Tôi tên là Đăng.
25 tuổi.
Cao 1m68, nặng 56 ký, da ngâm, mắt hơi thâm do mất ngủ, và cái lưng lúc nào cũng hơi gù vì quen cúi đầu.
Tôi sống ở Sài Gòn, hay đúng hơn là chen chúc trong một xóm trọ nghèo gần đường ray xe lửa.
Căn phòng chưa đến 12 mét vuông, đủ để kê một cái giường sắt cũ kỹ, một cái quạt bàn gãy nắp, và một cái bàn học mà tôi nhặt được từ bãi phế liệu.
Tôi không có gì nổi bật.
Không đẹp trai, không có học vị, không có ba mẹ giàu, không có ai chống lưng.
Mỗi buổi sáng, tôi dậy lúc 5 giờ, đi bộ gần một cây số ra trạm xe buýt, bắt chuyến số 104 để tới nhà hàng nơi tôi làm phục vụ.
Áo đồng phục trắng, quần đen, giày da mòn gót.
Vào ca là chạy.
Đặt nước, lau bàn, dọn chén, đổ rác, mỉm cười.
Mỗi ngày trôi qua như một bản lặp buồn tẻ không có nút dừng.
Có người nói: "Thằng đó hiền, ngoan, chịu khó."
Cũng có người bảo: "Nhìn nó là biết nghèo rớt mồng tơi, bưng bê chắc cả đời."
Ừ, tôi là Tốt — theo đúng nghĩa xã hội hay gọi.
Một quân Tốt, sinh ra để đi thẳng, chết sớm, không ai nhớ tên.
Nhưng họ không biết.
Mỗi tối, sau khi tan ca, tôi đi bộ về, lặng lẽ lách qua những ngã rẽ tối tăm, về phòng trọ, bật cái đèn bàn chập chờn ánh sáng.
Tôi rửa mặt, thay đồ, pha một ly cà phê gói mỏng dính, rồi mở laptop cũ, vào Coursera học quản trị kinh doanh bằng tiếng Anh, ngồi học đến hai, ba giờ sáng.
Không phải để khoe, cũng chẳng ai biết.
Tôi học vì tôi tin: tôi không thể chết như một quân Tốt.
Tôi có một tấm gương cũ.
Không phải gương trang điểm gì cả, chỉ là một mảnh gương vỡ tôi lượm được sau một lần đi gom ve chai phụ mẹ ngày xưa.
Tôi dán nó lại bằng băng keo đen, treo lên tường bằng dây kẽm.
Nhìn nó mờ, cong và méo.
Nhưng mỗi khi nhìn vào, tôi thấy mình... khác.
Tôi không thấy người phục vụ.
Tôi thấy một người đàn ông trong bộ vest đen, ngồi trong văn phòng kính, trước mặt là logo của một công ty mà tôi chưa đặt tên.
Trong gương, tôi không cười.
Tôi ra lệnh.
Tôi kiểm soát.
Và thế là tôi sống.
Sống trong cái hình ảnh tôi chưa từng chạm đến.
Hồi nhỏ, tôi từng là học sinh giỏi.
Mỗi năm được giấy khen, mẹ tôi dán lên vách nhà bằng băng keo như dán tranh quý.
Mẹ tôi thường xoa đầu tôi và nói: "Cố học, mai mốt làm ông này bà nọ, đừng như cha con."
Cha tôi là một kẻ thất bại.
Uống rượu, hút thuốc, la mắng, đổ lỗi.
Mỗi khi say là ông nguyền rủa xã hội, chính quyền, cả người sinh ra ông.
Tôi từng ghét ông.
Nhưng khi lớn lên, tôi hiểu: ông từng có mơ ước.
Nhưng ông không đủ sức đi đến cùng.
Tôi sợ mình giống ông.
Nên tôi cố học.
Vào đại học là cú thoát đầu tiên khỏi cái xóm nhỏ ấy.
