lang Dương Diệp? Hình như có thai."

"Đúng vậy. Dương Diệp rất sủng phu lang. Lão thần gặp cậu ta, không chỉ dung mạo nổi bật, còn rất lễ nghĩa. Hồi Dương Diệp không bái nhập Tống gia, chắc liên quan đến phu lang."

"Nói thêm xem?"

Giang Giản kể: "Nghe nói Tống Đình Du muốn gả cháu họ, Tôn Liễu Nhiễm, cho Dương Diệp. Hắn trân trọng phu lang, nên không ưng hôn sự. Tống Đình Du khó tính, tan rã là khó tránh."

Kỷ Văn Đế trầm ngâm: "Trong triều liên hôn không ngừng, dùng nữ tử hay tiểu ca nhi để củng cố địa vị. Lão thần quen rồi, đâu để ý họ có muốn hay không."

Ông hỏi tiếp: "Phu lang Dương Diệp tên gì?"

"Không rõ đầy đủ, hình như là A Hỉ. Tiểu ca nhi quê mùa, tên thường qua loa."

"Chưa nghe tên này, nhưng trẫm thấy quen, hình như từng gặp ở đâu đó."

Giữa tháng bảy, thoáng cái đến Trung thu. Hàn Lâm Viện bắt tay chuẩn bị lễ Trung thu. Dương Diệp lại bù đầu vào công việc.

Hắn vừa viết xong kế hoạch, Ôn Hàn bước vào: "Dương huynh, còn ngồi đây? Hoàng thượng triệu quan viên thượng triều."

Hắn buông bút: "Hai hôm trước mới thượng triều, sao hôm nay lại triệu?"

"Ai biết ý Hoàng thượng? Thượng triều tuy cố định, nhưng ngài muốn triệu, ta đâu cãi được."

"Ngươi rửa tay đi, đến thiên điện chờ. Chậm là bị trừ bổng lộc đấy."

Dương Diệp đứng dậy: "Được, ta biết rồi, ngươi đi trước đi."

Thượng triều sớm, hắn đã quen thuộc. Nhưng triệu tập bất ngờ thế này là lần đầu. Thường ngày, thiên điện ồn ào quan viên bàn tán. Hôm nay, ai nấy đều im lặng. Chưa rõ tình hình, thái giám đã gọi vào đại điện.

"Giang Nam báo lên, mong triều đình phái người đến vùng tai ương cổ vũ dân chúng, ngăn nạn châu chấu, phòng tai họa. Các khanh có ý kiến gì?"

Đại điện im phăng phắc. Dương Diệp thấy mũ cánh chuồn phía trước cúi thấp hơn thường, như học sinh trong lớp ngày xưa, bị hỏi bài, vùi đầu tránh né.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 76

Đại điện tĩnh lặng, chỉ nghe mỗi tiếng tim đập. Không khí nặng nề, áp lực đè nén.

"Triều đình thế này, chẳng lẽ không ai có ý kiến?" Kỷ Văn Đế cất giọng lạnh lùng từ ngai vàng, uy áp khiến người ngộp thở.

Mắt thấy người sắp nổi giận, các quan co vai, im lặng. Bỗng Đại Lý Tự khanh bước ra: "Khởi bẩm Hoàng thượng, Giang Nam gặp hạn hán, nếu mưa xuống, có thể giải nguy cháy lông mày, lại kìm châu chấu sinh sôi. Chi bằng sai Thái Thường Tự chuẩn bị tế trời cầu mưa."

Giang Giản cũng bước ra: "Mưa không phải tế trời là được. Tế trời chỉ an ủi lòng dân. Giang Nam xa kinh thành, dân chúng không thấy triều đình tế lễ, e chẳng an dân được. Tốt nhất phái người đến vùng tai họa tế trời, dẫn dân chúng ngăn châu chấu."

"Nếu kìm được nạn châu chấu thì tốt. Bằng không, cũng cho dân chúng Giang Nam biết Hoàng thượng luôn hướng về họ."

Kỷ Văn Đế nói: "Đạo lý này trẫm hiểu. Năm xưa cũng làm vậy. Nhưng năm nay phái ai đến Giang Nam?"

"Năm trước, Quốc Tử Giám đi vùng tai họa, Trương đại nhân bị thương chân, giờ đi lại còn khó."

Tế trời, phân phát cứu trợ thì dễ, ai đi cũng được. Nhưng Giang Nam xa kinh thành, đường dài mấy chục ngày, điều kiện khắc nghiệt. Năm ngoái, Quốc Tử Giám oán thán ngập trời, còn bị gãy chân. Quan viên kinh thành quen ngày tháng sung sướng, ai muốn nhận khổ sai này?

Làm tốt thì được lòng vua, ban thưởng hậu hĩnh. Nhưng việc này khó thành, hạn hán khó tránh, nạn châu chấu là nan đề từ thời Tiên Đế. Khúc xương cứng này, ai dám gặm? Dù khao khát thăng quan cũng chẳng dám liều.

Mọi người đứng như gà gỗ, bỗng một tiếng "Hoàng thượng" vang lên. Tất cả nhìn về người nói – Tống Đình Du.

Gần đây, đại học sĩ này bị ghét, nhưng lần này lại xung phong. Các quan vừa mừng vì khổ sai có người nhận, vừa âm thầm chờ xem kịch.

"Tống ái khanh muốn đi Giang Nam?" Kỷ Văn Đế hỏi.

Dương Diệp cũng bất ngờ. Tống Đình Du, kẻ thích lợi, sợ phiền, lại nhận việc này? Chưa kịp xem náo nhiệt, hắn nghe Tống Đình Du mặt không đổi sắc: "Lão thần bất tài, không dám nhận trọng trách. Nhưng thần có người tiến cử."

"Ai?" Kỷ Văn Đế nhướng mày.

"Tân khoa Trạng Nguyên Dương Diệp!"

Cả triều ồ lên, ánh mắt đổ dồn vào Dương Diệp đứng hàng sau.

Bị điểm danh, Dương Diệp cứng người, nuốt khan. Việc lớn thế này, sao đến lượt hắn, một tiểu quan lục phẩm? Tống Đình Du, lão vô sỉ, dám ném nồi cho hắn!

"Hoàng thượng, vi thần chưa thông thạo việc trong kinh, nếu đi Giang Nam, e là phụ kỳ vọng của người" Dương Diệp vội nói.

Giang Giản phụ họa: "Dương Diệp mới nhậm chức, phái đi Giang Nam, chưa nói đến năng lực, chỉ là tân quan lục phẩm, e dân chúng nghĩ triều đình xem nhẹ tai họa. Xin Hoàng thượng cân nhắc."

Tống Đình Du không chịu thua: "Dương Diệp tuy là tân quan, nhưng là Trạng Nguyên do Hoàng thượng chọn. Nuôi binh ngàn ngày, dụng binh một giờ. Hoàng thượng đang lo, đúng lúc hắn có thể phân ưu với người. Tân quan thì sao? Quan viên nào chẳng từng là tân quan? Không rèn luyện, mãi là tân quan. Đây là cơ hội tốt!"

Dương Diệp kẹt giữa lằn ranh, nói gì cũng khó. Trên ngai, Kỷ Văn Đế nhìn các quan tranh luận.

Bỗng phụ thân Tôn Liễu Nhiễm bước ra: "Hoàng thượng, thần thấy Tống đại nhân nói có lý. Dân chúng Giang Nam biết Trạng Nguyên do Hoàng thượng chọn, ắt sẽ cảm nhận lòng người."

Kỷ Văn Đế trầm ngâm: "Các khanh cứ nhắc Trạng Nguyên trẫm chọn. Nếu không phái Dương Diệp đi, e phụ kỳ vọng. Nhưng hắn không phải trẫm một mình chọn, mà do Lễ Bộ, Hàn Lâm Viện tuyển ra."

"Thần lỡ lời" các quan đồng thanh.

"Thôi" Kỷ Văn Đế nhìn Dương Diệp. "Hồi thi đình, ngươi luận trị châu chấu rất hay. Nay Tống đại nhân tiến cử, lần này ngươi đi Giang Nam. Có ý kiến gì không?"

Dương Diệp siết chặt triều bài, lòng không cam. Nhưng hoàng mệnh đã định, nếu cãi, không chỉ bị Tống Đình Du chèn ép, e sau này khó được trọng dụng. Hắn quỳ xuống: "Vi thần xin vâng mệnh, không phụ hoàng ân."

"Việc này cứ thế. Các khanh còn gì muốn tấu không?"

"Hoàng thượng, vi thần xin cùng Dương đại nhân đi Giang Nam khảo sát tai họa!" Lý Cam bất ngờ bước ra.

Dương Diệp kinh ngạc, trừng Lý Cam, ra hiệu hắn đừng hồ đồ.

"Lý ái khanh cũng muốn đi?" Kỷ Văn Đế hỏi.

"Tống đại nhân nói khiến thần hổ thẹn. Thần cùng Dương đại nhân cùng vào kinh, đều là tân quan. Đã cần rèn luyện, thần xin cùng đi."

Kỷ Văn Đế nhìn Tống Đình Du: "Tống ái khanh thấy sao?"

"Khởi bẩm Hoàng thượng, tân quan rèn luyện là tốt, nhưng đều đi cả, e phản tác dụng. Giang Nam tai họa không nhỏ, để tân quan trị, khó an dân tâm."

Dương Diệp hiếm khi đồng ý: "Thần tán thành ý kiến của Tống đại nhân."

Kỷ Văn Đế cười khẽ, đại điện im lặng: "Theo lời hai khanh, Lý Cam ở lại kinh thành. Lý ái khanh đừng nản, trong kinh còn nhiều cơ hội."

Bãi triều, Dương Diệp lê bước trên cầu thang dài, nặng nề hơn bất kỳ ngày nào. Quan viên khác trò chuyện rôm rả, càng làm hắn thê thảm.

Người ta vui, hắn chẳng vui nổi. Không phải sợ xa kinh, khổ sở ở Giang Nam. Thư sinh bần hàn như hắn, khổ mấy cũng chịu được. Hắn chỉ lo cho A Hỉ. Đi vùng tai họa, tất bôn ba, mà A Hỉ mang thai năm tháng, không thể theo cùng. Chuyến này xa kinh vài tháng, hắn không dám nghĩ khi A Hỉ sinh con, mình lại chẳng ở bên.

Tâm sự nặng nề, hắn đi ra cửa cung. Bỗng nghe: "Dương Diệp!"

Quay lại, thấy Lý Cam: "Sao không cho ta đi Giang Nam với ngươi? Cùng đi, còn chiếu cố lẫn nhau!"

Dương Diệp bực, nói gay gắt: "Ngươi hồ đồ à? Tống Đình Du ngoài mặt tiến cử ta, thực chất hại ta! Giang Nam trong thi văn là nơi phồn hoa, nhưng trị tai họa đâu phải chỗ ấy, mà là vùng đất cằn, dân khổ. Ngươi hà tất theo ta chịu khổ? Ngươi nghĩ Quốc Tử Giám tự gãy chân à? Là do bị dân chúng đánh! Cứu tế khó, nên quan viên mới né tránh!"

Hắn cảm động vì Lý Cam muốn giúp, nhưng không thể hành động theo cảm xúc. Biết nơi đó hung hiểm, hắn càng không thể để Lý Cam đi cùng. Hắn vỗ vai Lý Cam, dịu giọng: "Ta biết ngươi lo cho ta. Nếu thật sự hiểu ta, ngươi biết ta lo nhất điều gì."

Lý Cam bớt giận: "A Hỉ?"

"Nếu ngươi ở kinh thành, chăm lo việc triều đình và nhà ta, ta sẽ yên tâm hơn."

Lý Cam thở dài: "Ta hiểu ý ngươi. Trên triều, ta l* m*ng, chưa nghĩ kỹ. Ta bị Tống Đình Du chọc tức. Hôm qua hắn thăm dò, muốn ta sớm cưới Tống Diệu. Hôm nay lại ngáng chân ngươi. Ta nghĩ nếu đi Giang Nam, khỏi thấy mặt hắn! Ta biết hắn sẽ cản ta đi."

"Quân mệnh khó cãi, ta biết ngươi khó xử. Ngươi yên tâm, ta sẽ để mắt đến nhà ngươi."

Dương Diệp nhíu mày, kéo Lý Cam đến Phúc Hỉ Trai: "Ta cần ngươi đề phòng Tống Nhất Dục. Nếu ta rời kinh, hắn có thể tìm A Hỉ gây rối!"

Lý Cam ngạc nhiên. Tống Nhất Dục tuy tệ, nhưng không phải kẻ háo sắc, đâu tùy tiện trêu người có phu quân.

Dương Diệp biết không thể giấu thêm. Hắn từng định kể Lý Cam, nay tình thế ép buộc, là cơ hội tốt. Hắn nói: "A Hỉ chính là Tiết Tử Tương."

Lý Cam sững sờ, khó tiêu hóa: "A Hỉ là Tiết Tử Tương?"

"Đáng lẽ ta đã nói sớm, nhưng sợ ngươi bị kẹt giữa Tống gia, khó xử. Không biết còn nhẹ lòng hơn. Nay ta phải rời kinh, buộc phải nói."