Nhưng rồi sao?
Thiếu tiền học.
Thiếu thời gian học thêm.
Bạn bè có laptop xịn, tôi mượn bạn học ké.
Đồ án phải đi thực địa, tôi đạp xe hàng tiếng đồng hồ để tiết kiệm xăng.
Học ra trường, xin việc, họ bảo: "Cậu học trường tỉnh à?
Bằng này chắc cũng bình thường thôi."
Tôi đi phỏng vấn hơn 30 chỗ.
Từ nhân viên văn phòng đến telesales.
Lần nào cũng bị loại.
Lý do thì đủ kiểu: không phù hợp, thiếu kinh nghiệm, không đúng profile công ty.
Lúc đó, tôi chỉ 22 tuổi.
Mới tốt nghiệp.
Không ai muốn tuyển người không quen biết, không có background nổi bật.
Thế là tôi làm phục vụ nhà hàng.
Ban đầu chỉ tính làm tạm vài tháng.
Nhưng rồi thời gian trôi, tôi không thoát ra được.
Một buổi tối, khách đông.
Tôi bê khay nước, vô tình va vào một ông khách trung niên mặc đồ vest Armani.
Ly rượu vang đỏ đổ vào tay áo ông ta.
Tôi vội vàng xin lỗi, cúi đầu, run rẩy.
Ông ta không đánh, không chửi.
Chỉ nhìn tôi rồi cười nhếch mép:
" Nhìn là biết nghèo quen rồi "
Câu đó ghim vào đầu tôi.
Tối hôm đó, tôi nhìn vào gương.
Tôi tự hỏi: "Có thật tôi sinh ra là để dưới chân người khác?"
Có thật vì tôi nghèo, tôi không có quyền mơ?
Tôi bắt đầu lên kế hoạch.
Tôi chia thời gian thành từng khung: sáng làm việc, chiều học online, tối nghiên cứu thị trường, ban đêm viết ý tưởng.
Tôi không có vốn.
Nhưng tôi biết một điều: nếu tôi chờ có vốn mới làm, thì cả đời tôi sẽ chỉ biết chờ.
Tôi bắt đầu làm freelance viết nội dung marketing cho một vài cửa hàng online.
Tôi nhận viết bài cho họ với giá rẻ hơn thị trường.
Mỗi tuần tôi viết khoảng 20 bài.
Dần dần, họ giới thiệu tôi cho người khác.
Thu nhập tôi tăng lên.
Không nhiều, nhưng đủ để tôi tiết kiệm được vài triệu mỗi tháng.
Tôi mua tên miền.
Mở một blog.
Viết những bài chia sẻ về khởi nghiệp, dù bản thân chưa từng có công ty nào.
Nhưng tôi viết bằng trải nghiệm thật, bằng máu và nước mắt của một người từng bị coi thường.
Một ngày nọ, một bạn nữ nhắn tin cho tôi, nói: "Anh viết rất thật.
Em là sinh viên sư phạm, đọc mà khóc luôn."
Tôi không khóc.
Nhưng trong lòng tôi... lần đầu tiên thấy được một chút ánh sáng.
Tôi không phải Vua.
Tôi vẫn đang bưng bê.
Vẫn đang đi xe buýt chen lấn.
Vẫn chưa có công ty.
Nhưng tôi biết, tôi đã không còn là Tốt.
Không phải vì địa vị.
Mà vì tôi có khát vọng.
Đôi khi, chỉ cần bạn dám nhìn vào gương – thật lâu – thật sâu – bạn sẽ thấy: bản thân có thể trở thành điều bạn chưa từng dám tin.
" Cái nghèo không đáng sợ.
Đáng sợ nhất là cả đời mình rằng chỉ đáng nghèo "
Tôi viết câu đó lên tường phòng mình.
Bên dưới, là cái gương cũ, nứt méo.
Nơi tôi vẫn thấy một con người khác – không phải hiện tại.
Mà là tương lai.