Lý Cam kinh ngạc, nhưng nghĩ lại, thấy hợp lý. A Hỉ tri thư đạt lý, sao nhà quê nuôi được người như vậy? Hồi đầu, cậu nói lắp, che giấu nhiều điều. Càng hiểu, càng thấy A Hỉ không tầm thường. Biết sự thật, Lý Cam lí giải được bao nghi hoặc.

"Ta nghe nói A Hỉ từng đính hôn với Tống Nhất Dục, nhưng không rõ nội tình. Mấy năm nay, Tống Nhất Dục chắc vẫn tìm cậu ấy. Gần đây, Tống Đình Du quản chặt hắn, nên hắn không gây rối. Nay biết thân phận A Hỉ, ta sẽ để ý."

Dương Diệp gật đầu, nhưng vẫn không yên tâm.

Về dinh thự, chưa kịp nói, A Hỉ đã thấy hắn có tâm sự. Hỏi chuyện triều đình, hắn không giấu: "Giang Nam gặp tai họa, Hoàng thượng muốn phái người đi. Triều đình chẳng ai muốn."

Chưa nói hết, A Hỉ đã đoán được, lòng trĩu xuống. Cậu hiểu Dương Diệp là mệnh quan, không tránh được bận rộn. Hồi ở Tiết phủ, phụ thân cậu từng di xa, mẫu thân đau khổ chờ. Nay cậu cũng đi con đường ấy.

Cậu ngồi cạnh Dương Diệp, biết hắn thân bất do kỷ, nhưng vẫn buồn: "Vậy... trước khi con sinh, chàng về được không?"

Dương Diệp nắm tay cậu, kiên định: "Ta sẽ cố về trước khi con sinh. Nếu trễ, ta sẽ xin Hoàng thượng triệu hồi."

Thấy thái độ hắn, A Hỉ biết hắn khổ tâm không kém. Việc đã định, buồn thêm chỉ làm cả hai khó xử. Cậu không đành để Dương Diệp, vốn bôn ba vì mình và con, thêm phiền muộn. Chỉnh tâm trạng, cậu an ủi: "A Diệp đừng quá lo cho em. Em sẽ chăm sóc bản thân. Việc triều đình, em với chàng không xoay chuyển được. Đã vậy, chàng cứ làm tốt, đi sớm về sớm."

Dương Diệp xoa đầu A Hỉ, ôm cậu vào lòng. Phu lang mang thai mà hắn không thể ở bên, đều do Tống Đình Du ban tặng. Khi từ Giang Nam về, hắn quyết không để lão yên.

Để an bài cho A Hỉ, hắn viết thư về Văn Dương huyện ngay trong đêm.

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 77

Cuối tháng, Kỷ Văn Đế triệu Dương Diệp một mình vào cung.

Đây là lần thứ hai Dương Diệp đơn độc diện thánh. So với lần đầu gặp người còn mơ hồ, nay hắn đã bớt câu nệ. Ngoài uy nghiêm triều đình, người vẫn rất hòa nhã.

"Lần này đi Giang Nam, trẫm phái *quản tá lãnh Đàm Thịnh Xương cùng ngươi đến vùng tai họa. Có võ quan hỗ trợ, ngươi yên tâm, sẽ không lặp lại chuyện Quốc Tử Giám. Trẫm đã dặn Đàm Thịnh Xương, hắn chỉ lo bảo vệ cứu tế và an toàn cho ngươi, còn việc vùng tai họa, ngươi làm chủ."

*quản tá lãnh (管佐領) – đây là một chức quan thời nhà Thanh trong hệ thống Bát kỳ (八旗).

Giải nghĩa

Quản (管): giữ, cai quản.

Tá lãnh (佐領): chức quan chỉ huy khoảng 300 quân trong một "Niết" (牛錄, đơn vị cơ bản của Bát kỳ), tương đương cấp đội trưởng/quản lĩnh.

"Quản tá lãnh": người đứng đầu một Tá lãnh, quản lý nhân khẩu, quân đội, thuế khóa, binh dịch trong phạm vi mình phụ trách.

Dương Diệp quỳ tạ: "Hoàng thượng suy nghĩ chu toàn."

"Ngươi là tân quan, lẽ ra không nên đi xa. Nhưng hồi thi đình, ngươi luận về nạn châu chấu rất hay, trẫm nổi tư tâm" Kỷ Văn Đế khoanh tay bước trong điện. "Nếu thật muốn tạ, hãy xử lý tốt việc ở Giang Nam, đừng phụ công trẫm. Triều thần cứ nói ngươi là người trẫm chọn. Nếu không làm được gì, chẳng chỉ mất mặt mình, còn khiến chư thần cười trẫm không biết nhìn người."

Đã quyết đi Giang Nam, không cần người nói, Dương Diệp cũng sẽ làm tốt, kẻo uổng chuyến đi. "Thần sẽ dốc hết sức, không phụ kỳ vọng của Hoàng thượng."

"Trẫm nghe thiếu phó nói, phu lang ngươi mang thai mấy tháng. Lần này xa kinh, ngươi khó dứt lòng."

Dương Diệp đáp: "Phu lang yếu đuối, khó tự lo. Thần quả thật không nỡ. Nếu không vì lo ngại, hôm ấy trên triều, thần đã chẳng phản đối đi Giang Nam."

"Xét lòng ngươi với người nhà, trẫm sẽ sai ngự y thường xuyên ra cung thăm bệnh cho phu lang ngươi."

Nghe lời này, Dương Diệp xúc động. Nay chỉ có sự quan tâm dành cho A Hỉ mới khiến hắn động lòng. "Thần tạ Hoàng thượng!"

Hôm sau, Dương Diệp và A Hỉ đón một cỗ kiệu nhỏ trước trạch viện. Hứa Thu Hà bước xuống, theo sau là Vân Dã và Hình Hòe.

Dương Diệp vốn chỉ mời Hứa Thu Hà. Biết nàng từng sinh nở, lại lo A Hỉ một mình buồn bã trong dinh thự, hắn viết thư mời nàng đến kinh thành chăm A Hỉ. Không ngờ cả nhà ba người đều đến.

"Thật náo nhiệt!" Dương Diệp cười.

"Vân Dã lớn nhanh quá, vài tháng không gặp đã cao thêm một mảng!" hắn nói.

Hứa Thu Hà dắt con: "Mau gọi ca ca, ca phu."

Vân Dã lễ phép gọi, A Hỉ vui mừng, nỗi lo Dương Diệp sắp xa kinh tan đi nhiều.

Có người nhà A Hỉ là Hứa Thu Hà, ngoài có Lý Cam, Ôn Hàn, lại thêm ngự y Hoàng thượng đặc cách, Dương Diệp yên tâm hơn.

Sáng sớm hôm sau, hắn phải lên đường. A Hỉ dậy sớm tiễn đến ngoài trạch viện.

Dương Diệp không cho tiễn xa, dừng lại ở cổng: "Nếu nhà có việc lớn, em hãy tìm Giang đại nhân. Ông ấy sẽ lo chu toàn."

A Hỉ ngoan ngoãn gật đầu: "A Diệp yên tâm đi. Có thím và thúc ở kinh thành, chắc không có chuyện gì. Không việc gì, em sẽ ở nhà, ít ra ngoài."

"Biết em hiểu chuyện nhất."

Dương Diệp hôn lên trán A Hỉ. Nói nhiều chỉ thêm khó dứt, hắn sai gia nhân đưa cậu về, rồi lên kiệu nhỏ đến cửa thành hội hợp Đàm Thịnh Xương.

Cả hai chẳng phải lần đầu xa cách. Trước khoa cử, nay vì công vụ, cả đời khó tránh chia ly. Hắn chưa quen, nhưng biết nhiều việc không thể tránh.

Đến cửa thành, Đàm Thịnh Xương đã đợi nửa khắc. Chuyến này đi Giang Nam, đội vài chục người, đều là tinh binh do ông chọn, cùng mười xe cứu tế và ngựa. Đội ngũ khá lớn.

Đàm Thịnh Xương là quan tứ phẩm, trên Dương Diệp, nhưng võ quan không câu nệ lễ nghĩa như quan văn. Gặp mặt, hai người chỉ chào đơn giản. Dương Diệp lên xe ngựa, Đàm Thịnh Xương chỉnh đội, xuất phát ngay, không chút chậm trễ.

Một đường nam tiến, ngày đêm chạy băng băng. Đến ngày thứ tư, Đàm Thịnh Xương cho đội nghỉ tại dịch quán trên quan đạo. Thấy Dương Diệp tinh thần tốt, ông chủ động bắt chuyện: "Dương đại nhân là thư sinh, không ngờ thể lực cứng cỏi."

Dương Diệp không đáp. Hắn biết quan văn và võ vốn không hợp. Hoàng thượng giao hắn chủ quản cứu tế, Đàm Thịnh Xương chắc khó chịu, nên ra roi thúc ngựa để thị uy, làm hắn khó khăn.

Tại dịch quán, hắn gọi hai vò rượu, ném một vò cho Đàm Thịnh Xương: "Hạ quan là thư sinh, nhưng không yếu đuối. Trước khi đỗ công danh, từng là nông dân mặt hướng đất, lưng hướng trời. Hồi ở thôn, đi huyện chỉ dựa đôi chân. Nay có xe ngựa, đã là hưởng thụ."

Nghe vậy, Đàm Thịnh Xương cười, uống ngụm rượu: "Hồi tiền triều, ta đưa một đại nhân đi xa. Ông ta ói mửa suốt đường, đến nơi chẳng làm được gì, còn bệnh nặng, suýt hỏng việc. Hiếm có quan văn như Dương đại nhân, hơn đứt mấy kẻ quyền quý chỉ biết nói mồm trong triều."

"Khó lắm mới rời kinh, khỏi nghe họ lải nhải. Sao lại nhắc họ, tự chuốc phiền? Nào, uống!" Dương Diệp nâng vò rượu chạm với Đàm Thịnh Xương.

Ông vỗ đùi: "Được!"

Hai người uống vui vẻ cả canh giờ, hóa giải ngăn cách. Hành trình sau nhẹ nhàng hơn.

Ngày thứ tám, đoàn đến Giang Nam, còn hai ngày tới đích. Vùng này có bốn tỉnh thành, lần này cứu tế ở phía tây, Tô Liễu tỉnh thành, nơi bị hạn hán.

Vào phương nam, Dương Diệp cảm nhận cái nóng ẩm. Nắng không gay gắt như dọc đường, nhưng oi bức. Chỉ chốc lát, lưng áo ướt đẫm, dính vào người, khó chịu. Trong kiệu ngột ngạt, hắn đành cưỡi ngựa cho thoáng. Sau hai ngày luyện, thuật cưỡi ngựa của hắn khá lên.

Đến Tô Liễu, tri phủ nghênh đón đoàn vào thành. Dinh thự tri phủ bày tiệc tiếp đãi. Nghỉ một ngày, sáng hôm sau, Dương Diệp, Đàm Thịnh Xương và tri phủ xem bản đồ Tô Liễu.

Tô Liễu địa thế rộng, có mười hai huyện thành, năm huyện bị hạn. Trước khi triều đình đến, tri phủ đã khảo sát vùng tai họa. Tình hình năm nay nặng hơn năm trước. Gần đây thường xuyên hạn hán, tri phủ học khôn, sớm báo triều đình, mong được cứu trợ.

Ba người giản đơn lên đường đến vùng tai họa. Dọc đường, tri phủ kể: "Năm ngoái cũng bị hạn. Dân chúng đã biết trữ lương phòng tai họa. Nhưng năm trước, hoa màu kém, lại gặp châu chấu, thu hoạch ít. Nếu năm nay không có vụ, e dân chúng không cầm cự nổi, tất sẽ có lưu dân."

Dương Diệp nói: "Tri phủ phòng tai họa trước, sớm báo triều đình, đã làm rất tốt."

Nếu để tai họa lan tràn mới đến, cứu tế chẳng được bao. Lương thực triều đình cấp chỉ đủ cứu nhất thời, không cứu được dân thiếu ăn lâu dài.

Đến Mãn Thương huyện, Dương Diệp cùng tri phủ đi thôn dã. Đường làng cát nóng như bọt biển nấu sôi, sóng nhiệt bọc lòng bàn chân, xuyên qua giày vẫn cảm nhận được cái nóng.

Dương Diệp thấy thôn dân làm cỏ dưới sự chỉ huy của lý chính. Nam tử c** tr*n, chân trần cuốc đất. Xe nước kêu khanh khách, hòa với tiếng ve trên cây.

Hoa màu héo rũ, lá vàng cuộn mép. Dù không chết vì hạn, e cũng chẳng ra hạt tốt.

Dưới nắng gắt, Dương Diệp thấy hồ sen, nước cạn. Hắn ngắt lá sen đội đầu. Đàm Thịnh Xương thấy vậy cũng làm theo. Ba người qua hồ sen, đến ruộng bắp, thấy nhiều thôn dân đi lại.

"Họ làm gì vậy?" Dương Diệp hỏi.

Tri phủ đáp: "Bẩm đại nhân, thôn dân đang bắt châu chấu."

Dương Diệp bước vào ruộng bắp. Tri phủ vội đuổi theo: "Đại nhân, lá bắp sắc, cẩn thận!"

Đàm Thịnh Xương xì một tiếng: "Có đại nhân nào làm ra vẻ thế đâu."

Lá bắp xanh dài bám đầy châu chấu cỡ ngón út. Một lá có đến chục con, bị gặm lởm chởm, có lá chỉ còn gân.

Dương Diệp bắt một con. Châu chấu xanh, chưa lớn, cánh nhỏ dính lưng, mềm mềm. Bắt vào tay, nó nhả chất sệt màu tương, hơi ghê. Hồi khảo sát thôn dã, hắn thấy trẻ con bắt châu chấu, bỏ đầu, xiên cỏ đuôi chó để câu cua.

Hiện châu chấu còn ít, màu xanh, dạng phân tán. Nhưng khi tụ tập, chúng sẽ tiết tin tức tố, thu hút châu chấu khác, biến dạng phân tán thành quần cư, từ xanh thành đen vàng, khó đối phó hơn. Châu chấu quần cư cánh đầy, bay cao chừng cây số, bền bỉ. Khi thành họa, chúng đen kịt, đáp xuống ruộng, gặm sạch hoa màu trong hai canh giờ, chỉ để lại cột trơ.

Đàm Thịnh Xương chưa thấy nạn châu chấu, nghe Dương Diệp nói, khó tin. Tri phủ, thường khảo sát dân tình, xác nhận: "Dương đại nhân nói đúng cảnh nạn châu chấu."

"Dân gian gọi châu chấu là thần trùng, cho là có linh tính. Nhiều năm chưa giải quyết được, họ đành tự an ủi, cho là thần trùng, không chống nổi. Châu chấu quần cư hung mãnh, đến nhanh, đi cũng nhanh, như đổi trời. Chúng bay một hướng, như có tổ chức."

Dương Diệp nhìn tri phủ và Đàm Thịnh Xương: "Không chỉ thế, châu chấu quần cư tiết mùi khiến gà vịt – thiên địch của chúng – không thích. Thiên địch ăn vào còn khó chịu. Dân chúng thấy vậy, càng cho là thần kỳ. Vài ngày mà thiên địch chẳng dám ăn, không phải thần trùng thì là gì?"

Tri phủ nghe Dương Diệp, thầm khen quan viên Hoàng thượng chọn quả không tầm thường. Năm ngoái, quan viên đến phát cứu tế rồi đi, ít ai thăm thôn dã. Có người chỉ cùng dân tế thần trùng, cầu được mùa, nhưng như muối bỏ biển. Dân chúng chẳng còn tin tế lễ.

Tri phủ thận trọng hỏi: "Vậy đại nhân nghĩ nên đối phó châu chấu thế nào?"

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 78

Đối mặt nạn châu chấu, Dương Diệp nghĩ mãi, nhưng khó tìm được cách trị tận gốc. Thời này, điều kiện hạn chế, cày bừa không có, thuốc diệt sâu cũng không.

Châu chấu thành đàn, bay cao cả cây số, thế tới hung mãnh. Dùng cuốc nhảy đuổi theo là bất khả thi. Chúng ăn hoa màu nhanh đến mức đánh không kịp. Đốt lửa thiêu châu chấu thì đồng quy vu tận, hoa màu cũng cháy theo.

Điều kiện hạn chế, không trị được thì chỉ có thể phòng.

Khi châu chấu chưa tụ đàn, phải sai thôn dân bắt, thả gà vịt – thiên địch – ra ăn. Nếu bất hạnh chúng đã quần cư, phải xử lý trước khi cánh cứng, bay lên trời, tránh giai đoạn thành đàn không thể kiểm soát, để bảo vệ hoa màu.

Ban đêm, Dương Diệp thắp đèn viết kế hoạch. Hạn hán và châu chấu là trọng tâm chuyến này, hai vấn đề liên quan chặt chẽ. Hạn hán khiến đất khô, châu chấu sinh sôi, đẩy hoa màu vượt qua hạn hán vào tuyệt cảnh.

Phòng châu chấu, ngoài biện pháp theo giai đoạn, cần giải quyết căn bản: xây thủy lợi. Thứ nhất, giảm thiếu nước cho hoa màu trong hạn hán. Thứ hai, cải tạo đất, ngăn châu chấu sinh sôi quy mô lớn.

Xây thủy lợi cần triều đình cấp bạc. Dương Diệp đệ tấu chương, chờ hồi đáp. Trong lúc đó, hắn không dám lơ là, tranh thủ từng giây xử lý châu chấu. Nếu để chúng bay được, phiền toái sẽ lớn.

Hắn lệnh tri phủ triệu tập tri huyện các vùng tai họa, kêu gọi thôn dân mang gà vịt, bắt thiên địch châu chấu, đối phó dạng phân tán. Phủ nha ra lệnh, việc thực hiện khá nhanh. Hai ngày, công cuộc diệt châu chấu rầm rộ bắt đầu. Dương Diệp bôn ba chuẩn bị vôi, tự tay dạy thôn dân làm tấm ván gỗ dài. Đàm Thịnh Xương để lại vài hộ vệ bảo vệ Dương Diệp, rồi dẫn người bắt châu chấu. Tri phủ, sợ tri huyện chậm trễ, cũng giám sát. Ai nấy đều bận rộn.

Mãn Thương huyện và ba huyện tai họa khác, dân trong thành đột nhiên tấp nập. Nhiều người ra thôn dã xem quan viên bắt châu chấu cho náo nhiệt. Thấy già trẻ, nam nữ đều bận, họ ngượng khi đứng chơi, cũng xắn tay giúp.

Thành vắng người, tiểu thương mang hàng ra thôn dã bán. Trái cây, nước bán chạy nhất.

Bắt châu chấu hừng hực mấy ngày, Đàm Thịnh Xương vội trở lại báo Dương Diệp: “Mấy ngày thức khuya dậy sớm, số lượng châu chấu rõ ràng đã giảm đáng kể. Nhưng chúng đã ngả vàng đen, như ngươi nói, gà vịt không ăn nữa. Thôn dân chỉ còn cách đập chết từng con!”

Dương Diệp đã đoán trước. Do bốn phía bắt châu chấu, chúng hoảng loạn, tin tức tố tụ tập lan truyền nhanh, dẫn đến quần cư khó tránh. Hắn sớm chuẩn bị giai đoạn hai phòng chống.

“Không sao, xử lý trước khi cánh chúng lớn là được” hắn nói.

Đàm Thịnh Xương khó xử: “Nếu dân đồng lòng, còn có hy vọng diệt được. Nhưng thôn dân thấy thiên địch không ăn châu chấu, chúng lại ngả đen, đội ngũ lớn mạnh, cho là thần trùng. Nhiều người không bắt nữa, kẻ muốn bắt cũng bị khuyên dừng. Giờ chỉ còn ít người tiếp tục.”

Dương Diệp nhíu mày. Mê tín đúng thật là phiền phức. Hắn đã bỏ ý dùng thiên địch bắt châu chấu phân tán để dân dễ chấp nhận, vậy mà vẫn khó.

“Tri phủ không khuyên sao?” hắn hỏi.

Đàm Thịnh Xương bực bội: “Sao không khuyên? Nhưng chẳng ai nghe, còn bị điêu dân ném cùi bắp vào đầu, giờ cục u chưa tan!”

Dương Diệp xoa huyệt thái dương: “Chả trách triều đình ai cũng tránh đến tai khu. Động tí là đánh quan viên, ai chịu nổi?”

Đàm Thịnh Xương giải thích: “Hồi tiền triều, có võ quan chủ sự, nhưng xung đột với thôn dân, đánh dân. Hoàng thượng răn dạy, từ đó đa phần phái quan văn, nghĩ họ biết lý lẽ, dễ nói chuyện. Kết quả lại thế này.”

Dương Diệp rùng mình: “Hoàng thượng bảo đại nhân giữ mạng tiểu quan. Tiểu quan không muốn tàn phế về kinh. Trong trạch viện còn phu lang như hoa chờ ta.”

Đàm Thịnh Xương cười: “Dương đại nhân còn tâm trí đùa.”

“Đi, cùng xem nào. Việc này ắt có dấu vết.”

Dương Diệp ra huyện dã. Như Đàm Thịnh Xương nói, nhiều thôn dân bỏ việc, chỉ ít người tiếp tục, nhưng cũng bị kẻ khác thuyết phục dừng.

Tri phủ và tri huyện đang tụ tập dân khuyên nhủ. Dương Diệp đến, nghe dân cãi ầm ĩ. Một gã nhảy nhót, nhiều lần khơi đám đông hưởng ứng.

Hắn chỉ gã cho Đàm Thịnh Xương: “Sai người tra xem hắn làm gì, nhà có gì.”

“Ngươi nghi hắn đánh tri phủ?” Đàm Thịnh Xương hỏi.

Dương Diệp không đáp, chen qua đám đông đến cạnh tri phủ.

“Dương đại nhân, sao ngài lại đến?” tri phủ hỏi.

Dương Diệp giơ tay ra hiệu tri phủ im lặng, nhìn đám đông, không giận mà uy: “Bản quan có điều thắc mắc, muốn hỏi mọi người một câu.”

Đám đông ồn ào chợt im. Hắn hỏi tiếp: “Chọc giận châu chấu sẽ gặp tai họa gì?”

“Đại nhân hỏi gì lạ? Còn tai họa gì nữa, dĩ nhiên là hạn hán, mất mùa!” một người đáp.

Dương Diệp gật đầu, như suy tư: “Vậy châu chấu ăn gì?”

“Còn ăn gì? Hoa màu chứ sao!”

“Thế bản quan thấy lạ. Thôn dân bắt châu chấu, chọc giận thần trùng, gây hạn hán. Hạn hán làm hoa màu chết. Hoa màu chết, thần trùng ăn gì? Chẳng lẽ thần trùng muốn đồng quy vu tận, tự mình không ăn mà để dân đói?”

Dân chúng ồ lên, bàn tán. Bỗng một người nói: “Đại nhân đọc sách nhiều, nói vòng vo lừa dân. Tóm lại, không được bắt thần trùng!”

Dương Diệp thở dài: “Được, ngươi nói cũng có lý. Nhưng châu chấu ăn hết hoa màu, mọi người làm sao? Chờ đói chết à?”

“Đại nhân là quan triều đình, tai họa tự ngài giải quyết!”

“Đám điêu dân này muốn tạo phản!” Đàm Thịnh Xương tức đến nhảy dựng. Hôm trước, ông lạ sao tri phủ ôn hòa lại bị ném cùi bắp. Giờ nghe dân cãi, chỉ muốn đập miệng họ.

Dương Diệp nhanh tay giữ ông: “Giờ là giải quyết vấn đề, không phải gây thêm rắc rối!”

“Bản quan không có cái tính tốt như Dương đại nhân!” Đàm Thịnh Xương hậm hực.

“Nghe không nổi thì về trước, hoặc nhét bông vào tai.”

Đàm Thịnh Xương tức đến thở hổn hển, nhưng lui lại.

Dương Diệp quay sang dân: “Bản quan học nghệ chưa tinh, mong chư vị chỉ điểm. Năm xưa đối phó châu chấu thế nào?”

Một nông dân hiểu chuyện, nhỏ giọng: “Bẩm đại nhân, năm ngoái tế trời, cầu mưa, tiện thể cầu thần trùng đừng ăn hoa màu.”

“Rồi sao? Sau tế trời, mùa màng thế nào?”

Dân chúng im lặng.

Dương Diệp đổi sắc mặt ôn hòa, lạnh lùng: “Các ngươi không nói, bản quan nói. Sau tế trời, huyện vẫn chịu hạn, châu chấu vẫn gặm hoa màu! Vì sao? Vì các ngươi coi côn trùng hại là thần trùng, nghĩ tôn sùng sẽ bảo vệ, cho ăn no mặc ấm. Nhưng đó là côn trùng hại, khiến các ngươi đói! Càng nhường, càng cổ vũ chúng!”

Hắn tức giận, chỉ một nông dân trước mặt, rồi một phụ nhân trong đám: “Để ngươi đói, để nàng đói, che chở châu chấu là muốn con ngươi không cơm ăn, lão mẫu trong nhà không cháo uống!”

Lời kịch liệt, dân cầm cuốc búa cúi đầu, ngượng không dám nhìn.

“Đại nhân, ngài nói thế là mạo phạm…” một người lên tiếng.

“Câm miệng!” Dương Diệp quát. “Bản quan muốn hỏi, kẻ mấy lần xúi các ngươi không bắt châu chấu có tâm gì? Thật thờ thần trùng, hay muốn dân đói chết? Nhà ngươi còn bao nhiêu lương? Đủ sống mấy năm không mùa?”

“Thảo dân… chỉ vì mọi người!” gã đáp.

“Ồ? Nếu thế, nhờ mọi người xem kỹ. Kẻ này có kêu gọi tế trời cùng các ngươi? Có tham gia tích cực mỗi lần tế lễ?”

Gã định nói bị chặn, cúi đầu trốn trong đám đông. Dân chúng không dám lên tiếng. Dương Diệp đổi sắc mặt nhanh, uy lực khiến mọi người không dám động.

“Bản quan biết mọi người khổ vì tai họa. Triều đình hiểu khó khăn của các ngươi. Hoàng thượng ngày đêm lo nghĩ, nên phái bản quan đến. Bản quan tìm cách giải quyết, các ngươi không nghe, còn đánh tri phủ! Không cần lòng Hoàng thượng, không cần lòng bản quan, thì cũng phải nghĩ cho mình, cho người già, trẻ nhỏ trong nhà. Có muốn tiếp tục thế này?”

Nói xong, Dương Diệp phất tay áo: “Các ngươi tự ngẫm lại!”

Hắn gọi tri phủ, tri huyện, quan binh rút về thành.

Tri phủ theo Dương Diệp, lòng chưa nguôi sau lời hắn nói. Một lúc, ông giật mình hỏi: “Đại nhân, ngài không định quản nạn châu chấu nữa?”

Dương Diệp nói khô miệng, uống ừng ực nước của Đàm Thịnh Xương, rồi đáp: “Nếu bản quan bỏ mặc, Hoàng thượng để ta về sao?”

Hắn nghiêng đầu hỏi Đàm Thịnh Xương: “Hôm nay, mấy kẻ xảo quyệt nhất, thấy rõ chưa? Đã sai người tra chưa?”

“Đã theo an bài của đại nhân.”

“Bình thường dân chúng sao dám nói thế với mệnh quan? Trong đó ắt có vấn đề.”

[BOT] Dịch · 28/12/25

Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ
Chương 79

Sáng hôm sau, người Đàm Thịnh Xương phái đi đã trở lại.

"Đại nhân, mấy kẻ hôm qua không phải thôn dân địa phương. Thuộc hạ tra xét, phát hiện họ là gia phó, người hầu trong nhà mấy phú hộ huyện thành."

Dương Diệp hỏi: "Của một nhà hay nhiều nhà?"

"Ba nhà khác nhau. Theo dân chúng, ba phú hộ này là đại thiện nhân địa phương. Mỗi khi hạn hán, họ bỏ tiền tổ chức tế trời, được thôn dân yêu mến. Nhưng trong thành, thanh danh lại không tốt."

Dương Diệp trầm ngâm: "Tiếp tục theo dõi."

"Vâng." Người kia lui ra.

Đàm Thịnh Xương khó hiểu: "Có gì không ổn?"

"Họ cố ý sai người dẫn thôn dân gây rối trước mặt ta, để dân chúng không bắt châu chấu."

"Phú hộ mà cũng thờ thần trùng?" Đàm Thịnh Xương ngạc nhiên.

Dương Diệp cười khẩy: "Đâu đơn giản vậy. Nếu ta đoán không sai, họ cố tình để dân gặp tai họa. Trước đó, họ tích trữ lương thực từ huyện khác. Khi tai họa xảy ra, dân hết lương, bán cả nồi sắt mua thực phẩm. Lúc ấy, phú hộ chẳng có đối thủ, nâng giá lương thực, kiếm lời lớn. Thấy dân diệt châu chấu, họ phải phá rối!"

Đàm Thịnh Xương vỗ đùi, giận dữ: "Bọn phú hộ này quá âm hiểm!"

Dương Diệp thở dài: "Dân thường ngu muội, bị dẫn dắt, tưởng tế trời của phú hộ là việc thiện, thực ra tự hại mình. Muốn dân thật thà diệt châu chấu, phải triệt hạ đám phú hộ này."

"Dương đại nhân yên tâm. Biết vấn đề ở đâu, bản quan sẽ tự dẫn người tra, quyết lôi chúng ra!" Đàm Thịnh Xương nói.

Dương Diệp cười: "Vậy làm phiền Đàm đại nhân một chuyến."

Hai người vừa bàn xong, tri phủ vội vàng bước vào: "Hai đại nhân, dân chúng đến rồi!"

Dương Diệp nhướng mày.

Cả hai theo tri phủ ra ngoài. Quan binh mở cổng huyện nha, dân chúng đứng đông nghịt. Người mang trứng gà, người ôm gà mái, người xách cá, vây quanh khi thấy quan viên. "Đại nhân, chúng tôi nghe ngài! Chuyện diệt châu chấu, xin ngài lao tâm lao lực!" họ nói.

Dân chúng đẩy đồ mang đến: "Hôm trước đánh Tri phủ đại nhân, đây là để tạ lỗi, mong ngài mau khỏe."

Tri phủ run tay, đẩy đồ về: "Mang về đi! Lương thực thời này quý như mạng. Giữ lại ăn. Bản quan không sao, chỉ cần nghe Dương đại nhân, ắt vượt qua tai họa."

"Đại nhân không nhận, chúng tôi áy náy!" một người nói.

Dương Diệp cười khẽ, nhận con gà mái già và hai con cá, đưa cho tri phủ: "Được, xem như nhận rồi."

Hắn ra hiệu tri phủ giữ, rồi rèn sắt khi còn nóng, nói với dân: "Mọi người đã nghĩ thông, hãy nghe an bài, tiếp tục diệt châu chấu. Chờ cái gì cũng được, nhưng châu chấu thì không. Một khi chúng bay được, mọi thứ đều muộn. Giờ châu chấu đổi màu, không thể bắt tay, phải đổi cách, dùng đánh!"

Dương Diệp nhanh chóng sắp xếp. Hắn dạy dân trộn vôi với nước, rắc lên cỏ khô, làm thuốc trừ sâu thô sơ, đặt trên đất rộng, dụ châu chấu quần cư đến ăn, giết được một phần. Khi chúng tụ đàn ăn, thôn dân dùng ván gỗ, cào đánh chết. Châu chấu quần cư thành đám, dễ xử lý hơn khi phân tán.

Ở Mãn Thương huyện, Dương Diệp lo các huyện khác truyền lệnh không tốt, thuốc độc không hiệu quả cao. Dân đánh châu chấu mới là lực lượng chính. Hắn sợ huyện khác cũng có kẻ phá rối như Mãn Thương. Lời răn dân hôm trước, các tri huyện nghe được, về thuật lại, dân chúng đổi ý. Nhưng hắn vẫn không yên tâm, tự dẫn người tuần tra, truyền phương pháp, cầm xẻng cùng dân đánh châu chấu. Tuần một vòng các huyện, dân chúng tin tưởng tăng lên.

Trở lại Mãn Thương đã mười ngày sau.

"Đại nhân, triều đình có ý chỉ!" một người báo.

Ở Giang Nam hơn tháng, tin triều đình cuối cùng cũng đến. Dương Diệp bất chấp nghỉ ngơi, xem ngay hồi âm.

Tri phủ nhiều ngày cùng dân đánh châu chấu, đen đi một vòng, vội hỏi ý triều đình, làm Dương Diệp giật mình.

"Tri phủ đại nhân vất vả rồi!" hắn nói.

Tri phủ xua tay: "Không khổ! Lao động mấy ngày, lưng cổ chẳng còn đau."

Dương Diệp xem thư triều đình, cười rạng rỡ: "Hoàng thượng đồng ý xây thủy lợi ở Tô Liễu. Bản quan khảo sát các huyện bị nạn, thấy đây là nơi lý tưởng. Hoàng thượng không chỉ cấp bạc, còn phái hai đại nhân giỏi thủy lợi đến."

"Vậy thủy lợi chắc chắn thành! Khi hoàn thành, hoa màu vùng Mãn Thương được tưới, hạn hán cũng chẳng lo!" tri phủ mừng.

"Đừng vội vui. Hoàng thượng còn hỏi về nạn châu chấu. Mọi người phải cố thêm. Thủy lợi không thể xong trong một sớm một chiều, cần quan dân đồng lòng."

Tri phủ gật lia lịa: "Vâng, đều nghe đại nhân an bài."

Tiễn tri phủ đi, Dương Diệp trở lại phòng, mở thư từ nhà. Thư chờ hơn cả tháng mới đến tay.

Hứa Thu Hà cả nhà đến trạch viện, nhà cửa náo nhiệt hẳn. Có trẻ con, dù Vân Dã ít nói, chạy nhảy trong sân cũng khiến A Hỉ vui. A Hỉ ít ra ngoài, trừ vài ngày đầu Hứa Thu Hà dẫn đi xem kinh thành, cậu gần như không đến Phúc Hỉ Trai.

Ở nhà, A Hỉ dạy Vân Dã đọc sách, ngâm thơ, hoặc may vá, làm quần áo cho con sắp sinh.

Hình Hòe ở kinh thành rảnh rỗi. A Hỉ sợ hắn buồn, định nhờ Lý Cam tìm việc. Với vóc dáng và tư thế của Hình Hòe, nhiều phủ lớn muốn chiêu làm vệ binh hoặc tay đấm. Nhưng chưa kịp nhờ, Hình Hòe và Khải Phúc bán xâu que vài ngày, rồi kết bạn với người tiêu cục, hộ tống hàng quanh kinh thành. Với dáng vẻ hung thần và võ công, Hình Hòe làm ăn khá thuận lợi.

Biết mọi thứ ở nhà vẫn ổn, Dương Diệp yên tâm, nhưng buồn khi đọc A Hỉ kể bụng cậu lớn thêm, đi lại nặng nề. Hắn cô đơn, nếu không bận rộn ngày đêm, mệt đến nổi ngã lên giường là ngủ, hắn không biết sẽ nhớ A Hỉ đến mức nào.

Cất thư, mệt mỏi, hắn ngã lên giường ngủ.

Đàm Thịnh Xương đến, nghe Dương Diệp nghỉ, không quấy rầy. "Dương đại nhân là quan văn, mà như võ quan, bận cả tháng, nên nghỉ ngơi" ông nói, mồ hôi nhễ nhại, lấy nước trong lu tạt lên người. "Tri phủ, cá dân đưa còn chưa ăn à?"

"Bận đánh châu chấu, nào rảnh" tri phủ đáp.

"Đêm nay đưa nhà bếp, ta uống thêm vài chén!" Đàm Thịnh Xương nói.

Cửa kẽo kẹt, Dương Diệp xuất hiện: "Nếu bản quan làm, bảo đảm các ngươi uống thêm cả vò!"

Đàm Thịnh Xương cười: "Dương đại nhân tỉnh rồi? Ta với tri phủ ồn quá à?"

Dương Diệp lắc đầu.

"Dương đại nhân biết nấu ăn?" tri phủ ngạc nhiên.

Dương Diệp cầm hai con cá trắm cỏ sáu bảy cân: "Đêm nay bộc lộ tài năng cho hai vị thưởng thức!"

Hắn đi thẳng đến nhà bếp. Tri phủ và Đàm Thịnh Xương nhìn nhau, chạy theo. Thấy Dương Diệp thành thạo đánh vảy, mổ bụng như đầu bếp, cả hai ngỡ ngàng.

Dương Diệp bảo nhà bếp chuẩn bị gia vị, xào nấu, kể chuyện cũ: "Hồi làm đồng sinh, nhà bần hàn, sống ở thôn dã. May cưới được tiểu ca nhi xinh đẹp. Nhờ tài nấu ăn này mà lấy được lòng cậu ấy. Hôm nay, hai vị được lợi!"

Đàm Thịnh Xương trêu: "Chẳng dám nghĩ Trạng Nguyên lang xuống bếp. Phu lang ngài đẹp cỡ nào, có sánh được với Tiết Tử Tương?"

Dương Diệp khựng mày. Đàm Thịnh Xương vội vỗ miệng, biết lỡ lời so sánh phu lang người ta với người đã qua đời, định xin lỗi. Nhưng Dương Diệp hỏi: "Ngươi gặp Tiết Tử Tương rồi?"

"Sao chưa? Năm xưa, ta cùng Quý tướng quân chinh chiến. Tiết Tử Tương là cháu ngoại ông, ta gặp vài lần. Khi đó cậu ấy bảy tám tuổi, nhưng đủ khiến người khó quên. Mẫu thân cậu, con gái Quý tướng quân, là mỹ nhân số một kinh thành. Tiết Tử Tương thừa hưởng nét đẹp đó, lớn lên chắc không kém." Đàm Thịnh Xương nói tiếp: "Đáng tiếc cậu mất sớm. Dân kinh thành hay so sánh tiểu ca nhi đẹp với Tiết Tử Tương hoặc Mang Lâm. Ta buột miệng thôi, không có ý mạo phạm."

Dương Diệp đâu thấy mạo phạm, chỉ sững sờ khi tên phu lang mình được nhắc từ miệng một võ quan. Hắn kinh ngạc trước mối liên hệ phức tạp, hỏi: "Mang Lâm là ai?"

"Là thế tử phi của Thế tử gia, cũng là tiểu ca nhi cực đẹp."

Dương Diệp từng gặp Thế tử, nam tử sáng sủa, ngang tài Lý Cam, nhưng anh khí hơn. Chưa gặp thế tử phi, chỉ nghe nhắc vài lần, nói hai người rất ân ái. Hắn không biết thế tử phi tên Mang Lâm.

Hắn chẳng rảnh quan tâm phu lang người khác. Nhưng biết ông ngoại A Hỉ là Quý lão tướng quân trấn giữ biên cương, từng nghe thiếu phó nhắc, giờ mới thấy liên hệ. A Hỉ kể mẫu thân cậu gả vào Tiết gia, Quý tướng quân phản đối, gần như từ mặt con gái. Chẳng biết quan hệ ông ngoại và A Hỉ thế nào.

Ở kinh thành chưa lâu, hắn chưa gặp người nhà A Hỉ. Tiết phụ bị ngoại phái, chưa về. Chưa gặp thân thích, hắn lại đụng tình địch trước.

Đam Mỹ Khoa Cử Hằng Ngày - Đảo Lí Thiên Hạ

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên

Quản Trị Viên